actuele positie Giebateau

Get the code

woensdag 26 juni 2013

055 Bestemming Fiji eilanden


route naar Fiji eilanden...
route Fiji eilanden...
Fulanga: een speciaal eiland...

foto's bijgeplaatst vanaf 11 augustus t/m 11 september (Rob)



25 september 2013
RABI EILAND IN FIJI (18 28.362 s 179 59.703 w)
Nadat Paul de mast in was geklommen en alles gecheckt had ging ons anker op en motorden we terug naar Dakuniba. Daar ontmoetten we de broer van Farasiko met zijn kinderen Celine en David weer. Terwijl we thee dronken en pannenkoeken aten gaven wij de foto's die we voor hun hadden laten afdrukken. Na de thee ging Celine mee naar onze boot om die te bekijken. Daarna ging ons anker op en zeilden we vol tuig verder door het rif en lang het eiland Vanua Levu. De zon scheen achter ons zodat we alle ondieptes goed konden zien.

Onderweg hing de hengel met nieuw aas (gekocht in Labasa) achter de boot. De eerste keer ratelde de molen heel even maar de tweede keer hadden we beet!! Paul probeerde de vis binnen te halen terwijl ik de boot tegen de wind in draaide. Het was een zeer grote vis dus het duurde vrij lang voordat we hem binnen hadden. Maar we hebben een grote BLACK JACK gevangen.

Rond half zes besloten we bij Rabi eiland voor anker te gaan waar ik de vis fileerde. We hebben hier nog internet zodat we 's avonds via uitzendingen gemist TV keken. Morgen is de laatste wedstrijd van de American cup die we live gaan bekijken.

24 september 2013
Om half zes gingen we naar de kant en om zes uur zaten we in de bus naar Savusavu. Een bus rit van ca twee en een half uur langs de kust van Vanua Levu. Het eerste deel ging over een smalle onverharde weg waarbij de bus gewoon over de waterbedding door de rivier reed. Na ca een uur kwamen we aan op de hoofdweg, een bredere weg waar hard aan wordt gewerkt. Met de verbreding komen er nieuwe bruggen en een deel van de weg was zelfs al geasfalteerd.

In Savusavu aangekomen liepen we direct naar het bedrijf van Wayne om onze haak daar te laten lassen. Hij had meteen al tijd en om elf uur zou de haak klaar liggen. We liepen terug door Savusavu waar we Farasiko en Angela tegen kwamen. Farasiko had vrij genomen zodat ze de ochtend samen met ons konden doorbrengen. Gezamenlijk liepen we het dorp door waar we nog wat elektra draad en ander gereedschap kochten. Ook lieten we enkele foto's printen voor Farasiko en zijn familie.

Om elf uur ging Paul terug naar Wayne om het onderdeel op te halen. Helaas er was nog niets mee gedaan. Dus bleef Paul daar en zette de lasser onder druk om het onderdeel gelijk te lassen omdat we de bus van één uur weer terug moesten hebben. Ik zat ondertussen gezellig met Farasiko en Angela in een park aan de waterkant te praten.

Om half één kwam Paul terug met het gelaste onderdeel. We namen afscheid van Farasiko en Angela en gingen meteen maar in de bus zitten want die was inmiddels al behoorlijk vol. Rond vier uur waren we terug in Soa waar we met de hele familie buiten thee dronken. De mannen uit het dorp hadden gevist met netten en de vis werd nu verdeeld over de verschillende families.

Later aan bood kregen we visite van de nicht van Farasiko en haar familie. Ik had gisteren lang met haar zitten praten en nu ze de boot zag begreep ze meer van mijn verhalen. Ook had ze alle verhalen aan haar man verteld en hij had veel vragen aan Paul. Het werd een gezellige avond en rond acht uur verlieten ze onze boot.

23 september 2013
De hele nacht en ochtend regende het zodat we aan boord gebleven zijn. Ik deed wat administratieve klusjes terwijl Paul zich vermaakte op het internet. Het was rond de dertig graden zodat we na de lunch siësta hielden. Toen we rond drie uur naar de kant gingen nam Paul wat gereedschap mee. Een jaar geleden is hier een schip op het rif gevaren. Helaas heeft de boot het niet gered en is de bemanning van boord gehaald. Nu hebben de bewoners van dit dorp spullen van die boot ingepikt. Best grappig om in de verschillende huizen spullen van de boot tegen te komen. De neus van de boot ligt hier op de kant en daar zitten twee mooie anker rollen op. Farasiko had aan zijn neef gevraagd of wij die mochten hebben. Geen probleem want zij hebben er toch niets aan. Toen we vandaag aan de kant kwamen haalde Paul die anker rollen eraf en natuurlijk had hij gelijk een stel mannen om zich heen.

Ik liep naar het huis van een nicht van Farasiko waar ik gezellig met haar zat te praten. Na een tijdje kwam Paul en rond half zes gingen we terug naar de boot.

22 september 2013
SOA BAY BIJ VANUA LEVU IN FIJI (16 43.662 s 179 46.717 e)
Om half tien gingen we naar de kant om op tijd in de kerk te zijn. Dit keer gingen we naar een katholieke kerk. Na de kerkdienst gingen we met Farasiko,Angela, Celine (nichtje) naar het huis van Agela haar ouders waar nu haar oudere broer woont. In dat huis zijn we drie jaar geleden ook geweest en we herkenden het meteen. Ik hielp Angela met koken terwijl de mannen op de ipad aan het kijken waren. We kookten Paksoy met casave, broodvrucht en dahli.Onderwijl had Celine een suikerrietstengel uit de tuin gekapt en schoon gemaakt zodat we het sap eruit konden kauwen. Zo zaten we gezellig in de keuken en woonkamer te praten.

Nadat we met zijn allen hadden gegeten werd het tijd om weg te gaan. We namen afscheid van de oudere broer van Angela, de oudere broer van Farasiko met zijn kinderen David en Celine. Samen met Farasiko, Angela en hun zoon Iona zeilden we alleen op fok door de Dakuniba Pass en langs het rif naar de andere pas Walkava. We gingen door deze pas heen een andere baai in en ankerden voor het dorpje Soa. Daar wonen verschillende neven van Farasiko (klein dorpje) en van daaruit nemen ze morgenochtend om zes uur de bus naar Savusavu.

We gingen met zijn allen naar de kant waar we sevusevu deden bij de chief (oudere neef van Farasiko). Inmiddels was het zeer hard gaan regenen en liepen we onder de paraplu verder door het dorp en bezochten nog een paar andere neven. Nog voor het donker werd wilden Paul en ik terug aan boord zijn zodat we afscheid namen. Morgen komen we de familie weer opzoeken en dinsdag zien we Angela en Farasika in Savusavu.

21 september 2013
Vroeg in de ochtend toen het nog niet zo warm was haalde Paul de haak van het voordek. Rond acht uur luisterden we naar het Buller net en toen we het Drifters net hoorden vroegen we daar of iemand een lasser wist in Suvasuva. Helaas wist niemand iemand. We zochten verder in de pilots tot we in "the Fiji Compendium" Wayne vonden die roest vrij staal last en ook een tuiger is. We belden (9996370)hem op en vroegen of hij iets voor ons kon lassen en of hij tijd had. We legden uit dat we eerst met de bus naar Savusavu moesten komen en hij zei dat hij dinsdag ochtend wel tijd had.

Ondertussen dat Paul aan de telefoon was zag ik iemand aan komen peddelen in een kano. Het was de broer van Farasiko die we uitnodigden aan boord voor een kop koffie. We zaten een tijdje te praten en daarna ging hij weer terug naar huis. Paul deed buiten nog wat klusjes terwijl ik naar binnen ging om alle eieren in te smeren met vaseline zodat ze langer goed blijven in de warmte. De vele knoflook en gember die ik gekocht had, pelde ik en maakte ze fijn. Daarna deed ik het in glazen potten en schonk er olie over heen. Nu staan de gember en de knoflook onder de olie en kan ik het weer heel lang goed houden buiten de koelkast.
Ondertussen was het hard gaan regenen en dat heeft het de verdere dag gedaan. Hoewel het bewolkt was en regende was het toch nog dertig graden! Rond vijf uur gingen we naar de kant en even later kwamen ook Farasika, Angela en hun zoon uit Savusavu in het dorp aan. We zaten in het huis van hun broer en nicht en de hele familie was aanwezig. Het was een gezellige avond met Fiji eten en natuurlijk met kava.

20 september 2013
DAKUNIBA BAY BIJ VANUA LEVU IN FIJI (16 44.927 s 179 50.735 e)
Om twee uur waren we allebei wakker en we besloten verder te gaan. Het was volle maan met een hemel vol sterren zodat we goed zicht hadden. Met werkfok en vol grootzeil zeilden we de baai uit en kruisten verder langs Vanualevu oostwaarts. De wind trok aan tot over de twintig knopen zodat we het grootzeil reefden. Zo kruisten we rustig verder en zagen het rond half zes licht worden. Even later kwam ook de zon te voorschijn. Nu zagen we dat het oog waar de kotterstag aan het dek vast zit aan één kant gebroken is. Daarmee hebben we een goede reden om te stoppen in Dakuniba. Hier zijn we drie jaar geleden ook geweest en hier woont de familie van Farasika en Angela. Stiekem hadden we hier al naar willen gaan maar nu hebben we een goede reden (hihi).
We motorden door het rif de baai in en ankerden voor het plaatsje. Het was inmiddels half twaalf geworden zodat we gelijk naar de kant gingen. We liepen naar het huis van de chief (oom van Farasiko) maar hij vertelde ons dat hij geen chief meer is en verwees ons naar het huis waar de nieuwe chief woont. Hier deden we een korte sevusevu (afgeven van de kava). Daarna liepen we met de chief naar het huis van de familie van Farasiko. Daar kregen we van een nichtje te horen dat Farasiko en Angela en hun zoon in Savusavu wonen en niet op het eiland Taveuni zoals we hadden gehoord drie jaar geleden. Ze belde Farasiko op en gaf de telefoon aan Paul. Farasiko vond het heel leuk om ons weer te zien en zei gelijk dat ze morgen (zaterdag) naar ons toe kwamen. Van het nichtje kregen we te horen dat de oudere broer van Farasiko nu hier woont met zijn zoon en zijzelf en dat zijn vrouw (moeder van nichtje) een jaar geleden gestorven is aan diabetes. Verder wonen hier nog wat ooms en tantes van Farasiko en Angela.

We gingen terug naar de boot want het was behoorlijk warm (ca dertig graden) en we hadden vannacht weinig geslapen. Terug aan boord gingen we onderuit met een boek en deden een lange siesta!

19 september 2013
SAVUSAVU BAY BIJ VANUA LEVU IN FIJI (16 48.924 s 179 16.864 e)
Deze ochtend waren we vroeg wakker zodat we eerst met mijn tante Jannie skypten en daarna met Rob (broer van Paul). Om zes uur ging ik naar de kant om een ander deel van de was uit te spoelen en water te halen.

Rond zeven uur gingen we naar de kant. Paul kocht tien liter kerosine voor de olielamp en ik deed nog wat boodschappen deels in de supermarkt en deels op de verse markt. We brachten de spullen aan boord en daarna betaalden we de haven, twintig dollar (acht euro) voor twee dagen! Vervolgens liepen we naar de customs waar we uit checkten. Als volgende bestemming gaven we Kosrea op in de Federal state Off Micronesia. Customs is hier ook gelijk immigratie zodat we na een half uur klaar waren. Inmiddels was het negen uur geworden en hadden we nog even tijd over voordat we moesten vertrekken (voor twaalf uur van de mooring af).

Ik ging aan boord om de groente te wassen en op te ruimen terwijl Paul naar de kant roeide om de vuilnis weg te brengen en nog extra water te halen. Rond half twaalf verlieten we de mooring en zeilden alleen op de fok rustig de kreek uit de baai in. Na een uur ging ons anker er vlak bij de uitgang van de baai in. Hier deden we nog wat klusjes zoals de droge was opruimen en verder zaten we nog wat te kijken op internet.

18 september 2013
Om half acht zaten we in de bus naar Labasa. Dit omdat we op zoek zijn naar een veer van de koolborstels in de ankerlier. In Suvasuva zijn wel wat winkels maar Labasa is een grotere plaats waar ze heel wat meer hebben. Dit weten we van de vorige keer toen we daar waren. Voor zes dollar (2,50 euro)zaten we ongeveer tweeëneenhalf uur in de bus. Een mooie rit door de bergen met de groene vegetatie.

Rond tien uur waren we in Labasa waar we verschillende winkels vroegen of ze de bedoelde veren hadden. Uiteindelijk had één van de winkels een tweedehands onderdeel waar die veren op zaten. Verder kochten we nog wat gereedschap, dikke elektra kabels en blinkers om weer mee te kunnen vissen. We aten snel nog even iets voor we in de bus van kwart voor één stapten om terug te gaan.

Rond drie uur waren we weer in Savusavu en daar lieten we de foto's uitprinten om die vervolgens op te sturen naar Tara en Kauaqa en andere bewoners van Fulaga. Ook kocht ik alvast wat verse groenten in. Rond half vijf waren we terug aan boord en ging ik snel de was uitspoelen terwijl Paul op internet ging snuffelen. Na bijna een maand skypten we gezellig weer met mijn ouders.

17 september 2013
SAVUSAVU BIJ HET EILAND VANUA LEVU IN FIJI (16 46.657 s 179 19.945 e)
Het was een mooie nacht met een bijna volle maan en sterren zodat we goed zicht hadden. Tot twaalf uur zeilden we ruime wind met de fok uitgeboomd aan de ene kant en grootzeil aan de andere kant. Maar toen we rond twaalf uur van wacht wisselden haalden we de boom eruit en zeilden halve wind verder. Rond vijf uur begon het weer licht te worden en om half zeven scheen de zon alweer. Om acht uur luisterden we naar het Buller net en om half negen naar het Drifters net.

Na de netjes was de wind zoveel afgenomen dat de zeilen begonnen te klapperen. Het laatste stuk tot aan de baai van Savusavu moesten we dus motoren maar daarna kwam de wind weer terug en konden we het laatste stuk in de baai van Savusavu weer zeilen. Het is alweer drie jaar geleden dat we hier geweest zijn! We riepen via de marifoon de Copra Shet Marina weer op en even later kwam er een bootje die ons naar onze mooring begeleide.

Rond het middag uur lagen we goed aan de mooring dichtbij het haven kantoor. We roeiden naar de kant en liepen Suvasuva door. We herkenden nog veel winkels en gebouwen en vonden dat er weinig veranderd is in die drie jaar. Ik ging naar de kapper, we regelden dat we konden internetten en nadat we wat rond gekeken hadden in het plaatsje deden we nog wat boodschappen. Het is hier een stukje warmer, ca dertig graden.......

16 september 2013
Het was een hobbelig nachtje. Gistermiddag toen we met hoogwater ons anker er ingooiden merkten we al dat de swell over het buiten rif kwam. In de nacht bij lager water werd het wel iets beter maar de swell is nooit helemaal weg geweest. Om vijf uur waren we allebei weer wakker, tijd om te gaan.

Nadat we eerst ons ontbijt hadden gegeten en ik yoghurt en een bananen milkshake had gemaakt was het inmiddels licht geworden. Rond zes uur ging ons anker op en zeilden we alleen op fok door de lagoon naar de pas in het rif om vervolgens op open zee ons grootzeil te hijsen. We zeilden ruime wind zodat de fok uitgeboomd aan de ene kant stond en het grootzeil met twee reven aan de andere kant. Zo zeilden we langs het buiten rif van het lage eilandje Aiwa. Daarna gijpten we en boomden we de fok uit aan de ander kant. Nu zeilden we langs de hogere eilanden Lakeba, liku en Cicia. Het was een mooie zonnige dag met ca vijftien knopen wind onderwijl zaten we buiten te kijken naar de groene eilanden en lazen we wat. Rond zes uur lieten we de eilanden van de Lau groep achter ons.

Eén ding staat voor ons vast FULAGA IS HET PARELTJE VAN FIJI. Het eiland heeft een buiten rif met maar één pas en daarbinnen heeft het een complete ring van land met daarbij allemaal losse eilandjes. Hierdoor zijn er veel goed beschutte anker plekken. Ook de bewoners van het eiland houden veel tradities in eren zoals het hout bewerken, de waka (zeil kano)en de traditionele kleren tijdens de speciale feesten. Rond zes uur ging de zon onder en zo gaan we een nachtje door zeilen, nog negentig mijl te gaan.

15 september 2013
ONEATA EILAND IN DE LAU GROEP(18 26.028 s 178 28.930 w)
Om half zes waren we wakker en het werd net licht. Nadat we ontbeten hadden gingen we naar de kant. Bij enkele huizen stonden grote regentonnen die vol met water zaten. Paul spoelde onze snorkel/duik pakken uit en we namen enkele emmers water mee. Terwijl Paul de pakken uitspoelde plukte ik nog wat groene papaya's van de boom en trok enkele cassave planten uit de grond om de wortels mee te nemen (soort aardappel). Tara had ons toestemming geven wat eten hier vandaan mee te nemen omdat de familie in Suva woont.

Terug aan boord maakten we ons klaar voor vertrek. De huik ging van het grootzeil en alles werd weer zeilvast gezet. Om half acht ging ons anker op en kruisten we met fok rustig door de lagoon naar de pas. Het was bijna laagwater en het ondiepste punt zit aan de kant van de lagoon. Als we daar over konden kwam alles goed.

We zagen als ondiepste punt vier meter. Aan de andere kant van de pas (open zee) stond de stroom tegen wind en zagen we enkele steile golven maar toen we er eenmaal waren viel het reuze mee. Er zijn niet eens rollers over de boot gekomen! Eenmaal op open zee hesen we het grootzeil erbij.

De zon scheen volop en met ca. vijftien knopen wind uit het oost-zuidoosten en met een swell van ca anderhalve meter zeilden we lekker. Eerst langs de Yagasa Cluster waar we het rif goed van konden zien. Daar kregen we onze eerste vis aan de lijn. Maar die was zo groot en sterk dat hij er met blinker, haak en al vandoor ging. Dus zette Paul een nieuwe blinker aan de vislijn en wierp die weer achter de boot. Toen we een tijdje later tussen de eilanden Komo en Moce zeilden kregen we weer beet. Ja, ook om deze eilanden zit een rif. Ook deze vis ging er met onze blinker en haak vandoor. Onze boot snelheid was ca. acht knopen en zodra we beet hadden rende Paul naar de hengel om de vislijn te stoppen en ik naar het stuurwiel om de snelheid uit de boot te krijgen maar beide keren waren we te laat, geen verse vis GRR!

Nadat we Komo en Moce eiland achter ons hadden gelaten zagen we Oneata eiland met zijn rif al liggen. We zeilden langs het rif en vervolgens door de pas de diepe lagoon in. We kruisten door de lagoon naar het eiland waar ons anker er rond vier uur en na één en vijftig mijl varen in ging.

14 september 2013
ONE HOUSE BAY BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 06.848 s 178 33.988 w)
De wind kwam uit het noord-oosten waardoor het een warme nacht was geweest en ook vanochtend was het warm. Om negen uur ging ons anker op en zeilden we alleen op fok door de lagoon. Onderweg zagen we een motorboot onze kant op komen en toen die dichterbij kwam werd er voluit gezwaaid. We zeilden die kant op en het bleken verschillende bekenden uit Muanaire te zijn waaronder Tara, de vrouw van de dominee. Zij gingen vissen en wij gingen naar een baaitje bij het familiehuis van Tara haar stiefvader. Als ze zin hadden konden ze na het vissen thee bij ons komen drinken. Maar dat zou dan wel een grote omweg voor hen zijn.

Rond tien uur ging ons anker er in achter een klein eilandje. Dat was in een mooie kleine baai met uitzicht op het buitenrif en op een zandstrand waar één huis staat. We motorden met ons Giebeltje richting strand en opeens schoot er van heel dichtbij een schildpad weg. We motorden achter hem aan, maar wat kunnen die beesten snel zwemmen. Aangekomen bij het strand bleken er meerdere verlaten huizen te staan met een kerk. We weten van Tara dat de familie (haar moeder en stiefvader) nu in Suva wonen. We wandelden wat rond en zagen nog meer huizen bij een andere baai daar dichtbij staan. Allemaal met goed onderhouden tuintjes. Waarschijnlijk onderhouden andere familieleden die. Terwijl we zo wat rond liepen vond Paul een pad dat we volgden. Dat ging door een bos over de heuvel naar een andere baai in de lagoon. Van daaruit konden we het plaatsje Naividamu zien liggen.

Terug bij het dorp zag ik een paar rijpe papaya's aan de bomen hangen en die plukte ik. Verder lagen er drie broodvruchten op de grond dus die gingen ook mee. Rond twaalf uur waren we terug aan boord en aten we een lunch in de kuip. Daarna gingen ik nog even rond snorkelen in de baai. Helaas alleen maar zandgrond.

Aan het eind van de middag zagen we de boot met o.a Tara in de verte terug varen naar hun dorp. Ik maakte de broodvruchten klaar zoals we die gegeten hadden met Kauaqa. De broodvrucht schillen en in stukjes snijden en vervolgens even kort koken in water. Dan het water afgieten en de kokos cream (van mij uit blik) erbij doen samen met twee teentje knoflook, gember en kerrie poeder. Als laatste heb ik er een blikje tonijn bij gedaan. Dit hebben we samen met rijst 's avonds gegeten. Dat was heel lekker!

13 september 2013
SNORKEL BAY BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 08.134 s 178 32.193 w)
(ALLE NAMEN VAN DE BAAIEN IN FULAGA HEBBEN WE ZELF BEDACHT, ER ZIJN NAMELIJK GEEN NAMEN VOOR DEZE ANKER PLEKKEN).

Vannacht waaide het nogal hard maar vanochtend nam de wind af en kwam de zon soms achter de wolken tevoorschijn. In de ochtend zaten we buiten koffie/chocomel te drinken terwijl we luisterden naar eerst het Buller net en vervolgens het Drifters net. We zaten te genieten van het uitzicht en daarna maakte ik een vroege lunch klaar: nasi met groene papaya in azijn en suiker (zoet/zuur).

Rond elf uur motorden we met ons Giebeltje naar de uitgang van de pas. Daar gingen we in de swell het water in en snorkelden met de stroom mee naar binnen. Wauw, een steile wal met koraal in allerlei keuren en vormen. Onder ons zwommen ook veel vissen kleine en grote in allerlei kleuren. Ook zagen we een grote inktvis en een kleine hammerhaai zwemmen. Toen we aan het andere eind van de pas aankwamen klommen we weer in ons Giebeltje en motorden weer naar buiten. Nu namen we een vertakking in de pas waar we met onze Giebateau niet door kunnen. Zes jaar geleden is hier wel een boot ingegaan en heeft hier zijn kiel verloren. Ook nu lieten we ons weer met de stroom mee drijven naar het andere einde. We zagen weer het mooie koraal en de prachtige vissen. Paul keek nog of hij de kiel kon vinden maar deze was niet te zien.

We gingen nog één keer terug naar het buitenrif om ons voor de laatste keer mee te laten nemen door de stroom naar binnen toe. Het was inmiddels hoo water geweest en we begonnen nu een kleine stroom tegen te voelen. Nadat we weer terug in de lagoon waren motorden we rustig terug naar de boot. Ik zwom het laatste deel en toen ik terug bij de boot kwam was Paul bezig de impeller van de snelheidsmeter schoon te maken. Die zat na het vele stil liggen weer vast. Na het douchen en het eten van de rest van de nasi met zoet/zuur hebben we nog een film gekeken.

12 september 2013
SNORKEL BAY BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 08.134 s  178 32.193 w)

De tros groene bananen die we van de dominee hebben gekregen zijn sinds gisteren rijp zodat ik er bananen milkshakes en bananen brood van maakte.  We eten ze natuurlijk ook zo op. Het is al enkele dagen bewolkt en winderig. Voor ons is dit wel lekker want dan is het niet zo warm maar voor de bevolking is het wel fris. Het is normaal al warmer dan nu in deze tijd van het jaar.

Om tien uur ging ons anker op en motorden we tegen de wind in door de lagoon naar Snorkel bay. Vanuit deze ankerplek gaan de meeste zeilers met hun dinghy naar de pas om daar te snorkelen of te duiken. Op dit moment liggen hier geen andere boten. De meeste hebben Fulaga al verlaten en de andere twee boten die hier nog zijn liggen nog steeds in BBQ bay. Van de bewoners hebben we gehoord dat er dit seizoen acht en veertig jachten zijn geweest en dat het seizoen nu langzaam over is. In Snorkel bay liggen allemaal kleine rotsen en eilandjes en daarachter ligt een groter eiland (buiten rand)met zandstranden en palmbomen.

Het was nog steeds bewolkt en winderig zodat we in ons Giebeltje stapten en tussen de kleine eilandjes door motorden. Onderwijl zagen we de zand bodem met af en toe een beetje koraal. Nadat we langs het grote eiland waren gemotord en het buiten rif konden zien liggen zagen we de golven op het rif breken. Daar gaan we andere keer naar toe. Terug aan boord hebben we de foto's klaar gemaakt voor de webside zodat we die kunnen versturen als we internet hebben. Daarna hebben we samen een film gekeken.

11 september 2013
Als het eerst geboren kindje in de familie een jaar wordt, wordt dit groots gevierd met het hele dorp en familie uit de andere dorpen. Ook als de eerst geborene eenentwintig wordt, wordt dit weer grootst gevierd. Vandaag werd het zoontje van de chief een jaar en dit was dus een belangrijke happening. We hadden gisteren al twee taarten gebakken en vanochtend klopten we slagroom om dat erover heen te doen.

de jarige job...
Rond half tien gingen we naar de kant waar we Thomassie bij de school ophaalden. Daarna liepen we met zijn drieën naar het dorp Muanaire. Alle mannen van het dorp en de familie uit de andere dorpen zaten al onder een afdak kava te drinken terwijl de vrouwen van Muanaire druk aan het koken waren.

koken in grote pannen...
We verzochten de chief met zijn vrouw en hun zoontje in hun huis te komen. We pakten de taarten, smeerden de slagroom eroverheen en staken in iedere taart een kaarsje. Nu mocht de jarige de kaarsjes uitblazen. Daarna werd door de vrouwen, de ouders en de kleine taart gegeten en er werd lekker van gesmuld.

Paul ging bij de mannen zitten onder het afdak en ik ging naar de vrouwen die aan het koken waren. Er was voor deze speciale gelegenheid een varken geslacht en dat stond in een grote pan op het vuur. Daarnaast waren er grote potten vis, cassave, zoete aardappelen en taro gekookt in lolo met vis. In een hoek onder de boom was een vrouw bezig de haren van de andere vrouwelijke bewoners te knippen. Ik liep overal een beetje tussen door en maakte met veel vrouwen een praatje.

onderwijl haren knippen...
Voor Tara en de vrouw van de dominee had ik visdraad bij me en dikke veiligheidsspelden en schelpen waar ik al gaatjes in had gemaakt. Ik legde uit hoe ik het visgaren tussen de macramé knoop deed en de schelpen ertussen door liet komen. Nu kunnen ze zelf de sieraden maken met hun riet. Rond elf uur mocht ik eindelijk helpen de grote pannen naar het afdak te dragen te dragen (waar de mannen en de andere familie leden zaten). Op één helft werden lange doeken uitgespreid waar de borden en de schalen met eten op werden gezet. Aan het hoofd van het afdak werden mooie gekleurde gevlochten matten gelegd met daarop een smal laken waar de gerechten voor de chief met zijn vrouw en zoontje op stonden.

De Chief en zijn vrouw kwamen in prachtige kleding en hun zoontje droeg de traditionele kleding, gemaakt van de boomschors. Dat stampen ze fijn zodat het flexibel wordt en je er kleding van kunt maken. Dat hebben we ook op Paaseiland gezien. De meeste mannen die kava zaten te drinken kwamen niet eten maar beleven aan de andere kant van de mat zitten kava drinken. Het werd daar dan ook steeds stiller.

de traditionele kleding...
Als eersten aten de familieleden uit de andere dorpen met de mannen die wel wilden eten. Ik zat naast Kauwaqa en Paul en we zaten gezellig met anderen te praten en te lachen. De meeste bewoners aten varkensvlees met zoete aardappelen. Dat is er alleen voor speciale gelegenheden. De grote gekookte vissen bleven bijna onaangeroerd staan.

gezellig samen eten...
en natuurlijk kava drinken...
Na de lunch ging ik bij de vrouwen in het dorp zitten die nu bezig waren met de afwas. Nadat iedereen gegeten had was er nog veel over en dat werd verdeeld over alle gezinnen die aanwezig waren, hun avond eten. Na de lunch gingen de meeste vrouwen naar huis en bleven de mannen achter Kava drinken. Rond drie uur namen we afscheid van Tara en de vrouw van de dominee. Toen de chief dit zag werden Paul en ik uitgenodigd in zijn huis. Daarvoor stond een prachtige uit hout gesneden en bewerkte schildpad die als kom diende. Op het schild (deksel)was een andere kleine schildpad gesneden en was ook bewerkt. Dit alles uit één stuk hout! Ook stond er een mooie schaal die als bloem was bewerkt. De chief bood ons deze houtsnijwerken aan als geschenken. Paul en ik namen de schildpad in ontvangst maar zeiden bij de schaal dat het te veel werd om aan te nemen. Eén geschenk was meer dan genoeg en had zelfs ook niet gehoeven. De chief bedankte ons voor de taart de cadeaus en de hulp die we hadden willen bieden aan de man met de hand (waar het nu weer goed mee gaat).

ons souvenir...
Toen we door het dorp liepen wenkte Tara ons nog. De vrouw van de dominee had nog een cadeau voor mij. Het waren drie doeken gemaakt van de boomschors en traditioneel beschilderd. Ze deed bij haar dochter voor hoe ze officieel gedragen worden. Ik was ontroerd dat ze ons dit gaf en bedankte haar héél hartelijk. Over twee weken is er een trouwerij in dit dorp en dan draagt de bruid nog altijd deze traditionele kleding. Als we wilden waren we meer dan welkom bij de trouwerij. Helaas het is echt tijd om afscheid te nemen.
Op de terugweg liepen we door het dorpje Monacake waar we werden gewenkt door Kauwaqa. Zij en haar familie bleven vandaag daar omdat ze de volgende dag een ceremonie zouden hebben. Een familielid die in dit dorp woonde is dan een jaar geleden overleden en dat herdenken ze. We werden uitgenodigd voor een kop thee en zagen hoe ze grote bakken deeg hadden gemaakt. Dit deeg werd in ronde broden gekneed en in grote pannen gelegd.

Buiten waren twee mannen een grote love (ondergrondse oven) aan het klaar maken. In een grote kuil lagen op de bodem grote stukken koraalrots. Daartussen hadden ze met hout een groot vuur gemaakt. Ze haalden de grote brokken hout eruit en legden die over de hete koraalrotsen die afgedekt werden met palmbladen. Op de bladen zetten ze de pannen met brooddeeg en werd alles afgedekt door grote aluminium golfplaten en daaroverheen werd zand gestrooid. Na een uur is het brood gaar. Dit is hun ontbijt voor morgen. Inmiddels was het vijf uur geworden en tijd om afscheid te nemen en terug te gaan naar de boot.

brood maken...
lovo (ondergrondse oven)...
10 september 2013
Rond negen uur stapten we in ons Giebeltje om nog wat rond te varen in de ondiepe lagoon. We voeren tussen de rotsen en de kleine eilandjes door en motorden weer lang een hoge open grot waar we de druipstenen in konden zien hangen.

grot met druipsteen...
Even verderop lieten we de dinghy tussen de mangrove liggen en wandelden door de groene vegetatie naar de community tuintjes van de bewoners van Monacake. Daar was niemand aan het werk maar we zagen de vele cassave planten met daartussen taro en papaya bomen. Terug in ons Giebeltje motorden we nog wat door de baai. Het was bewolkt met aardig wat wind dus geen weer om te snorkelen. Rond lunchtijd waren we terug bij de boot en maakte ik de lunch. Daarna maakte ik twee taarten; één vanille en één bananen taart. Deze zijn voor de verjaardag. Nadat ik met alles klaar was keken Paul en ik een film en toen was de dag alweer om.

9 september 2013
Nadat we op de SSB het Buller net (08.00 op 6212) en het Drifters net (08.30 op 8131) hadden beluisterd roeiden we naar de kant. Na ca vijftien minuten lopen kwamen we in het eerste dorpje Monacake. We liepen door het dorpje langs de school verder naar het volgende dorpje Muanaira. Daar spraken we de vrouw van de dominee. Eén van de bewoners was gestoken door een giftige vis. De hand was gisteren dik en pijnlijk. Gisteren was de man even in de kerk maar daarna was hij de hele dag niet aanwezig. Er is hier wel een zusterpost maar de zuster is op dit moment in Suva zodat ze niet bij de medicijnen kunnen. Wij hadden gisteravond wat pijnstillers en een amoxilline kuur klaar gelegd om mee te brengen.

De man was niet in het dorp maar aan het werk in zijn tuintje. Dus liepen we verder, eerst langs enkele tuintjes daarna langs de varkens hokken en tenslotte kwamen we in het bos. We wandelden door het bos met dikke hoge bomen, rietbomen, bananenbomen, mango bomen, varens en andere lage groene vegetatie. Natuurlijk waren er ook de kokosbomen met veel noten die op de grond lagen, al dan niet uitgelopen. We wandelden de heuvel op over het koraal en dan weer over een modderig pad langs de lagoon en achter de mangroves langs.

Na een uur kwamen we aan in het laatste dorpje Naividamu. We gingen naar het huis van Thomassie en Leba (van hen hebben we de schildpad gekregen) en daar ontmoetten we de broers van Thomassie. Thomassie en Leba waren op school want ze moeten deze week koken voor de kinderen uit hun dorp. Daarna liepen we naar het huis van Kauwaqa. Zij was wel thuis en met haar zaten we een tijd te praten en kregen we een heerlijke lunch van broodvrucht gekookt in lomo (kokoscream) met vis, currie, gember en knoflook (knoflook en gember had ik haar laatst gegeven)samen met rijst). We kregen het over de verjaardag van a.s woensdag als het zoontje van de chief uit Muanaire één jaar wordt. Ook Kauwaqa en haar man gaan erheen want het is familie van haar man.

Rond half twee liepen we weer over hetzelfde pad terug naar Muanaire waar we de man met de zere hand zochten. Hij was nog steeds op zijn land. We liepen door naar de school waar we Thomassie en Leba opzochten. We dronken thee en zaten weer gezellig te praten. Het bleek dat het de broer van Leba is die gestoken is door de vis. Hij had al pijnstillers gekregen van de zuster in hun dorp. Die zijn zonder recept te verkrijgen. Rond vier uur werd het tijd om terug te gaan naar de boot.

8 september 2013
VADERDAG.....
Als eerst maakte ik een grote bak couscous. Deze namen we mee naar het dorpje Muanaira waar we om tien uur naar de kerk gingen. Het was vaderdag vandaag waardoor alle vaders van het dorp in de kerk een stukje moesten voorlezen uit de bijbel of een verhaal mochten vertellen.



Paul in Sula...
Na de kerk gingen we even met de domine en zijn vrouw en hun vier kinderen mee. Met daarachter de hele stoet kinderen uit het dorp. De vrouw van de domine wees op mijn enkel bandje die ik zelf heb gemaakt. Ik vroeg om wat gedroogd riet en leerde haar de macramé knoop, zowel de platte als de draaiende. Nu kunnen ze het zelf maken.

Na een klein half uurtje werden we gehaald en was het eten al opgeschept in schalen en lagen de borden al klaar. Een rij mannen aan de ene kant en een rij kinderen aan de andere kant. We werden uitgenodigd om samen met de mannen te komen eten. Heerlijke vis uit de ondergrondse oven, bami met ui en papaya erdoor en taro met vis en casave met lomo. Alles even lekker. 

Na het eten ging ik bij Tara en de andere vouwen zitten die druk bezig waren met de afwas terwijl Paul bij de mannen bleef. Na de afwas waren de vrouwen aan de beurt om te eten. Ik ging er gezellig bij zitten.
De vijftig dollar die we aan het begin hier moesten betalen is voor een nieuwe community hall waar alle bewoners van de drie dorpen in kunnen. Het is de bedoeling dat alle namen van de boten in/op de muur van de Hall worden geschreven. Jammer dat ze dit niet gelijk hebben verteld maar dat we dit nu pas te horen kregen want het geld is gewoon voor een goed doel!

De eerste bewoners van Fulaga waren drie broers die per waka uit Koro kwamen. Ze gingen naast de pas wonen zodat ze goed konden zien wanneer er strijders van Tonga kwamen. Na enige tijd verplaatsen ze hun dorpje naar de top van de berg (berg bij Monacake). Ook nu hadden ze nog uitzicht over de pas en konden ze de Tonganezen goed zien aankomen. Toen de broers steeds meer kinderen en kleinkinderen etc kregen en de oorlog met Tonga ten einde was ontstonden er drie dopjes. Monacake die nu onder de berg ligt, Muanaire en Naividamu.

MYTHE:
Eens was er een grote kip die van Suva naar Koro vloog. Nadat hij in Koro was geweest vloog hij verder naar Fulaga wat toen nog één groot eiland was. De kip had honger en pikte in het eiland zodat de lagoon ontstond. Maar omdat de kip niet zo netjes at en er veel voer rond spatte ontstonden de kleine paddestoel vormige eilandjes/rotsen in de lagoon
.
Het was een zeer gezellige middag met veel lachen en voor we het wisten was het drie uur en tijd voor de middag dienst. Paul kreeg nu ook een overhemd en een sula om en zo gingen we weer naar de kerk waar Paul ook een paar woorden sprak. Na de dienst gingen we terug naar de boot waar we rond vier uur aankwamen. Tijd om met een wijntje in de kuip na te praten over deze gezellige dag. 

7 september 2013
DORPJE MONACAKE BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 08.932 s  178 34.013 w)
Om half zeven zaten we met een kop koffie/chocomel in de kuip en zagen we hoe een motorboot van het dorp Muanaira dichterbij kwam. De mannen hadden de hele nacht gevist met netten. Toen ze bij ons waren vroegen we of ze zin hadden in een kop warme thee. Dat was meer dan welkom want het is voor hun in de nacht voor best nog fris. Zo stond ik in de keuken voor acht man een kop thee te maken terwijl Paul gezellig met ze zat te praten. We kregen nog vis aangeboden maar dit weigerde we. 

Na de thee vertrokken de mannen tussen de rotsen door de baai in naar hun dorp.
Rond half acht motorden we met ons Giebeltje de ondiepe baai in. Er was weinig stroom en het was nu bijna hoogwater zodat we makkelijk over de ondieptes konden. Daarna liepen we het wandelpad over naar het dorpje Muanaire. Aangekomen in het dorpje werd Paul door de mannen geroepen. Ze waren bezig om om iedere vis een rieten pakje te maken. Daarna werden de pakjes in de lovo (ondergrondse oven) gelegd om langzaam te garen. Onderwijl zaten de mannen gezellig te praten.

Ik was ondertussen door gewandeld naar Tara. Tara had de juiste kokosnoten al gezocht. Dit zijn de kokosnoten die op de grond liggen en die een beetje beginnen te spruiten. Ze had de ook de buitenste schil al van de kokosnoot afgehaald. Dit had ze gedaan door de kokosnoot op een ijzeren pin te slaan en ze vervolgens om de pin te wrikken. Nu had ze ca vijftien kokosnoten klaar liggen. Zij pakte een stoel voor mij en een stoel voor haar. Op haar stoel legde ze de houten plank met aan het einde een schraper. Nu maakte ze de kokosnoten met een manchetta één voor één open. In het midden zat weer die sponsachtige massa (die we bijna een week geleden tijdens de wandeling gegeten hadden). De sponsachtige massa haalden ze eruit en gaf het aan de kinderen die bij ons waren komen zitten. Ik schraapte de laatste restjes eruit terwijl Tara de kokosnoot begon leeg te schrapen. Dit schraapsel viel in een bak onder haar. Terwijl ik de sponsachtige massa eruit haalden at ik er zelf soms ook wat van want het is best lekker! Nadat alle kokosnoten leeg geschraapt waren zat de bak vol met schraapsel. Nu werd het tijd om dit schraapsel met een doek uit te knijpen. Het uitgeknepen schraapsel is voer voor de varkens en het witte vocht (soort coco scream) ging in een pan op het vuur. Na een tijdje kwam er een doorzichtige olie boven drijven. Tara roerde de hele tijd in de pan tot al het wit bruin gekleurd en krokant was. Rondom de bruine krokante massa was heel wat olie. De olie werd in een kom geschonken, mijn kokosolie! Omdat de olie nog te heet was om in mijn plastiek fles te doen lieten we het staan.



de goede kokosnoot...
raspen v.d kokosnoot...
uitknijpen van het kokos wit...
olie eruit koken...
Paul was inmiddels bij ons gekomen en met elkaar (de kinderen, enkele vrouwen, Tara Paul en ik) wandelden we naar ons Giebeltje. Onder het lopen vroeg Paul aan Tara of ze zin en tijd had om  met ons mee te zeilen door de lagoon naar de ankerplek bij Monacake. Ze had tijd en zin en zo zat ze even later bij ons in de boot en zeilden we door de lagoon. Tara spreekt goed Engels, is geboren hier in Fulaga en heeft acht jaar in Suva gewoond. We kregen veel informatie over Fulaga maar ook kregen we enkele mythe over hier te horen.
Toen we in de baai van Monacake aankwamen maakte ik een lunch en zaten we nog lange tijd gezellig met elkaar te praten. Ook zij heeft het idee dat de bewoners van het dorp Monacake de zeilers vast houden in hun dorp en dat de zeilers daardoor niet verder wandelen naar hun dorp. Dit was wat we konden beamen en dat het ook onze indruk was. Paul had vanochtend ook al met één van de bewoners hier over gesproken. Deze man had bij het ministerie gewerkt en moet nu verslagen schrijven over hoe het hier gaat in Fulaga en de zeilers.
Rond drie uur zetten we Tara op de kant af en moest ze ca dertig minuten terug lopen voor ze in haar dorp terug is. Morgen zien we haar weer!

6 september 2013
DORPJE MUANAIRE BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 08.149 s 17835.367w)
Vanochtend ging het anker weer soepel omhoog. We motorden eerst tussen een rots en een eilandje door waardoor we de afgelopen dagen goed beschut hebben gelegen. We motorden verder de lagoon door langs het dorpje Naividama en ankerden aan de overkant. Zo lagen we voor een paar eilandjes en rotsen met daarachter een kleine ondiepe baai.

Nadat we koffie/chocomel in de kuip hadden gedronken ging Paul een boek lezen en ging ik wat sieraden maken. Rond elf uur stapten we in ons Giebeltje en motorden we tussen de rotsen door de ondiepe baai in. We hadden stroom tegen dus de motor moest volle toeren draaien om er tegen in te komen. Zelf moesten we opletten dat we niet over te ondiepe rotsen gingen.

Verderop in de baai bestaat de bodem voornamelijk uit zand met zeegras en hier en daar een rots/koraal. De oevers bestaan uit mangrove met daarachter het zwarte lava gesteente. Toen we het laatste stukje door het water moesten waden omdat het te ondiep werd zagen we tussen het zand en het zeegras zeekomkommers liggen en iets anders dat we niet thuis konden brengen. Het leken wel slangen maar dat zijn het niet. Deze dieren hebben een rare kop met allerlei slieten en tentakels eraan.

geen zeeslang mar wat wel...?
We maakten ons Giebeltje vast aan een mooring die daar lag en waadden door het water naar de kant. Daar vonden we het pad dat naar het dorpje gaat. Eerst liepen we door een paar tuintjes om vervolgens door een groen bos de heuvel op en af te wandelen. Na ca een kwartiertje lopen kwamen we bij het dorpje Muanaire aan. Dit ligt aan het buitenrif (zuidkant). Het is een leuk dorp met een prachtige kerk. Hier willen we zondag naar de kerk. We spraken met de dominee die afgelopen zondag in de middag in het andere dorp had gepreekt en hier vaste predikaant is. We vertelden dat we hier graag zondag naar de kerk wilden komen en we waren meer dan welkom.

Naast me kwam Tara staan. Een vrouw van tweeëntwintig die goed Engels spreekt. Aankomende zondag is het vaderdag en dan gaan ze na de kerk gezamenlijk eten. Ik vroeg aan haar of ze ook kokosolie maakt. Dit deed ze alleen voor eigen gebruik. Ik vroeg of er iemand hier kokosolie verkocht. Nee, niemand verkoopt het, iedereen maakt het voor eigen gebruik. Maar als ik dat graag wilde, kon ze het morgen wel voor me maken. We spraken af dat we dan samen gaan maken zodat ik kan zien hoe dit gaat en natuurlijk kan ik dan helpen.

Nu liepen we verder naar het dorp Monacake (Muanaicake). Daar waren we al eerder geweest voor de sevussevu en om de vijftig dollar te betalen. Eerst liepen we naar de school. Omdat het ouder-weekend is waren de kinderen van Muanaire en Monacake al naar huis. Alleen de kinderen van het dorpje Naividama waren er nog en keken naar een video. Zij moesten wachten tot de boot hun op zou komen halen. We herkende een paar kinderen en zeiden iedereen gedag. Ook spraken we nog even met een paar leraren.

Daarna liepen we verder het dorp door waar mannen in een groep aan het houtsnijden waren. Allemaal maakten ze de kava kommen waarvan ik er ook één heb gekocht. Vandaag zagen we hoe ze vanaf een vierkant blok hout zo'n kava kom maken. Dit doen ze met verschillende beitels en schaven, echt handwerk!

bewerken van hout...
We liepen weer terug naar het dorp Nuanaira waar we de dominee ontmoetten bij een groep mannen die hier aan het houtsnijden waren. Ook hier maakten ze kava kommen van dezelfde grootte. We liepen verder door het dorp en zagen Thomassie. We hebben hem een tijdje geleden in de lagoon zien vissen. Hij kwam toen bij ons aan boord een kop thee drinken. Van de dominee kregen we een tros bananen mee voor aan boord en rond drie uur liepen we terug naar ons Giebeltje. Die stond nu droog op het zand en het zeegras. We zagen twee vrouwen bij een waka staan, wachtend tot het water hoog genoeg werd om naar buiten te kunnen varen. We zaten nog even gezellig te praten maar om vier uur wilden we naar de boot. We waadden door de baai tot het diep genoeg werd en toen moesten we weer tegen de stroom in tussen de rotsen door om bij onze boot te komen.

5 september 2013
Al enige tijd doet de ankerlier het steeds minder goed. In Nieuw Zeeland hebben we al extra koolborstels voor de ankerlier gekocht omdat we wisten dat dit de zwakke plek is. Vandaag maakte Paul de ankerlier open om het euvel te verhelpen. Het bleek dat alle koolborstels nog goed zijn maar dat er één veer die de koolbortels aandrukt gebroken is. Paul heeft de veer verwarmd en uitgerekt zodat deze de koolborstel weer op zijn plek houdt. Alleen met iets minder druk. Dit kan een probleem geven als de koolborstel meer afslijt. Dus moeten we op zoek naar een nieuwe veer.



repareren ankerlier...
Het was droog en bewolkt (niet zo warm) en we hebben genoeg water dus tijd voor een grote schoonmaak. Ik maakte de boot van binnen goed schoon. Verder is er natuurlijk altijd wel vuile was om te wassen en hielp ik Paul waar nodig was.

In de middag na de klusjes te hebben geklaard roeiden we nog even door de baai. We zagen weer enkele tropical birds en verder zagen we veel kleine vogeltjes tussen de mangrove en de riet bomen. De vogeltjes lijken veel op zwaluwe. Verder kwam er nog een ouder echtpaar op een waka (traitionele kano) voorbij. Met een lange stok duwde hij zichzelf voort en als het te diep werd wrikte hij met een peddel rustig verder. Ze waren samen aan het vissen. 

4 september 2013
Regen, regen en nog eens regen. Die wordt natuurlijk wel zo veel mogelijk opgevangen. Onder de rolfok staat een grote dertig liter emmer die aardig snel volloopt. Achter de twee vul openingen van de watertanks leggen we een shirt en het water dat van het voordek naar achteren loopt, loopt zo de tank in. Nu we achter de harde buiskap een zonnetent hebben gemaakt dient deze ook voor water opvang. We hebben twee kleine gaatjes op het laagste punt van deze zonnetent gemaakt en vangen zo het water in emmers op. Ook hangt er een emmer bijna aan het eind van de giek. Als laatst hebben we ons Giebeltje nog die zich vanzelf met regen water vult.
We bleven vandaag binnen. Ik ging verder met de lijst e-books die op de computer staat. In de middag was de lijst klaar en konden Paul en ik de boeken die ik had gesorteerd op de e-readers laden. Paul was bezig op de ipad en verder keken we in de middag een film.

3 september 2013
TURTLE BAY BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 06.553 s 178 34.925 w)
Naar de lucht kijkend zagen we dat de regen en de wind er snel aan zouden komen. Daarom ging na ons ontbijt ons anker op en zeilden we alleen op ook door de lagoon. In eerste instantie probeerden we in een baaitje ten zuidwesten van het plaatsje Naividamu te zeilen. Maar dat bleek te ondiep en met te veel bombies. Dus zeilden we naar de oostkant van de lagoon waar we wel tussen wat eilandjes en rotsen door konden. Nu liggen we goed beschut voor de wind en hebben we genoeg ruimte om te draaien als de wind draait. Toen we lagen dronken we koffie en chocomel in de kuip en het begon toen net te regenen.

De rest van de dag was ik bezig met de elektronische boeken. We hebben een hele lijst met ebooks op de computer staan en ik was vandaag bezig welke boeken interessant zijn en welke niet. Tot nu toe staan er best veel goede boeken op!

Paul was wat aan het rondkijken en riep me toen hij een schildpad in het water zag zwemmen en een aardig grote ook! Toen het in de middag even opklaarde roeide Paul even rond in de baai. Daarna keken we een film en was de dag weer voorbij.

2 september 2013
We wilden hier wel een paar dagen blijven maar toen we de weersverwachtingen zagen besloten we de volgende middag weg te gaan. Er zou een depressie over komen waardoor de wind zou gaan draaien en uit verschillende richtingen gaan komen. Dan zouden we hier toch niet zo goed liggen. Deze ochtend gingen we naar de kant en liepen eerst naar het huis van Kauwaqa (daar hebben we gisteren thee gedronken). We vertelden haar dat we niet zo lang konden blijven als we hadden gewild en dat we de volgende dag zouden vertrekken. We gaven haar en haar man een poloshirt en voor hun zoontje hadden we een pen en een schrift meegebracht. We spraken af dat we na het wandelen bij haar kamen lunchen. Daarna liepen we naar Tomasi en Leba om het zelfde te vertellen. Ook hen gaven we ieder een poloshirt en voor hun zoontje een pen en een schrift. Als extra hadden we voor hun een kopje van Nederlands aardewerk bij ons. We legden uit dat we vroeger in Nederland op houten klompen liepen. Zij hadden ook een verrassing voor ons want hij had voor ons een schildpad van hout gemaakt. Normaal maakt hij deze schildpadden om in Suva te verkopen.

ons souvenir...
We nodigden ze uit om in de middag (nadat we hadden gewandeld en geluncht) een drankje bij ons aan boord te komen drinken. Toen werd het tijd voor de wandeling naar de andere kant van het eiland. We liepen het dorp uit tussen wat tuintjes door. Aan het einde stonden wat hokken van golfplaten waar varkens gehouden werden. Bijna ieder dorp in Fiji heeft buiten het dorp wel een paar varkens in hokken staan.

Vervolgens liepen we verder over een smal wandelpad door veel rietbomen. We hadden net in het dorp gezien dat vrouwen met deze groene bladeren bezig waren. Ze sneden eerst een sterke nerf in het midden van het blad eruit. Daarna kookten ze de bladeren even om ze te weken vervolgens in de zon te laten drogen. Daarna snijden ze die op maat om er voornamelijk matten of andere dingen van te vlechten.

het riet bewerken...
de rietbomen...
Na de vele rietbomen kwamen we uiteindelijk in het bos terecht waar we Viliame (zoontje van Kauwaqa) tegen kwamen. Hij zei dat hij kokosnoten aan het zoeken was maar hij liep met ons mee de heuvel op. Toen er een splitsing kwam vroegen we welke kant we op moesten. Hij zei dat het ene pad naar een grot met water leidde en het andere naar de andere kant van het eiland. Of we de grot ook wilden zien? Dus liepen we achter hem aan verder door de groene vegetatie naar een grot waar zoet water in staat. Het was het een mooie grot met druipstenen aan de zijkanten. Het water stond nu wat laag maar soms staat het hoger en springen de kinderen er vanaf een bepaalde rots in. De bewoners vangen ook hier (net als in Monacake) het regen water op via de dakgoot. Maar als er nu te weinig regen is gevallen en ze te weinig water hebben gaan ze zich hier in deze grot wassen en ze wassen hier ook hun kleren.

druipstenen in de grot...
We wandelden verder door de bomen en Viliame wees ons aan welke bomen gebruikt worden voor het hout snijden. Eenmaal het hoogste punt bereikt klauterden we over rotsen steil naar beneden en kwamen uit op een mooi wit strand met veel palmbomen. We zagen de smalle lagoon hier met daarachter het buiten rif. Op het strand gezeten aten en dronken we wat en genoten van het uitzicht. Viliame vertelde dat ze hier vaak gingen vissen. Er zwemt hier meer vis dan bij hen voor in de lagoon. Aan het eind van dit strand is een "falling water". Onze nieuwsgierigheid was gewekt en even later liepen we verder over het strand. Verderop in de lagoon was een natuurlijke koraaldam die vanaf het buiten rif naar de kant loopt. Dichtbij het strand was een natuurlijke doorgang ontstaan waar het water doorheen stroomde. In de koraaldam was een kleine stroomversnelling zichtbaar. Hij vertelde dat hij en de andere kinderen naar de hogere kant van de dam liepen en zich vervolgens door de stroomversnelling lieten meevoeren.

falling water...
de dam...
Het werd tijd om dezelfde weg terug te wandelen naar het dorp. Onderweg liet Viliame zien welke kokosnoten ze aten als ze honger hadden. Dit zijn de kokosnoten die op de grond liggen en die al een beetje beginnen uit te lopen. Hij hakte er één open. In de kern zit geen holte maar een sponsachtige substantie die men kan eten. Ik weet nog dat we deze sponsachtige substantie in Tonga "Umo" noemde en dat we daar koekjes van maakten. Terug in het dorp waren de vrouwen nog steeds bezig om de nerven uit het riet te snijden en mannen met het bewerken van hout.

In de keuken van Kauwaqa zagen we dat haar nichtje een hele pan gekookte landkrabben aan het pellen was. Ze haalde het vlees uit de krab en gooide dit in een aparte kom. Kauwaqa had voor ons, haar en haar zoontje al landkrab in kokossaus (lolo) apart gezet en dat aten we met cassave. We zaten lekker te eten en gezellig te praten en de tijd vloog voorbij. Uiteindelijk haalden we Tomasi, Leba en hun zoontje Peni op en gingen we met zijn allen (ook Kauwaqa en Viliame) naar onze boot waar we dingen uitlegde en wat dronken. Paul bracht ze terug naar de kant en ik bleef aan boord. Het was weer een leuke dag!

1 september 2013
NAIVIDAMI BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 07.353 s 178 35.653 w)

Naividamu...
Na zoveel regenwater opgevangen te hebben kon ik weer wat vuile kleren en het beddengoed wassen. Het was nog steeds bewolkt met hier en daar en bui. Rond half negen ging ons anker op en zeilden we alleen op fok naar het plaatsje Naividamu. Daar aangekomen (het plaatsje lag aan lager wal) konden we om een eilandje met een zandbank zeilen en daar achter gaan liggen. We trokken het anker er goed in met de motor want we moesten gelijk naar de kant om op tijd in de kerk te zijn. We zagen dat de vrouwen in lange jurken en de mannen een bloes met een rok (zwarte of donkerblauw) naar de kerk gingen, net zoals overal in Fiji. De dominee heette ons welkom in hun kleine gemeente en hij was blij verrast dat we naar hun kerkdienst waren gekomen.

Aan het eind van de dienst moesten de kinderen naar voren komen om een psalm te zingen. Na de dienst werden we door Tomasi en zijn vrouw uitgenodigd om bij hun te komen lunchen. We liepen langs het strand naar het einde van het dorp waar zij woonden. We aten landkrab met vis en cassave. Onderwijl zaten we gezellig te praten. Het bleek dat de voorouders van Thomasi uit Tonga kwamen. Zijn voorouders maakten waka (traditionele kano's) en hier op het eiland was het goede soort hout dat daarvoor nodig is. Ze werden toen welkom geheten door de mensen die hier al leefden en kregen een deel van het eiland waar ze nu wonen. Vandaar dat dit dorpje ook verder verwijderd ligt van de andere twee dorpjes op dit eiland. Thomasi is hier geboren en is getrouwd met een echte Fijische van het andere dorp.

We hoorden ook dat we het derde jacht waren dat dit jaar voor dit dorp ankert en hen komt bezoeken. De meeste jachten blijven bij Monacake en aan die kant van de lagoon. Dan missen de andere zeilers toch wat want in onze ogen zijn deze bewoners een stuk vriendelijker. Deze mensen informeren niet meteen of je wel betaald hebt en wat voor werk je hebt gedaan zodat je misschien iets voor hun kunt doen. Nadat we gezellig hadden zitten praten wisten we dat het voor hen tijd was om even een middagdutje te gaan doen en dus verlieten we hun huis. Ik was na de kerkdienst uitgenodigd door een andere vrouw in het dorp en het speet me dat we niet met haar mee waren gegaan. Maar mannen zijn hier nu eenmaal de baas. Zo gingen we op zoek naar die dame in een mooie witte jurk. Ze woonde aan de andere kant van het dorpje en vond het leuk dat we nog langs kwamen. We dronken een kop thee bij haar. Zij bleek een nichtje van Tomasi te zijn.

Rond half twee gingen we terug naar de boot waar ik mijn was uitspoelde en opging. Terwijl ik dit deed zagen we verschillende motorbootjes vol met bewoners van de andere twee dorpjes naar dit dorpje varen. Ze hebben vanmiddag om drie uur een gemeenschappelijke dienst (één keer per maand) waar wij ook naar toe gingen. Paul heeft nog nooit zoveel in de kerk gezeten (hihi)

Toen we rond half drie weer terug aan de kant kwamen zagen we enkele bekenden uit het andere dorpje Monacake. Eenmaal in de kerk werden we ontvangen door de dominee van het andere dorpje. Vervolgens liepen voor de dienst de bewoners van Monacake de kerk weer uit en kwamen zingend door het gangpad binnen. Het zingen werd begeleid door iemand die op een triangel sloeg. Daarna gingen ze in het gangpad op de grond zitten en een man sprak een gebed uit. Daarna werd een lied gezongen en mocht iedereen terug in de kerkbanken. Dit ritueel werd herhaald door eerst de bewoners van het dorpje naast Monacke en als laatste door de bewoners van Aividamu. Heel apart om dit zo mee te maken.

Daarna spraken twee chiefs van verschillende dorpjes en uiteindelijk begon de dienst. Die was rond vier uur/half vijf afgelopen. Thomasi nodigde ons uit voor thee maar dat sloegen we af, morgen komen we weer naar het dorpje.

Terwijl we terug in onze de boot zaten zagen we ook de andere bewoners van de andere dorpjes vertrekken. De zon was inmiddels weer volop gaan schijnen en een deel van de was was dan ook weer droog.

31 augustus 2013
Regen, regen en nog eens regen. Het begon vannacht al en het is de hele dag doorgegaan. De watertanks zitten alweer aardig vol. Gisteren hadden we een waka (traditionele kano) op het strand van het eilandje zien liggen. Vannacht zag Paul om drie uur iemand met een grote zaklantaarn over het strand lopen. Het bleek Thomassie te zijn die vannacht op zoek was naar kokosnoot krab. Overdag zagen we hem zwemmen/duiken naar vis. Aan het begin van de middag kwamen er twee motorboten langs. Één met allemaal vrouwen en één met allemaal mannen. Zij gingen apart van elkaar vissen met netten. Aan het eind van de middag kwam Thomassie in zijn waka langs en we nodigden hem uit om aan boord te komen. Hij had zeker vijf uur in het water gedoken en kon wel een kop warme thee gebruiken. Verder lazen we een boek en deden we wat huishoudelijke klusjes.


30 augustus 2013
TROPICAL BIRD BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 07.275 s 178 33.126 w)
Eerst hebben we één van de achterhutten deels leeg gehaald zodat ik alles na kon kijken en goed terug kon zetten. De kratten waren een beetje verschoven tijdens de voorgaande zeil reisjes in Fiji. Nu staan de kratten weer netjes langs de kant en heb ik meer plek voor mijn voeten.
De zon was inmiddels weer opgekomen en na de koffie/chocomel ging ons anker op en zeilden we alleen op fok rustig door de lagoon. Weer tussen de mooie paddenstoel vormige rotsen, eilandjes en ondieptes. Het begint voor jullie misschien een beetje eentonig te worden maar voor ons is het nog steeds een prachtig gezicht deze bijzondere natuur!

Rond half elf ankerden we tussen twee kleine eilandje met achter ons het buiten rif. Toen lagen we lekker alleen en in de wind. Na de lunch roeiden we om het kleine eilandje. Eerst langs de kant van de lagoon waar we tussen de rotsen met de palmbomen door voeren. We zagen verschillende white-tailed tropical birds vliegen. De vogel ziet eruit als een stern met een hele lange witte staart.

tropical bird...
Daarna rondden we het eiland en kwamen we aan de buitenkant, tussen het buiten rif en het eilandje. Doordat het hoog water was konden we over het koraal roeien. Daar zagen we veel meer koraal met verschillende vormen en kleuren (maar niet zo mooi als in Kadavu). We roeiden naar de pas waar we doorheen waren gekomen. Nu ging de diepte in één keer van ca anderhalve meter(of minder) tot ca tien meter en meer. De stroom stond nog steeds naar binnen toe. We hadden de hele tijd tegen de stroom in geroeid en nu lieten we ons met de weinige stroom weer terug dobberen. We voeren tussen het buiten rif en het eilandje door boven de verschillende koraal koppen en kleine visjes. Hele scholen blauwe visjes die boven de koraal koppen zwommen maar zodra we in de buurt kwamen verscholen ze zich snel tussen het koraal. Als we weer wat verder weg waren kwamen ze weer boven zwemmen.

vanaf het wateroppervlak...
Toen we bijna bij de boot waren gingen we bij een zandstrand op het kleine eilandje aan land. Hier zagen we een rots die van onder uitgesleten was door het water, het leek wel een brug. Toen we langs het strand liepen konden we de boot eronder door zien. Een héél bijzonder gezicht! Tijdens de wandeling over het strand en over rotsen zagen we een we een slang of Morene tussen de rotsen in het water GRRR. Terug aan boord was het borrel tijd want het is vrijdag!

een mooie doorkijk...
29 augustus 2013
Onze dubbele beglazing (in 1999 aan de binnenkant extra plastiek ruiten opgemaakt) is door de warmte naar beneden gezakt. De ramen aan de bovenkant werden hierdoor iets kleiner. Vanochtend heeft Paul de binnen ruiten (vier stuks) eraf gehaald maar de flexibele kit laten zitten. Nu we toch in warme gebieden varen laten we ze er af. Straks in de koude streken gaan we ze er weer inzetten. Ik heb vanochtend wat huishoudelijke klussen gedaan. Na de lunch zijn we met onze snorkelspullen naar de kant gegaan. Na om het hoekje gewandeld te zijn gingen we het water in. We zwommen tegen de stroom in (het werd hoog water) naar een sleuf in het eiland waardoor we naar het buiten rif konden komen. Dit kostte nog behoorlijk veel moeite want de stroom in de sleuf was behoorlijk sterk in die ondiepte. We moesten eerst over een kleine diepe geul zwemmen en daarna moesten we over een drempel van rotsen waar we ons zelf overheen moesten trekken.  Toen waren we tussen het buiten eiland en het buiten rif. Eerst zwommen we tegen de stroom in verder en zagen veel mooie vissen in verschillende kleuren en grootte. Ook zagen we koraal maar dat was niet zo mooi als we elders wel gezien hebben. Na enkele uren gesnorkeld te hebben gingen we terug naar de boot waar Paul de anodes nog nakeek en de impeller van de snelheidsmeter los maakte.  


28 augustus 2013
Vanochtend was het laag water zodat we een wandeling over het strand maakten. Eerst langs het strand binnen in de lagoon. Helaas zijn hier geen mooie schelpen. Wel liepen we langs de paddenstoel vormige rotsen met de groene vegetatie erop. Het blijft een mooi en apart gezicht! Later zagen we ook een Waka (traditionele kano) door de baai zeilen. Een houten kano met een zijspan en een klein zeil erop met de punt naar beneden.
Terug bij ons begin punt van de wandeling liepen we ook nog even de andere kant op het hoekje om. Nu kwamen we aan de kant van het buiten rif met nog meer rotsen/eilandjes. We zagen hoe het water tussen de rotsformaties door naar binnen stroomde. Even verderop was door deze stroming een diepte ontstaan waar we kleine mooie visjes zagen zwemmen. Het was inmiddels een mooie zonnige ochtend geworden maar omdat ik nog steeds verkouden ben leek het me niet verstandig te gaan snorkelen.

tijdens strandwandeling...
zeilende waka...

Terug bij de boot gingen we langs bij Ding op de boot Chiquita waar we een kop thee dronken. We zaten gezellig te praten en onderwijl verstreek de tijd! Terug aan boord aten we een late lunch. Van Ding hebben we van dit eiland een nieuwe en betere google earth kaart gekregen (zonder bewolking)voor over OPEN CPN. Na de lunch ging Paul aan de slag om deze kaart op onze laptop aan de gang te krijgen met windows zeven erop. Na een tijdje lukte dit! Ik was bezig met het lezen en het uitwerken van gegevens over Japan.

27 augustus 2013
BARBECUE PLEK BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 09.050 s 178 32.380 w)

Nadat we hadden ontbeten en koffie/chocomel in de kuip hadden gedronken ging ons anker op. Gisteren waren we uitgenodigd om met de bewoners van het dorp en de andere zeilers, even verderop in de lagoon een barbecue te houden. Terwijl we ons anker ophaalden zagen we drie motor boten vol met kinderen, vrouwen en mannen langs komen. Ze waren allemaal op weg naar de barbecue. Het was een zonnige dag met ca tien knopen wind zodat we alleen op fok door de lagoon zeilden. Tussen de paddenstoelvormige rotsen en kleine eilandjes door. Ik keek deels weer op de ipad naar de google kaart en deels weer naar het water. Paul stuurde en keek naar de diepte en de kleur van het water.

We zeilden naar een baai waar al zes andere zeilboten lagen. De bewoners proberen één keer per maand met de zeilers een barbecue te organiseren. Nu de kinderen vakantie hebben was het een extra mooie gelegenheid. Rond elf uur ging ons anker erin en zagen we hoe mannen en vouwen bezig waren om een afdak van riet te maken. Verder zagen we vrouwen zitten die druk aan het koken waren. Andere vrouwen gingen vissen. Als wij mee wilden waren we meer dan welkom maar omdat ik nog steeds behoorlijk verkouden ben ging ik niet mee. De mannen gingen speer vissen en landkrab vangen maar ook Paul bleef aan boord. Ik hoorde dat andere vrouwen macaroni of rijst of bami maakten, ik maakte voor de lunch couscous.

dak maken voor de BBQ...
Rond twaalf uur gingen we naar de kant waar we de andere zeilers en bewoners van het dorpje ontmoetten. Onder de grond hadden de mannen een oven gemaakt waar ze casave in klaar maakten. De vrouwen waren de vis en krab die ze gevangen hadden op verschillende vuren aan het klaar maken. De kinderen speelden in het water en op het stand. Er werd een tafel van takken en gevlochten riet gemaakt waar de schalen later op kwamen te staan. Ik schreef eerder dat de Lau groep pas twee jaar open was. Nu hoorden we het echte verhaal. De Lau groep was voorheen gewoon bereikbaar. Je kon er als jacht gewoon heen met een cruising permit. Maar toen er in ca 1990 een container cocaïne gevonden werd op één van de onbewoonde eilanden besloot de regering dat de jachten er niet meer heen mochten. Je kon er alleen heen op uitnodiging en dan kwam er een hoop papier werk bij kijken! In 2011 besloot de Lau counsel dat de jachten weer naar een aantal eilanden mochten. Die eilanden staan nu op onze cruising permit.

Voordat we gingen eten mochten de vrouwen hun eigen bord van riet vlechten. Er werd voorgedaan hoe het moest en wij deden het na. Toen al het eten op tafel stond werd er gebeden en daarna mochten eerst de kinderen op scheppen. Die waren voornamelijk geïnteresseerd in de macaroni, rijst, bami en couscous want dat eten ze hier niet zoveel. Daarna mochten de zeilers en uiteindelijk gingen de bewoners opscheppen. Het was een gezellige middag en leuk om eens mee te maken. Rond vier uur waren we terug aan boord en gingen we onderuit met een boek, genoeg gepraat.


26 augustus 2013
Toen we vanochtend in de kuip zaten zagen we een motorboot vol met bewoners uit het dorpje Monacake langs komen. We waren erg benieuwd waar ze heen gingen, dus wij er achteraan. Wat is dit toch mooi, varen in een turkoois blauw water met daarin kleine eilandjes en paddenstoelvormige rotsen die begroeid zijn met pandanus bomen en andere groene vegetatie. De kusten van de eilandjes bestaan voornamelijk uit zandstranden of mangroves. Onder het varen zagen verscheidene kleine manta's en ook enkele schildpadden zwemmen. Na wat rondvaren zagen we twee motorboten een echte oude traditionele kano (waka) tussen de mangroves liggen. Later hoorden we dat daar een community tuin is waar de bewoners op maandag werken.

een Waka en een moderne boot...
onderweg...
Het werd tijd om naar de kant te gaan en sevusevu te doen. Aangekomen bij het strand ontmoetten we Bill. Hij liep met ons mee naar het dorp dat aan de andere kant van de heuvel ligt. We wandelden over een goed wandelpad de heuvel op en af tussen een groene vegetatie en verschillende tuintjes door. Onderweg vertelde hij dat iedereen op maandag voor de community werkt. Enkele bewoners gaan werken op het land (dat waren de mensen die we langs zagen gaan), vrouwen weven gezamenlijk rieten matten die ze in Suva verkopen en mannen maken traditionele houtsnijwerken.

wat ze van hout maken...
Aangekomen in het dorp liepen we eerst naar het huis van de chief waar we sevusevu deden en vijftig dollar (21 euro)moesten  betalen om hier in de lagoon te mogen ankeren. We hadden al gehoord dat we dit moesten betalen. Hier in de Lau groep groeit geen kava die ze in Suva zouden kunnen verkopen. Toen we vroegen wat voornamelijk de inkomsten zijn van dit eiland was het antwoord het verkopen van de rieten matten en de houtsnijwerken. Daarom vragen ze de jachten een donatie (vijftig dollar) om spullen voor het dorp te kunnen kopen. Ze verbouwen hier wel hun eigen groenten en fruit en vangen natuurlijk genoeg vis. Na de sevusevu werden we door het dochtertje van zes jaar uitgenodigd om bij Bill en zijn vrouw So te komen lunchen. Bij hun huis waren ook de vader en moeder van Bill aanwezig. Daar kregen we te horen dat de vader van Bill de zoon van de chief is en dat Bill dus zijn kleinzoon is.

Voordat we het huis binnen gingen kregen zowel Paul als ik van het dochtertje een bloemenkrans om die ze zelf gemaakt had. Als lunch kregen we vis in lolo(kokosvocht) met paksoi en cassave. Daarnaast hadden ze oliebollen gebakken. Alles erg lekker. Gisteren waren de mensen van de drie jachten in de baai hier naar de kerk gegaan. Na de kerk waren ze door verschillende kinderen uitgenodigd om bij hen te komen lunchen. Het dochtertje van Bill en So was thuis in tranen uitgebarsten dat er niemand mee naar hun huis was gegaan. Dus had Bil beloofd dat wij vandaag bij hen kwamen lunchen. Daar had ze zich de hele ochtend al op verheugd. Ook hier hebben de kinderen deze week nog vakantie, volgende week begint de school weer. Na de lunch liepen we nog even door het dorp. Alle huizen hebben puntige daken met een dakgoot er omheen om het regenwater op te vangen in grote watertanks naast het huis. Hier hebben ze geen waterbronnen zoals in Kadavu en moeten ze het echt van de regen opvang hebben. Het dorp heeft naast dat ieder huis een regenton heeft ook nog een hele grote watertank midden in het dorp met een klein kraantje eronder. Die mag door iedereen worden gebruikt. Er staat een school waar alle kinderen van Fulaga naar toe gaan (zestig kinderen uit vier verschillende dorpjes) en er is een verpleegsterspost. Alleen is de verpleegster op dit moment in Suva op vakantie.

Terwijl we door het dorp liepen zagen we de vrouwen matten maken en de mannen met houtsnijwerk bezig. We kochten een kleine traditionele kava kom. Die is uit één stuk hout gemaakt en mooi bewerkt Toen we terug naar de boot liepen nodigden we Bil, So en hun dochtertje uit om onze boot te komen bekijken. Het dochtertje was helemaal blij. Twee vriendinnetjes van haar waren al op een ander jacht geweest en nu kon zij ook een jacht van binnen bekijken. Ook Bill en So vonden het leuk de boot te zien. Rond vier uur zetten we ze weer aan de kant af en was ik behoorlijk moe. Het verkouden zijn is nog niet over!

onze houten kava kom...
25 augustus 2013
MONACAKE BIJ FULAGA EILAND IN DE LAU GROEP(19 08.953 s  178 34.010 w)

Rond negen uur kwam de maan op maar dit keer met bewolking zodat we de sterren niet zagen. Het werd weer een rustige nacht met ca tien knopen wind uit het zuid oosten. We zeilden alleen met grootzeil op omdat we anders te vroeg aankwamen. Desondanks waren we toch nog rond vijf uur bij het eiland Fulaga en konden we de contouren ervan zien. We besloten om aan de wind rustig langs de zuidkant van het eiland te zeilen. Rond half zes werd het wel licht maar we hadden bewolking met regen. We besloten rustig aan door de Daveta Levu passage te zeilen die tussen Fulaga eiland en Ogea eiland ligt. Toen we de noordkant van Fulaga naderden was het  regenen opgehouden en kwam de zon een beetje door zodat we het rif goed konden zien. Gelukkig maar want de Garmin kaarten klopten niet. Op de Google Earth kaarten op de ipad zagen we ons varen en dat gaf wel een goed beeld. Ik keek deels op de ipad hoe de passage daar tussen het rif liep en of we wel in het midden voeren en deels keek ik naar de kleur van het water. Paul stuurde de boot en keek alleen maar naar het rif en de kleur van het water. Eenmaal door de passage motorden we verder door een grote lagoon met veel kleine eilandjes en rotsen.

Wauw, wat is het hier mooi! De zeer grote lagoon (vijf bij zes mijl groot) heeft een turquoise kleur maar waar koraal koppen zijn is het lichtgroen en waar het dieper is dan tien meter wordt de kleur donkerder blauw. Verder bevinden zich in de lagoon veel limestone rotsen met de vorm van een paddenstoel waarop palmbomen groeien of grotere lime stone eilanden met een groene vegetatie. Dit hebben we nog niet eerder gezien. We zagen verschillende boten op verschillende plekken in de lagoon geankerd liggen. Wij motorden door de lagoon en tussen de paddenstoel vormige rotsen (met de palmbomen erop) door naar de baai waar vandaan  we naar het plaatsje Moacake kunnen wandelen.
Rond half tien ging ons anker erin naast nog drie andere boten. Alle bewoners van de andere  boten waren naar de kerk want het was zondag. Wij bleven aan boord morgen weer een dag!

We waren daarmee aangekomen bij de meest zuid oostelijke eilanden van de Lau groep en van Fiji. Eens hebben deze eilanden tot Tonga behoort en ze zijn dan ook meer Polynesisch dan Melanesisch. Drie jaar geleden toen we ook in Fiji waren kregen we geen toestemming om naar de Lau groep te zeilen. Je mocht er alleen heen op uitnodiging van bewoners. Nu is het voor het tweede jaar open voor jachten en mogen we een beperkt aantal eilanden bezoeken, waaronder Fulaga.

binnenkomst Fulaga


24 augustus 2013
Het was een rustige nacht met ca tien knopen wind uit het zuiden en met een volle maan en een sterrenhemel. Eigenlijk is het bijzonder dat we zo lang deze zuiden wind hebben want normaal staat hier de passaatwind die uit het zuid oosten komt en dan is de koers die we nu zeilen zeer moeizaam (kruisen). Terwijl ik wacht had pakte ik de cadeautjes voor Paul in en blies wat ballonnetjes op. Verder maakte ik een eisalade, klopte slagroom en zette het varkensvlees in de shoarma marinade. De cake had ik al eerder gebakken. Daarna ging ik in de kuip zitten met een kop koffie. Rond zes uur wisselden we van wacht en pakte Paul zijn pakjes uit; een zak Hollandse drop, koekjes, een boek (dagboek van een geisha) en een korte broek. Ik maakte zijn ontbijt klaar en daarna ging ik nog even slapen. Rond acht uur kwam ik er weer uit en toen waren we van de oostelijke graden in de westelijke graden gevaren. De wind was afgenomen tot ca zes a zeven knopen. We rolden de fok in en hesen onze halfwinder. Dat is lang geleden dat we die gebruikt hebben! Nu zeilden we weer lekker verder. Met ca zeven knopen wind uit het zuiden liepen we toch nog vier a vijf knopen en hoefde de motor niet aan. Nadat we halfwinder gezet hadden dronken we koffie/chocomel in de kuip met daarbij cake en slagroom erop. We konden de eilandjes Matuku en Totoya aan de horizon zien liggen. Het werd weer een mooie zonnige dag zodat we veel binnen zaten, want het was  te warm in de zon. Rond het middaguur maakte ik de shoarma klaar die we buiten in de kuip aten. Nog steeds waren de eilandjes in zicht. Tijdens het zeilen hing de hengel uit in de hoop een vis te vangen. In de middag hadden we beet maar toen we de vis binnen wilden halen was deze alweer van de haak af GRRR! Rond vijf uur trok de wind aan tot ca tien knopen en haalden we onze half winder weg. Niet omdat er te veel wind voor is maar omdat we te snel gingen en dan halverwege de nacht aan zouden komen want  toen was er nog zestig mijl te gaan! We gingen onze tweede en laatste nacht in.

23 augustus 2013
Er ligt een Duitse boot bij ons in de baai waar we vanochtend langs
voeren. We werden aan boord van dat jacht "Odin" uitgenodigd en zo ontmoetten we Uts en Bertel. Het was een gezellige ochtend en die vloog dan ook voorbij.
Na de lunch aan boord ging ons anker op en om twee uur zeilden we door de Naigoro Pass de open zee op. De depressie was voorbij en het was inmiddels een mooie zonnige dag geworden. Met ca twaalf knopen wind uit het zuiden zeilden we met vol tuig en een knik in de schoot rustig weg van Kadavu. De zee was kalm met een kleine deining. Rond zes uur ging de zon onder en zagen we aan de horizon een rode gloed met de contouren van Kadavu erin. Rond acht uur kwam de maan tevoorschijn en samen met een sterrenhemel was het een genot om buiten in de kuip te zitten. Niet te warm en niet te koud! Zo gaan we de eerste nacht in.

22 augustus 2013
Ik was gisteren al niet helemaal fit maar vanochtend werd ik wakker met een fikse verkoudheid en keelpijn. Toch iets opgelopen in Suva met al die verkouden mensen. Vandaag heb ik zo weinig mogelijk gedaan om er zo snel mogelijk van af te komen. Veel gorgelen met zout water en ook mijn neus spoelen met dit water.
Gisteravond zagen we dat er weer een beetje zoutwater in de bilge stond. Na wat zoeken bleek dat de slang van de motoruitlaat weer stuk was en dat daardoor water binnen kwam. Dus maakte Paul de slang een stukje korter en nu lekt die niet meer. Probleem opgelost! Nu hij toch achter in de bakskist bezig was controleerde hij meteen de stuurautomaat, alles goed! Ik hielp waar nodig was. Het was inmiddels een warme dag geworden en na de lunch gingen we onderuit met en boek.

21 augustus 2013
NAIGORO BAAI BIJ KADAVU EILAND (19 00.335 s  178 28.590 e)
Vanochtend dreef er weer een grote plas olie op het water. Naast de jachtclub en voor onze ankerplek staat een bedrijf dat oude boten sloopt. Enkele dagen geleden is daar een boot op de kant getrokken om te slopen. De motor van die boot staat nog op de helling en met hoog water komt die deels onder water. Vanuit die motor komt dan de dieselolie die in het water drijft. Verder drijft er nog meer troep dan normaal in het water GGRRR! Enkele dagen geleden zijn we dan ook naar de jachtclub gegaan om dit te vertellen en te vragen of ze er iets aan konden doen. Maar kennelijk doen ze er niets aan.
Het Hibiscus festival is niet afgelopen maar we hebben er genoeg van meegemaakt en het wordt tijd om verder te gaan. Er is nu een oostelijke wind waardoor we goed naar het zuid-oosten kunnen zeilen. Zo verlieten we om zeven uur de mooring en zeilden we door de olie de baai uit. We kwamen onderweg een kleine open motorboot tegen en we vroegen of ze gevist hadden in de baai. Ze staken twee grote vissen omhoog, bah! Eenmaal buiten het rif waren we de olie kwijt en zeilen we aan de wind richting de Lau groep (oostelijke eilanden groep van Fiji). Het was bewolkt met buien en het waaide ca achttien knopen uit het oost-zuid-oosten zodat we lekker door konden zeilen. Helaas niet in de richting waarheen we moesten maar meer richting de Kadavu groep. Rond één uur haalden we nieuwe weerberichten binnen en toen bleek er een front (met onweer) toch meer onze kant op te komen dan eerder gedacht. We besloten vannacht niet door te zeilen maar naar Naigoro baai bij Kadavu eiland te gaan. Hier kwamen we rond vijf uur aan. Net toen we de baai in zeilden kwam er een squall over. Het regende pijpenstelen en in deze bui moesten we de zeilen weg halen en het anker erin gooien. Toen dat geklaard was waren we beide helemaal doorweekt, verzopen katten (hihi). Snel kleren uit en naar binnen.

20 augustus 2013
Het was een regenachtige dag zodat we tot elf uur aan boord bleven. Daarna gingen we met de bus naar Suva waar we onze sandalen lieten maken. Er zijn hier aardig wat bewoners die hun brood verdienen met het met de hand naaien van oude schoenen. Zo lieten we dus onze zolen van onze oude sandalen repareren en ook de zijkanten werden er weer goed aan vast genaaid. Dit alles (twee paar sandalen) voor acht euro. Terwijl de man onze sandalen repareerden gingen Paul en ik naar de bioscoop en keken de film Elysium. Daarna deed ik weer boodschappen. In de supermarkt kocht ik Fiji snoepjes (gedroogde mango) en Fiji chips. Bij de slager kocht ik vers vlees, bij de bakker brood en op de markt kocht ik weer veel groente en fruit. Rond vier uur waren we terug aan boord en pakte ik alle boodschappen uit. Daarna was het tijd voor het nieuws en rond zeven uur skypten we met mijn ouders.

19 augustus 2013
Na een ochtend huishoudelijke klussen te hebben gedaan gingen we rond één uur naar de kant. Één van mijn vullingen was er uit gekomen en vanochtend hadden we naar tandarts Siteri Naco (tel 3303182)gebeld om een afspraak te maken. Dit adres hadden we van Mike (andere zeiler) gekregen die daar ook naar toe is geweest. Nu wandelden we naar Suva en naar het Vanua house waar ze op de eerste verdieping haar praktijk heeft. Ik werd snel en goed geholpen.

Daarna liepen we weer door het centrum van de stad en aten een pizza bij het restaurant waar we al eerder geweest waren. Rond vijf uur wandelden we rustig vanuit het centrum naar het Albert park waar we onderweg weer een Mac Donald tegen kwamen. Je snapt het al, hup naar binnen om een ijsje te kopen! Eenmaal bij de Hibiscus tent kochten we kaartjes voor de Asian Night, vier dollar per persoon (1,60 euro). Asian Night begon om zeven uur maar om zes uur moesten de deelnemers over het podium lopen. Natuurlijk moesten we wel rekening houden met Fiji tijd want alles begon een beetje later (hihi).

We zagen de dames, tieners, prinsessen in mooie jurken over het podium lopen en daarna de prinsen in mooie pakken. Even na zeven uur begon Asian night. Vanuit China was de zang/dans groep "CHONGQING" gekomen. Het was een spectaculaire presentatie prachtig om te zien hoe elegant en acrobatische ze dansten. Daarna werden er eerst solo en daarna gezamenlijk op verschillende Chinese instrumenten gespeeld. Zo hoorden we de muziek van een Chinese gitaar, Chinese viool en bamboe fluit. Nadat deze Chinese groep was opgetreden kwamen er nog twee groepen van Suva Cultural met Indiase dansen en een Koreaanse groep met de draken dans. Inmiddels was het half tien geworden en nadat we eerst weer een bak bami met vlees en worst hadden gekocht gingen we met de taxi terug naar de boot. Het was een leuke avond geweest.

Asian Night...


18 augustus 2013
Deze dag bleven we aan boord en zaten we allebei op internet te snuffelen. Ik op de laptop Paul op de Ipad. Rond vier uur gingen we naar de kant en namen de bus naar Suva. Daar stapten we uit bij het busstation en liepen verder naar het Albert Park. Daar gingen we eerst naar de kermis waar ook verschillende podiums stonden. Op één er van werd een kerkdienst gehouden en en gezongen. Ja, het was namelijk wel zondag! Vervolgens liepen we langs de eetstalletjes aan de rand van het Albert park. We kochten daar een bakje met eten, onderop twee gekookte casaves daarboven lag bami met ei en daar weer op een worstje en een kippenpoot van de barbecue, HMMMM.

eettentjes...
Rond half zes werd het tijd om de grote tent in te gaan en daarvoor moesten we net als gisteren drie dollar (ca 1,20 euro) per persoon betalen. Die avond was er de 'LADIES TALENT SHOW". Dit hield in dat iedere deelneemster iets moest doen, maakte niet uit wat. Zo was er en deelneemster die patch work uitlegde en liet zien hoe ze de bloemen maakten die op haar jurk waren genaaid. Er waren verschillende deelneemsters die een dans voorstellingen gaven. Zo was er een Fiji dans, een Indiaanse dans en een dans die een verhaal uitbeeldde. Sera liet zien hoe ze kleren naaide en gaf een modeshow van wat ze gemaakt had. De winnares van de avond gaf een optreden over kinder- en vrouwenmishandeling in het huwelijk. Alles werd live op de televisie uitgezonden en mensen konden via internet stemmen wie ze als het beste aanmerkten. Maar er was ook een jury in de zaal. Nadat alle optredens waren geweest kwam er een zang groep ten tonele die prachtige Christelijke liederen zong. Uiteindelijk kwam de bekendmaking van de beoordeling en was de avond afgelopen. Het was inmiddels negen uur zodat we een taxi terug naar de jachtclub namen. Het was een leuke avond geweest.




17 augustus 2013
Vanochtend kwamen Karin en Mike(Beausoleil) koffie drinken. Na een vroege lunch gingen Paul en ik naar de kant en liepen naar het centrum van Suva. Daar begon de parade van het Hibiscus festival. De mensen liepen van het Busstation naar het Albert park. Eerst een fanfare daarachter de deelnemers aan de wedstrijden. Als eerste de koninginnen en koningen daarna de jongens en meisjes onder de tien jaar (prinsen en prinsessen) gevolgd door de tieners en als laatste de dames. Toen de dames langs liepen zagen we Sera.

Sera ik en de dames...
Achter al deze deelnemers liepen groepen van de diverse bedrijven. Ieder bedrijf had een eigen shirt laten maken waar de werknemers in liepen. Toen de parade bij het Albert park aankwam liepen ze over de kermis naar het podium waar alle deelnemers gingen zitten. De rest van de mensen die in de parade waren meegelopen mochten op de tribune gaan zitten, net als wij.

de parade...
Nu begon de openingsceremonie die in het Engels werd gehouden. In eerste instantie moest iedereen gaan staan om het volkslied van Fiji te zingen. Daarna spraken een paar hoog waardigheids personen. Het thema voor dit jaar is "PACIFIC WELLNESS-TREASURE LIFE CHOOSE HEALTH"! Nadat de speeches uitgesproken waren kwamen er dove kinderen het terrein op die begonnen te dansen op disco muziek met teksten die natuurlijk betrekking hadden op geluk, gezondheid etc. De begin ceremonie eindigde doordat alle deelnemers bij naam werden opgeroepen waarna ze over het podium moesten wandelen en iedereen ze kon zien.

Na de ceremonie gingen Paul en ik de kermis op. Veel tenten met ballonnen en andere kinderspullen. Verder meerdere reuzenrad, andere draaimolens en glijbanen. Terwijl we zo over de kermis liepen verbaasden we ons over de veiligheid. Voor ons gevoel zijn de stangen waar de verschillende reuzenrad constructies van gemaakt zijn niet erg dik en is de beveiliging voor als je eruit valt ook niet optimaal. Ook het mechaniek waar de molens mee worden aangedreven zijn erg primitief, het werkt met een staalkabeltje dat rond loopt. Dit is in Nederland al heel lang geleden verboden!

de kermis...
Aan de buitenkant van het kermisterrein staat een lange rij eettentjes. De meeste verkopen kip en worst van de BBQ met casave en bami. Ook zijn er hotdog's en Indiase gerechten te verkrijgen. We hadden een beetje gehoopt op een feestweek zoals in Paaseiland maar dit lijkt meer op een feestweek zoals we die ook wel in Nederland kennen. Alleen dan zonder of met heel weinig alcohol. Rond zes uur waren we terug aan boord en keken we het nieuws op de televisie.

16 augustus 2013
Ik had gisteren nieuwe sandalen gekocht maar toen we vanochtend goed keken had ik twee verschillende sandalen gekregen. Dus gingen we terug naar de winkel en we kregen een ander paar mee. We liepen nog wat door het centrum en deden wat boodschappen alvorens terug te gaan naar de boot. We kennen het centrum van Suva nu wel. Terug aan boord ging Paul naar de Suva Roya Yacht club om diesel en benzine te kopen. Op de terug weg bleef hij bij enkele boten buurten. Zo sprak hij één van de opstappers van een catamaran. Die kwam uit Torbole in Italie bij het Gardameer. Na enige tijd bleek hij voor Michel slijk werkt. Een oude surfmaat van Paul uit de jaren tachtig die we in tweeduizend één samen hebben opgezocht in Torbole. Hoe klein is de (zeil)wereld?!

15 augustus 2013
Om acht uur liepen we naar het centrum van Suva. Bij het busstation liepen we naar een winkelcentrum met allemaal kleine winkeltjes en kappers. Paul ging naar de kapper en ik kocht een nieuwe Fiji Sula (wikkelrok). Daarna in het winkelcentrum kocht ik nieuwe sandalen. We liepen verder de heuvel op waar een winkel is waar we documenten en foto's konden uitprinten. Inmiddels was het lunch tijd geworden en we liepen terug naar het restaurant waar we vorige keer pizza hadden gegeten. Het moet zo'n zes weken geleden zijn geweest dat we hier waren maar toch herkende de bediening ons, wauw! Na de lunch gingen we naar de bioscoop waar we de film Red2 keken. Een leuke film! Daarna belden we Sera (werkt bij de biosecurity) en spraken af haar bij het kantoor te ontmoeten. Het was een leuk weerzien en ze vertelde dat ze aankomende week mee doet aan de ladies verkiezingen van het Hisbuscus festival 2013. Van de vijfendertig vrouwen zijn er na de voorselectie zeven overgebleven waarvan zij er één is. Verder zijn er nog meer competities: er moeten koningen, koninginnen, prinsen en prinsessen gekozen worden. Vanaf vrijdagavond is er iedere avond wel wat te doen in de tent bij het Albert park en eromheen. Dit is een groot feest in Fiji en verscheidene mensen die we ontmoet hebben in Kadavu komen voor dit feest naar Suva.
Van Sera kregen we  het LED toplicht die Sabine en Peter vanuit Adelaide naar Great barrier hadden opgestuurd. Daar kwam het vijf weken later dan gepland aan en toen waren wij al vertrokken. Kay heeft het toen doorgestuurd naar het adres in Fiji dat wij hadden doorgegeven. Het adres van Sera!
Sera had het druk met de voorbereidingen voor aankomende week zodat we snel afscheid namen. We zien haar deze week nog wel! Rond zes uur waren we terug aan boord en was het tijd voor het nieuws.

14 augustus 2013
SUVA BIJ HET EILAND VITI LEVU, FIJI (18 07.380 s  178 25.545 e)
Om zes uur stonden we op en zagen we een bewolkte dag tegemoet. Na ons ontbijt ging het anker op en zeilden we met met fok en twee reven in het grootzeil tussen de eilanden door en via de Usborne pas de open oceaan op. Het waaide ca twintig knopen uit het zuid-oosten waardoor we met ruime wind naar Suva konden zeilen. We probeerdend weer een vis te vangen maar helaas geen geluk. Rond half één zeilden we via de passage in het rif bij Suva de baai in. Inmiddels regende het wat zeer gewoon is bij Suva. Toen we in de buurt van de jachthaven kwamen zagen we dat er enkele boten voor anker lagen maar dat er nog één mooring van de Royal Yacht club Suva vrij was. We hadden gehoord dat een mooring gratis is zodat we die oppikten. Nu liggen we dichtbij de yacht club. Nadat we goed lagen aten we onze lunch en daarna ging ik achter de laptop en Paul op de ipad internetten. Rond zes uur was het tijd om het nieuws op de televisie te volgen want dat hadden we bijna anderhalve maand gemist!


13 augustus 2013
YAUKEVULAILAI EILAND IN DE KADAVU GROEP, FIJI (18 48.739 s  178 31.167 e) Na ons ontbijt en koffie in de kuip te hebben genuttigd ging ons anker op. We motorden door het rif. Ditmaal namen we niet de grote doorgang maar een kleinere pas. Eenmaal door het rif heen hesen we de zeilen en zeilden vol tuig aan de wind verder langs het rif en Kadavu eiland noordwaarts. Er stond een kleine swell en met ca vijftien knopen wind zeilden we lekker. Onderwijl hing de hengel achter de boot. Na enige tijd hadden we beet maar voordat we de vis binnen hadden was die helaas al weer weg GRR!
Het was een bewolkte ochtend met een enkele bui. Tegen de tijd dat we de Naigoro Pass door moesten kwam de zon door en hadden we goed zicht. Met vol tuig zeilden we door de pas heen en toen hadden we ons rondje Kadavu volbracht. We zeilden verder langs Ono eiland noordwaarts en zagen ineens de Beausoleil varen met Karen en Mike. We riepen ze op en spraken af om bij Yaukevulailai eiland voor anker te gaan. Even na hen ging ons anker erin. Toen we goed en wel lagen roeiden we naar hen toe. Het was een gezellig weerzien.

12 augustus 2013

BARRIER REEF BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 05.098 s  178 13.783 e) Helaas was het vanochtend een bewolkte ochtend zodat we ons vertrek uitstelden. Rond elf uur kwam de zon en beetje door en ging ons anker op. Alleen op de fok kruisten we rustig door de baai naar het Barrier Reef aan de buiten kant van Kadavu eiland. Tijdens het zeilen aten we onze lunch. Bij het Barrier Reef ankerden we in ca vijf tot acht meter diep water en de bodem bestond uit zandgrond. Het werd laag water zodat we gelijk met ons Giebeltje naar en over het rif roeiden. Toen was de bewolking weer terug gekomen. Met de duikbril over onze gezichten hingen we over de rand van ons giebeltje en keken zo door het water naar het koraal en de vissen onder ons. We zagen grote gekleurde vissen zwemmen en het koraal had prachtige vormen en mooie kleuren. Toen we terug bij de boot waren was het water te laag geworden om nog een keer over het rif naar het dorp te kunnen roeien. We gingen terug aan boord waar we onderuit gingen met een boek.

11 augustus 2013
We liggen bij het dorpje Solabe waar de familie Bilo woont. We hebben gisteren kennis gemaakt met de familie van Philipo Bilo(moeder, broers,kinderen, kleinkinderen, nichtjes en neefjes). Omdat de familie zo hecht met elkaar samen leeft beschouwen de nichtjes en neefjes elkaar allemaal als zussen en broers. Ze hebben wel ooms en tantes zoals wij die hebben.

Om tien uur gingen we naar de kant voor de kerkdienst. Een van de jongere broers van Philipo is dominee Tui en hij leidde de kerkdienst. Philipo speelde op het electrische orgel en een kleine jongen begeleide hem op de drum. Er waren ook een paar bewoners van het dorpje Galoa gekomen om hier de kerkdienst bij te wonen. Dit is geen methodisten kerk zoals in Galoa maar een soort Pinkstergemeente. Domine Tui heette ons hartelijk welkom en onder de dienst sprak hij soms in het Engels zodat we wisten waar de dienst min of meer over ging. Hij had gisteren lange tijd met Paul onder de boom zitten praten over stormen en vandaar had hij inspiratie opgedaan over zijn preek van vanochtend (Markus 4 van 35 tot 40).

Rond elf uur was de kerkdienst afgelopen en zaten we lange tijd onder de boom bij het strand te praten. Nu bleek dat er een paar mannen waaronder Philipo een paar dagen geleden een Moreno (soort aalvis) hadden gegeten die door Ciguatera vergiftigt is (dood koraal). Enkele van deze mannen waren nu aardig ziek en Philipo voelde zich ook niet lekker. Sommige vrouwen waren aan het koken en andere vrouwen maakten van bepaalde bladeren van planten die hier groeien een medicijn tegen de Ciguatera. Na een heerlijke lunch namen we domine Tui mee naar de boot want die wilde hij heel graag zien. Nadat we een tijd in de boot hadden zitten praten gingen we terug naar het huis van Philipo. Hij had een kinderfiets waar een band van lek was en aangezien wij een banden plaksset bij ons hebben wilden we hem helpen. Het bleek dat het ventiel helemaal stuk was en dat hij een nieuwe binnenband moest kopen.

band plakken...
Rond drie uur liepen we met enkele bewoners over een wandelpad de heuvel over naar het dorpje Galoa waar een gezamenlijke dienst werd gehouden. Na de dienst dronken we thee bij de oom van dominee Tui en daarna gingen we terug naar Solabe (net voor het donker). Hier namen we afscheid van iedereen. Toen ik in de keuken kwam en de vrouwen daar zag zitten vroeg ik of zij de boot wilden zien en verschillende riepen enthousiast ja. Zo zat ik even later met vier vrouwen in ons Giebeltje en roeide naar de boot om deze aan hen te laten zien. Voor hen  een zeer leuke afwisseling! Het was al donker toen we terug kwamen en van de rest van de familie afscheid namen. Wie weet zien we enkele familieleden nog in Suva op het Hibuscus festival. We hebben een korte maar zeer leuke tijd met hen gehad!

10 augustus 2013
GALOA ISLAND BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 04.493 s 178 11.493 e)
Nog voor half zeven kookte ik de boontjes en de aardappelen want nog voor de zon op kwam was het al warm. Alle ramen stonden open om wat verkoeling te krijgen. Toen de zon eenmaal op was werd het echt warm en was ik gelukkig klaar met koken. Rond negen uur gingen we naar de kant en liepen we over de heuvel en door Vunisea naar de bakker waar de lucht van vers brood ons tegemoet kwam. Hier kochten we brood en liepen vervolgens langzaam weer terug naar de boot. Veel te warm om ook maar iets te doen. Terug in de boot gingen we onderuit met een boek.

Na de lunch begon het langzaam te betrekken en kwam er bewolking met regen. De wind draaide van het noord-westen naar het zuid-westen. Ons anker ging op en langzaam zeilden we naar Galoa Island waar ons anker er bij het huis van Philipo en zijn familie in ging. Philipo hadden we ontmoet in Vunisea. Hij duikt met toeristen van het resort iets verderop. Hij had verteld dat we voor zijn huis konden ankeren en dat hij het leuk vond als we langs kwamen.

De vader en moeder van Philipo zijn hier in de jaren veertig gaan wonen en hebben hier negen kinderen groot gebracht. De moeder en een aantal van haar kinderen (waaronder Philipo met zijn tweeling broer) wonen hier nog steeds met hun kinderen en kleinkinderen. Toen we aan de kant kwamen ontmoetten we de hele familie. Ik ging bij de vrouwen in de keuken zitten terwijl Paul bij de mannen op het strand bleef. We hadden beide een gezellige middag en voor het eten gingen we terug aan boord. Het was inmiddels zes uur en het werd bijna donker.

9 augustus 2013
NOORD BAAI VUNISEA BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 03.186 s 178 10.382 e)
Om half zeven haalden we ons anker op en motorden tussen Galoa eiland en Kadavu eiland door naar de noordbaai van Vusisea. Hier ging ons anker er weer in. Toen we goed en wel lagen kwamen er veel motorbootjes langs. De bootjes zaten vol met mensen die hier uit de omgeving komen. Even verderop in deze baai is de pier waar ze hun bootjes aan vast kunnen maken. Het was vandaag bijzonder druk met bootjes omdat de Ferry deze week alleen vandaag kwam (anders op woensdag en donderdag) en omdat er weer de plaatselijke markt is waar iedereen zijn groente, fruit en aardappelen verkoopt. Maar er was ook nog een speciale gelegenheid vandaag. De kinderen van de middelbare school deden hun jaarlijkse parade en dit keer hadden ze een eregast. Er kwam een hoge minister uit Suva naar Vunisea om de parade te aanschouwen.

Om half tien gingen we naar de kant en vonden nog een goed plekje om ons Giebeltje achter te laten. Daarna liepen we de heuvel op waar we verschillende bekenden tegen kwamen (uit dorpjes waar we geweest waren). Zo kwamen we o.a Tara (hoofdonderwijzeres uit Muani) tegen. Zij had 's ochtends op de lagere school een workshop over Hindoeisme. Ook kwamen we Aimen en Elena tegen (uit het dorpje Talaulia). Hun dochter zit hier op school en deed mee aan de parade. Uiteindelijk na met verschillende bekenden gepraat te hebben kwamen we op de markt waar ik groente en fruit kocht (sperciebonen, komkommers, tomaten, aubergine, papaya en bananen).

Het was inmiddels twaalf uur geworden en de parade begon om twee uur. Toen we langs het grasveld bij de school liepen zagen we op de heuvel onder de bomen verschillende groepen mensen zitten. Mensen uit verschillende dorpjes zaten hier te picknicken en te wachten op de parade die om twee uur begon. We gingen ook onder een van de bomen zitten en picknickten gezellig met hun mee.

Om twee uur kwamen de scholieren in leger groen tenue op het veld aan en namen hun positie in. Daarna kwam al spelend de militaire fanfare het veld op marcheren. Toen iedereen in positie stond kwamen er drie auto's aangereden met daarin verschillende hoge ambtenaren waaronder de minister. Nadat er verschillende toespraken gehouden waren kon de parade beginnen. De scholieren marcheerden over het veld en moesten eerst langs de hoge ambtenaren marcheren met de hoofden gericht op de minister. Aan de overkant van het veld aangekomen gingen ze in groepen staan met het gezicht naar de minister. Toen werden er nog wat oefeningen gedaan en konden we zien dat alles prachtig gelijk ging. Er werd een aantal prijzen aan leerlingen uitgereikt en toen was het afgelopen en marcheerden de kinderen het veld af.

Aimen had de hele tijd bij ons gezeten en wilde graag dat wij zijn dochter ontmoetten. Toen we op het veld aankwamen waar ook alle scholieren waren dachten we dat alles afgelopen was maar dit bleek niet zo te zijn. De fanfare speelde nog meer muziek en ondertussen marcheerden ze over het veld en haalden ze allerlei gekkigheid uit. Ze voeren een echte show op! Ook sommige scholieren en ouders werden hierbij betrokken en er werd veel gelachen.

Nadat we Aimen, Alena en hun dochter op de foto hadden gezet werd het tijd om afscheid te nemen. We gingen terug naar de boot. Het was inmiddels een warme dag geworden zodat we in de kuip in de wind een drankje dronken. Nu zagen we alle motorbootjes vol mensen weer langs komen, terug naar hun dorpjes. Het was een leuke dag geweest!


8 augustus 2013
Om zeven uur was het hoogwater zodat we naar de kant gingen om vervolgens naar Vunisea te wandelen. Daar aangekomen zagen we geen Ferry aan de pier liggen. Wat raar want het is toch donderdag! Bij het marktje aangekomen zei de man dat de boot morgen kwam i.v.m een parade morgen. Helaas was er verder niemand die zijn groentes wilde verkopen. We liepen terug naar de bakker en ondertussen keek ik in verschillende andere winkeltjes of ze misschien wat groentes hadden liggen, maar ook daar niets!

Bij de bakker aangekomen bleek er alleen brood van gisteren te zijn. Het verse brood van vandaag zat nog in de oven en was rond negen uur klaar. Dit was nog een half uurtje wachten dus gingen we achterom bij de bakker kijken en een praatje maken. Het half uur vloog voorbij en voor we het wisten hadden we drie warme broden in onze handen, vers uit de over HMMM!

Onderweg terug naar de boten aten we ervan en terug op de boot waren er nog maar twee over (hihi). De rest van de dag was het bewolkt met af en toe een bui waardoor we binnen wat klusjes deden en op internet zaten. In de avond skypten we met verschillende vrienden.

7 augustus 2013

VUNISEA BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 04.036 s  178 09.758 e)



route naar Vunisea...
Toen we vanochtend de weerberichten zagen waren deze anders dan de dag ervoor. Een depressie die meer onder ons langs door zou gaan komt toch meer naar boven onze kant op. Omdat we hier dan niet zo goed beschut liggen besloten we te vertrekken.

Rond acht uur gingen we naar de kant om afscheid te nemen van Tara. Haar man was al weg naar zijn land. Daarna gingen we terug naar de boot en ging ons anker op. We zeilden alleen op de fok de baai uit, het buitenrif door de open oceaan op. Buiten stond er ca vijfentwintig knopen wind uit het oosten en dus moesten we kruisen. We zeilden verder de oceaan op in de hoop dat we een langere deinig zouden krijgen als het dieper werd. Maar het bleef een korte golfslag i.p.v de bekende lange deining. Raar, het was toch meer dan honderd meter diep! Er kwam aardig wat water over de boot en dus konen we gelijk kijken of de achterbakskist nu goed dicht is.

Toen we een slag maakten en over de andere boeg verder zeilden werd het in een keer heel wat vriendelijker en kwam er niet zo veel water meer over de boot.

Rond half een ronden we de uiterste punt van het buitenrif en konden nu verder met ruime wind door het buitenrif zeilen. Omdat het bewolkt was konden we van afstand niet goed de doorgang van het rif zien. Ik keek op de Ipad naar de Google kaarten en we konden daar op varen terwijl Paul de Garmin kaarten in de gaten hield. Dichterbij het rif was de doorgang en het rif weer duidelijk te zien.

Op het rif waren bewoners aan het vissen met netten. Ze holden over het rif en jaagden de vissen zo hun netten in. Het was nu laagwater. Wij zeilden verder langs Galoa eiland en ankerden tussen Galoa eiland en Vunisea in. De wind was inmiddels wat afgenomen en op het moment dat ons anker erin ging begon het te regenen. Tijd om naar binnen te gaan en pannekoeken te bakken.

6 augustus 2013
Na ons ontbijt in de kuip ging ik de schelpen schoon maken die ik gisteren had gevonden. Ik haalde het zand er tussen  uit en gooide de schelpen weg die niet mooi waren. Paul lag binnen een boek te lezen. Nadat ik de schelpen schoon en gesorteerd had maakte ik de kuip schoon. Inmiddels was het koffietijd geworden en zaten we samen in de kuip koffie/chocomel te drinken.

Daarna haalde ik de kast bij het toilet leeg want ik had een vermoeden dat de chloorfles lekte. Dit was inderdaad het geval zodat ik alles schoon maakte en met water uitspoelde. Nu ik toch bezig was maakte ik gelijk de keuken en vooral achter het gasfornuis schoon. Tegen de tijd dat ik hiermee klaar was, was het lunch tijd.

Paul was ondertussen bezig met de achterbakskist. Als we onder een helling varen komen er soms golven over. Dit water blijft soms in de rand van de achterbakskist staan en klotst dan langzaam naar binnen. Nu maakte hij een rand van rubber tussen het deksel en de binnenrand zodat deze beter afsluit.

Na de lunch besloten we naar Tara (de hoofdonderwijzeres) te wandelen en haar en haar gezin uit te nodigen om vanmiddag bij ons aan boord te komen. Zij wilden de boot graag zien. Nadat we ze hadden uitgenodigd liepen we nog even door het dorp. Hier werden we door de vrouw die Paul geholpen had met kokosnoten dragen geroepen. Ze had een lamp op zonne-energie die het niet meer deed. Paul zag gelijk dat er een breuk in de draad zat en dat de de plus en min aan elkaar geraakt hadden. Hij haalde dit los en maakte het op de goede manier vast. Wit en rood apart. Nu maar kijken of deze het weer doet. Inmiddels was er een andere vrouw met haar lampje op zonne- energie aangekomen. Die was ook stuk. Paul keek naar de draad en ook hier was de draad stuk. Hij maakte de bedrading. Bij deze lamp konden we gelijk zien dat die weer oplaadde zodat de vrouw zeer gelukkig was. Paul kreeg zelfs een dikke zoen.

Terug aan boord gingen we onderuit met een boek. Al snel kwamen Tara, haar man en haar twee kinderen aan boord. Ze waren netjes aangekleed voor deze aangelegenheid. We lieten de boot zien en zaten gezellig te praten onder een drankje en een hapje. Toen het donker werd gingen ze naar huis en begon ik aan het avondeten.

5 augustus 2013
Yes, Geen mieren meer in de kuip! Tijdens ons ontbijt in de kuip zagen we een groep zilvervisjes met gele staarten onder de boot zwemmen. Even later zagen we verderop een schildpad zwemmen. Steeds kwam zijn kop even boven water uit. Rond negen uur gingen we naar de kant om de wandeling langs het strand te maken. We liepen over het bospad, langs de varkens van dorpsbewoners naar de oostkant van het eiland. Daar kwamen we op het strand en liepen daar verder. Het strand wordt soms afgewisseld door grote zwarte lavablokken waar we overheen moesten klimmen. Waar het strand overgaat in de groene vegetatie van de natuur staan voornamelijk hoge kokosbomen, Pandanus bomen en andere bomen waar de bewoners de bladen van gebruiken om matten van te weven. Aan de zeezijde zagen we het ondiepe water met zijn koraal en zandvlaktes met daarachter het buitenrif waar de golven op breken. Onderwijl dat we zo liepen zocht ik gelijk schelpen. Aan deze kant van het eiland zijn er genoeg mooie te vinden.

zee, land en strand...
Na ca twee uur te hebben gewandeld kwamen we aan bij een hut en een kleine grot. De grot stelde niet veel voor maar als het hoogwater is slaan de golven er in. Nadat we bij het onbewoonde huis hadden geluncht liepen we weer terug naar het dorpje. We kwamen twee bewoners tegen die gingen vissen. Ze vroegen tot waar we gewandeld hadden. Zij stonden verbaasd te kijken dat we voor de lol zo ver gewandeld hadden. Eén van de jongens vroeg gelijk enthousiast of we de grot ook gezien hadden. Dat bevestigden we. Toen vertelde de jongen dat het huis van één van de dorpsbewoners is geweest die nu is overleden. Het is nu geërfd door de familie. Die zouden er soms wel wonen en het land bewerken. Dit is zeer belangrijk omdat de grond van het dorp tot daar loopt. Als deze familie niets meer met het land doet pikt het dorp aan de andere kant dat land het in en dat willen de dorpsbewoners van Muani niet. Rond half drie waren we terug op de boot.

4 augustus 2013
Vanochtend zaten we gezellig met mijn ouders te skypen. Rond tien uur moesten we stoppen omdat we naar de kerk wilden. Bij de kerk aangekomen waren alle kinderen in de kerk aan het zingen. We vroegen wanneer de kerkdienst begon en een vrouw zei tien uur. Het was inmiddels al over tienen en nog geen volwassen persoon in de kerk te zien. Uiteindelijk bleek de kerkdienst om elf uur te beginnen en was om twaalf uur afgelopen. Tara (hoofdonderwijzeres) heette ons namens de dominee, de chief en de kerkleden hartelijk welkom in hun kerk. Daarna moest Paul naar voren komen om ook iets zeggen. Hij bedankten hun en vertelde verder dat we een fijne tijd hadden in Fiji. Vervolgens begon de preek en werd er weer mooi gezongen. Na de kerkdienst moesten we bij de uitgang naast de dominee en de chief staan om iedereen een hand te geven. Het was inmiddels half één geworden. Tijdens de preek was het geluid uit de microfoon wat krakerig. Paul wilde de installatie graag voor hun nakijken. Dat kon rond twee uur (Fiji tijd hihi).

Het was laagwater zodat we een strand wandeling maakten. We liepen langs het koraalrif en de zon scheen volop. Helaas is het zondag en een rustdag in Fiji! Het is het niet verstandig te gaan snorkelen als je hun gewoontes wilt respecteren. Na de wandeling gingen we terug naar de boot waar ik een lunch klaar maakten. We aten in de kuip en keken naar een uitgestorven dorpje. Iedereen moet op zondag binnen blijven om te rusten! 

Rond drie uur ging Paul met wat gereedschap terug naar de kerk om de installatie te bekijken. Het bleek dat die op de grond staat onder een raam. Het zag er erg roestig uit. De man die met Paul was meegegaan vertelde dat dit er zo al tien jaar stond. Paul keek verwonderd en zei dat het beter was om de installatie op een tafeltje of in een kast te zetten. Hij spoot een beetje contactspray tussen verschillende onderdelen maar verder durfde hij niets aan te raken bang om de installatie helemaal stuk te maken. Toen Paul terug kwam bij ons Giebeltje zat de headman van het dorp daar. Paul ging bij hem zitten en zo zaten ze een tijd te praten. De headman vertelde dat er verderop langs het strand aan de oostkust een grot is waar we in zouden kunnen. Daar gaan we morgen heen wandelen!


3 augustus 2013
Achter ons ligt een gele boei in het water. Hier heeft bijna de hele nacht een bootje aan gelegen met iemand erin die zat te vissen. Hij scheen met een zaklantaarn in het water en de vissen kwamen daar op af. Rond vijf uur werden we wakker en skypten we met vrienden. Toen het licht werd haalde ik water van de kant en deed nog wat handwas. We zaten in de kuip koffie te drinken en keken naar de activiteiten in het dorp. Mannen zaten aan de waterkant elkaars haren te knippen. Kinderen droegen een tas met kava erin, een ladder op naar het dak van een huis waar ze de kava uitlegden om te drogen.

haren knippen...
Kava drogen op het dak...
Rond drie uur gingen we naar de kant waar we een wandelingetje maakten over een wandelpad naar de andere (oost)kant van het eiland. Op het strand aangekomen ging ik schelpen zoeken om later sieraden van te maken. We zagen verschillende mannen terug komen van hun landjes met groente en kokosnoten. Ook zagen we een oude vrouw terug komen met een zak kokosnoten op haar rug. Ze liep voor ons uit naar het dorp. Haar zak viel van haar rug en Paul schoot haar te hulp. Hij droeg haar zak verder naar het dorp. Het werd ons daarmee wel duidelijk hoe zwaar de zak was die zij gedragen had! Om vier uur waren we terug bij Muani en begon de training van het rugby team waar we naar gingen kijken. Ik ging nog even langs Tara (de hoofdonderwijzeres). Zij had de hele dag samen met haar man op hun landje gewerkt en was nu aan het koken. Ik haalde onze fleece dekens op die bij hen te drogen hadden gehangen en  vermelde dat ik haar morgen in de kerk wel zou zien. Terug aan boord ruimde ik alle schone was op!

2 augustus 2013
MUANI BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 08.956 s  178 08.716 e)
 
route naar Muani...

Vannacht was de wind iets gedraaid en lagen we te schommelen op de swell.
In de ochtend terwijl we met mijn ouders skypten kwam er een jongeman in een kano langs. Hij wilde kokosnoten verkopen en de boot zien. We hadden geen kokosnoten nodig en we vertelden hem dat we aan het bellen waren met mijn ouders en dat we geen tijd hadden om hem de boot te laten zien. Geen probleem voor deze jonge man, hij had tijd genoeg zodat hij rond de boot bleef peddelen. Nadat we klaar waren met skypen hadden we geen tijd meer om de jongen aan boord te vragen en ging ons anker op en motorden we de baai uit. 

Op een gegeven moment ging de diepte meter van dertig meter terug naar twintig naar tien..vijf.. Ik riep Paul en deed de motor uit. Paul kwam snel naar buiten en nam het roer over terwijl ik voorop ging staan. We voeren inderdaad over een mooi stuk koraal met verschillende vormen en kleuren. Dit stond niet op de kaart! Gelukkig bleef het diep genoeg om erover heen te gaan. We kregen een briesje vanuit het westen zodat we langzaam met een uitgeboomde fok oostwaarts langs de kust verder zeilden. Er stond een swell van ca twee meter uit het zuidoosten zodat we goed zagen waar het buiten rif zich bevond. 

Rond één uur zeilden we de volgende pas in door het buitenrif. In de pas bleef het ca dertig meter maar aan beide zijden van ons zagen we de swell op het rif slaan. Omdat de zon scheen zagen we goed waar het rif liep. Donkerblauw water is diep genoeg, lichtblauw water is ondiep (maar kun je soms nog wel varen) nog meer licht blauw en bruinachtig valt droog bij laagwater. Nadat we de pas door waren motorden we naar het plaatsje Muani waar we dichtbij voor het strand ankerden. Dit keer geen koraal waar we eerst overheen moeten met ons Giebeltje.

plaatsje Muani..
We maakten ons klaar om naar de kant te gaan en werden gelijk onthaald door de hoofdman van het dorpje. Die bracht ons naar het huis van de chief waar de kava ceremonie (sevusevu) kon beginnen. We gaven de kava aan de hoofdman, die prevelde wat in het Fiji en gaf het daarna aan de chief. KAVA is GEEN ALCOHOL maar een wortel van een plant. Dit wordt gestamd en met water gemend. Dit water wordt Grog genoemd en dit drinken ze. Grog heeft een rustgevende/slaperige uitwerking. (kava wordt ook wel in rustgevende medicijnen gebruikt). Terwijl er ook nu weer grog gedronken werd vroegen de mannen weer veel vragen aan Paul over onze reis en Nederland.
Na de ceremonie mochten we door het dorpje wandelen. We zagen in een huis een groepje vrouwen bij elkaar zitten die een grote rieten mat aan het weven waren. Ondertussen liepen er alweer heel wat kinderen om ons heen want de school was inmiddels uit gegaan. We spraken een tijd lang met de hoofdonderwijzeres (Tara) en haar man. 

Toen we terug naar de boot wilden gaan bleken de kinderen uit het andere dorpje met de motorboot van Muani terug gebracht te worden naar hun dorp. Het was vrijdagmiddag en dan gaan de kinderen terug naar hun eigen dorp. We werden uitgenodigd om mee te varen en daar zeiden we geen nee tegen. Dus zaten we even later in de motorboot vol met kinderen. In de baai waar we nu liggen komen verschillende beekjes uit zodat de kust verderop in de baai uit mangrove bestaan i.p.v zandstrand bij Mauani.

Nadat we de baai deels waren overgestoken motorden we het laatste stuk tussen en onder de mangroves door. Paul en ik riepen beide OOOH WAT MOOI! en de kinderen keken ons maar raar aan, ja voor hun is het normaal! Aangekomen bij het plaatsje gingen de kinderen eruit en motorden wij terug naar Muani.
Omdat de bewoners ook hier weer een spring hebben en dus genoeg vers water mocht ik een handwas doen bij Tara. Het was voor ons weer tijd om het beddengoed en de grote fleece dekens van de banken te wassen. Aangezien dit veel water en ruimte vergt was het voor mij ideaal om bij haar buiten te wassen en de was te drogen te hangen. Voor haar was dit geen probleem. Terwijl ik met mijn was bezig was (hhihi) zaten we weer gezellig te praten over van alles en nog wat. Paul zat verderop op een bankje naar het trainen van de rugby spelers te kijken. Ondertussen zat hij ook met één van de andere leraren te praten.
Rond half zes gingen we terug naar de boot. Het begon net een beetje donker te worden toen we weer grote zwarte vliegende mieren achter bij de boot zagen. We haalden het tussen stuk tussen de twee bakskisten (achter op de boot) weg en inderdaad zaten hier nog wat van die beesten. We gooiden er heel wat water over en sloegen er veel dood! We hadden gisteren aan Paul gevraagd wat dit voor beesten waren. Waarschijnlijk had de koningin eergisteravond besloten naar een ander plekje te verkassen en kwam de hele zwerm bij onze boot terecht GRRR! We  wisten dus dat het belangrijk was de koningin te vinden! Toen we goed keken zagen we één grote rode mier die we ook dood maakten. Hopelijk was dat de koningin en zal de rest vanzelf dood of weg gaan. Waar we zeer blij om zijn is dat we deze beesten niet binnen hebben, alleen buiten in de kuip en dan ook nog achter in de kuip. Na enige tijd verliezen ze hun vleugels en blijven er alleen grote zwarte mieren over. 

Inmiddels was het donker geworden en sloten we de boot weer af met gaas want al zijn de vliegende mieren bijna weg er zijn hier wel veel muggen omdat we dichtbij de kant liggen en het verderop brak water is!

1 augustus 2013
Om half zeven (anderhalf uur voor laagwater) gingen we naar de kant. We liepen een stukje over het pad en bij het smalle gedeelte staken we het land over en liepen over het strand van de volgende baai verder. Uiteindelijk kwamen we bij de onverharde weg uit waar auto's over kunnen rijden. Nu liepen we over de heuvel naar het oosten naar volgende dorpje. Onderweg kwamen we de rugby spelers weer tegen. Zij waren vanochtend om vijf uur begonnen met trainen. Ze hadden hard gelopen naar het dorpje waar wij naar toe wilden lopen. Nu liepen ze rustig terug en aangekomen bij hun dorp gingen ze ontbijten. Daarna moesten ze werken op hun land. 

Het was een mooie wandeling met aan de ene kant de groene vegetatie waar de klimop plant weer verstikkend over de bomen heen groeien. Aan de ander kant hadden we uitzicht over de baai met daarachter het rif. Aangekomen bij het volgende dorp keerden we om en liepen dezelfde weg terug. Nu passeerde er een auto vol met mensen. Ja, de ferrie is weer in Vunisei aangekomen. Even later kwam de auto terug en stopte bij ons. Hij wilde een foto maken met ons op de weg. Het bleek dat de man werkte bij ministerie van de wegen. Hij had mensen afgezet in het dorp en was nu op de terugweg naar Vunisei. Een rit van veertig kilometer (een kant op) die ca twee uur duurde. Onderweg maakte hij foto's van de weg als deze slecht was geworden zodat deze gaten gemaakt moeten worden. We hadden van de bewoners al gehoord dat ze eerder met de boot naar Vusisei gaan dan met de auto want met de boot duurt de rit korter.


verstikkende klimop...
 Terug in het plaatsje Daviquele kwamen we in gesprek met de dominee en werden we uitgenodigd om wat te komen drinken. Wat ons gisteravond was opgevallen dat er weinig licht branden en dat we geen generator hadden gehoord. Evenmin hadden we zonnepanelen in het dorp gezien. Het bleek dat de generator al een tijdje stuk was en dat alleen het winkeltje en het huis van de chief zonnepanelen hebben. Zij hebben een kerosine olielamp voor wat licht in het donker. 

We vroegen hoe het hier zit met de geboortebeperking. Een aantal jaar geleden heeft de regering de anticonceptie erg gepromoot. Ze wilden dat de vrouwen maar twee a drie kinderen kregen i.p.v zes of meer. Maar nu de laatste jaren er meer ziektes (o.a kanker) ontstaan willen ze de anticonceptie weer afschaffen. De kerk was natuurlijk fel tegen deze anticonceptie regeling! Toch zien we dat de jongere generatie minder kinderen hebben!
Nadat we een tijd hadden zitten praatten werd het tijd om verder te gaan. We liepen nog wat door het dorp waar we verschillende vrouwen zagen die riet aan het snijden waren en/of die matten aan het weven waren. Toen we langs het huis van Paul en Vilisi liepen bleken ze beiden thuis te zijn. We liepen met Paul mee naar zijn land waar hij Kava, Tarro en ander groente verbouwd. Nu kwamen we er achter dat de bladen van één van de planten Tarro heet en dat de wortel van deze plant Dahli is. Ook kwamen we er achter dat de gedroogde Kava in grote zakken in Suva verkocht worden. De verkoopwaarde voor de boer is hier ca vijfendertig fiji dollar de kilo. In Suva wordt de grote zak opgesplitst in kleine/midden en grote stukjes wortel. De prijs voor een kilo kleine wortel is ca dertig Fiji dollar maar de grote stukken wortel worden wel voor vijftig dollar of meer verkocht. Daar zit de winst voor de mensen op de markt in Suva...
Terug bij Paul zijn huis haalden we Vilisi en hun zoontje Ratu op en liepen naar ons dinghy. We nodigden hun uit aan boord. Toen Paul vijftien was (nu dertig) had er ook een boot in de baai gelegen en had hij contact een leuk contact gehad met deze Zwitserse solozeiler. Drie jaar later was deze solo zeiler met zijn vrouw terug naar Fiji gekomen. Dit maal per vliegtuig.  Ze hadden hem opgebeld en zo hadden ze samen weer wat tijd doorgebracht in Suva. Omdat hij zo enthousiast over deze ervaring had gesproken vonden we het leuk hem ook uit te nodigen en ook zijn zoontje van drie deze ervaring mee te geven. Voor zijn vrouw was het ook de eerste keer dat ze op een zeiljacht was. Halverwege de middag bracht Paul ze terug naar het strand en gingen wij onderuit met een boek, even rust!

Paul, Ratu en Vilisi...
31 juli 2013
In de ochtend zaten we rustig in de kuip te kijken naar de bedrijvigheid in het dorpje. We probeerden ook te skypen maar de verbinding was te slecht. De windmolen van de Vodafone antenne hier op de heuvel is stuk. Alleen de zonnepanelen werken. Dit houdt in dat de Vodafone alleen werkt als de zon schijnt!
Rond half elf (twee uur na laagwater)  gingen we naar het strand vlakbij de boot. Vandaar was het nog een half uur lopen naar het dropje Daviquele. We liepen eerst over het strand maar toen we een paar jongen iets verderop in de groene vegetatie zagen lopen bleek daar een wandelpad te zijn. Dus liepen we verder over het wandelpad en kwamen nog meer jonge mannen tegen. Het bleek dat het rugby team uit het dorp bij ons op het strand ging trainen. De mannen waren erg aardig, stelden zich voor net zoals we van Fiji gewent zijn. Ook kwamen we de jongen (Addah) tegen die gisteren bij onze boot was. Het blijkt dat hij de headman is van het dorp (net als Sirell in Matasawalevu). Hij is bemiddelaar tussen de bewoners van het dorp en de chief. Hij vertelde dat de chief er niet was omdat hij op zijn land aan het werk was maar we konden sevusevu doen (kava geven) bij zijn vader (jongere broer van de chief). We liepen verder door naar het dorp waar we inderdaad sevusevu deden bij zijn vader. De chief hier is niet alleen de chief van het dorp maar ook de chief van de regio wat deze chief een hoger aanzien geeft. 

Nadat we de sevusevu gedaan hadden liepen we door het dorp van ca driehonderd bewoners. Er is een klein winkeltje, een kleuterschool, een lagere school en een klein ziekenhuis met één dokter en twee zusters. We wandelden nog wat verder door het dorp en kwamen Paul tegen die ons uitnodigde voor een kop thee bij hem thuis. Zo zaten we even later op de mat in zijn huis  met hem en zijn vrouw Vilisi te praatten. Paul heeft lage tijd in Suva gewoond en de meeste familieleden van hem wonen nog steeds in Suva maar hij wilde graag naar zijn geboortedorp terugkeren en werken op zijn land van zijn familie.
Rond twee uur waren we terug aan boord en omdat het zo mooi weer was besloten we te gaan snorkelen bij het rif. Ik dacht dat we geen duikpak aan hoefden en alleen in badpak/zwembroek gingen we te water. Op zich geen probleem maar lang snorkelen was er niet bij omdat we toch snel koud werden. We zwommen over het koraal en langs de steile afgrond. Wat een prachtig koraal in vele vormen en kleuren en daar tussendoor zwommen mooie kleine gekleurde vissen, blauwe, gele zwarte zwart/witte etc.
Terug aan boord gingen we onderuit en maakte ik het avondeten klaar. Toen het donker werd kwamen er ineens horden grote zwarte vliegmieren binnen. We deden snel de ramen dicht en de deur bedekte we met horgaas. Maar voordat we al die vliegende mieren gedood hadden duurde wel even!


onze ankerplek...
30 juli 2013
DAVIQUELE BAY BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 09.154 s  178 00.096 e)
Tijdens ons koffie drinken in de kuip zagen we twee Humpback walvissen in de baai zwemmen. Eén van de walvissen zwom zelfs onder onze boot door en we hoopten maar dat hij niet boven kwam! Gelukkig zwom hij door en kwam hij even later weer boven.




Humpback walvis...

Rond half tien gingen we naar de kant. Dit was twee en half uur na laagwater zodat we over het koraal rif konden varen met de dinghy. Eenmaal aan de kant liepen we langs de school de heuvel op naar het dorpje Nabukelevuira. We vroegen waar de broer van Alena woonde. Toen we langs één van de huizen liepen riep een man ons dat we naar binnen moesten komen. We legden uit dat we eerst naar de broer van Alena wilde om een brief af te geven. De man zei nog een keer dat we binnen moesten komen en we legde nog een keer uit dat we eerst naar de familie van Alena wilden gaan. Toen vertelde de man dat hij voor ministerie van visserij werkt en vroeg om onze cruising permit. Die ligt aan boord maar als we morgen terug komen zullen we deze laten zien. Nee, hij wilde de cruising permit NU zien. We vertelden nogmaals dat we op weg waren naar de familie van Alena en liepen door. 

Aangekomen bij de broer en nichtje van Alena gaven we de brief aan het nichtje. We wilden gelijk naar de chief om eerst de sevusevu (kava) te doen. De chief was er niet maar de burgemeester wel. Dus liepen we met het nichtje naar de burgemeester en langs het huis van de minister van visserij. Gelijk werden we aangesproken dat we niet naar de burgemeester mochten maar dat we eerst ons cruising permit moesten gaan halen. Paul legde de man nog een keer uit dat we al heel wat dorpjes gezien hadden en dat niemand om onze cruising permit had gevraagd waardoor we deze nu niet bij ons hadden. Morgen wilden we de cruising permit wel meenemen als we weer naar de kant kwamen. We gingen geen extra benzine verspillen om alleen een cruising permit te halen. Geen sprake van, dan moesten we het dorp gelijk verlaten! Geen probleem....
Dus waren we al snel terug bij de ankerplek waar ook OFF TEMPO lag. We gingen bij Brain en Terrie langs. Bij hun was ook om de cruising permit gevraagd maar zij hadden hem bij zich. We gingen bij hun aan boord en zaten nog wat te praatten. Toen Paul merkte dat de wind al wat meer naar het oosten was gedraaid wilde hij toch vandaag verder want de golven kwamen al wat meer de baai in. Dus ging even later ons anker op en kruisten we alleen op fok langs om het eilandje Denham, om het rif en om de westkant van Kadavu. 

Onderwijl probeerden we weer een vis te vangen maar te vergeefs. We kamen aan de zuidkant van het eiland en zeiden rustig Daviquele baai in. We lagen nog maar net of er kwam een boot met drie jonge mannen aanvaren. Ze wilde onze cruising permit zien en één van hen zei dat we nu meteen naar de chief moesten komen. Het was inmiddels over vieren dus we vertelden dat we morgen naar de chief gingen. Hij wilde aan boord komen en Paul wimpelde hem vriendelijk af. Hij wilde ook onze cruising permit meenemen, geen sprake van!
Wel weten we dat als we morgen de boot verlaten alles goed op slot gaat!

29 juli 2013
NABUKELEVUIRA BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 07.607 s  177 57.013 e)
Het was een nacht met weinig wind zodat we dwars op de swell lagen te rollen, GRRR!  
In de ochtend gingen we eerst naar Eduard om kava te kopen en afscheid te nemen. Daarna liepen we naar het huis van Aimen en Alena. Hier aten we papaya en gaven we Aimen een leesbril en Alena een Delfts blauw klopje die ze aan het ketting hing. We vertelden waar we vervolgens heen gingen zeilen en dit blijkt het dorp te zijn waar Alena geboren en getogen is. Ze heeft er nog familie wonen. Ze schreef een briefje naar haar broer die wij meenamen. Vervolgens liepen we met Aimen de heuvel op naar de school. De school heeft kinderen uit het dorpje Talaulia (waar wij liggen), het dorpje Lomaji (op de heuvel waar we afgelopen zaterdag naar toe zijn gewandeld) en de dorpjes Dagai en Tawava (iets verderop in de baai). Deze dorpjes hebben ook de gezamenlijke boot en vierden afgelopen vrijdag ook gezamenlijk het zaai/oogst feest. De meeste kinderen blijven van maandag tot vrijdagmiddag op school maar sommige oudere kinderen mogen ook naar huis na de lessen. Toen we bij de school aankwamen zagen we de kinderen in rijen op het veld staan. In de ene hand een flesje water en in de andere hand de tandenborstel waar ze hun tanden mee poetsten.


gezamenlijk tandenpoetsen...
Daarna gingen alle kinderen een grote zaal in waar ze kerk liederen zongen en waar werd gebeden. We mochten hierbij aanwezig zijn. Nadat dit klaar was werd ons gevraagd iets te vertellen over onze reis. Dit deden we. Tenslotte werden we rondgeleid door de school en daarna liepen we met Aimen een ander pad de heuvel af terug naar zijn huis. Hier namen we afscheid en kreeg ik van Alena haar rieten boodschappen tas die ze zelf maakt. Alle vrouwen maken hun eigen rieten tassen van gedroogd riet. Hier was ik erg blij mee! 

Rond half elf waren we terug aan boord en was het alweer warm geworden. Ons anker ging op en alleen op fok zeilden we rustig langs de kust om kaap Washington verder westwaarts. Na vijf mijl ankerden we tussen Kadavu eiland en het kleine eilandje Denham. De uiterste westpunt van Kadavu eiland. De bodem is voornamelijk zand met wat koraal maar voor ons ligt een groot koraal rif.

28 juli 2013
Om zes uur hoorden we de eerste slagen op de boomstam(drum). Na ons ontbijt gingen we naar de kant en rond kwart voor zeven zaten we in de kerk. Aimen en Alena kwamen even later de kerk in en wenkten dat we bij hun moesten komen zitten. De mannen zitten bij de mannen en de vrouwen zitten weer bij de vrouwen. Om zeven uur begon de kerkdienst en er werd weer mooi gezongen. De kerk was behoorlijk vol!

Na de kerk gingen we terug aan boord en dronken we koffie in de kuip. Daarna maakten we ons klaar want om tien uur had ik met Alena afgesproken om samen te gaan koken. Ik nam paksoy en pompoen mee. Paul bleef nog met deze en gene in het dorp praatten terwijl ik samen met Alena de pompoen, paksoy en uien, sneed. Ik pelde de knoflook en de gember en samen met wat zout stampte ik dit fijn. Aimen had gisteren een vis gevangen die al gekookt was. Alena had vanochtend het vruchtvlees van de kokos ook al geraspt. Nu mengde ze het geraspte kokos met iets water en hadden we vers kokosnoten vocht/cream (Fiji naam LOLO). Dit vocht werd samen met een uitje, knoflook en gember aan de kook gebracht en daarna gingen de Tarro baden erin totdat ze gaar gekookt waren. Nadat dit klaar was ging de pan van het vuur en werd er een andere pan op het hout vuur gezet. Hierin ging ui, gember, knoflook, currie en vis erin. Toen dit alles kookte ging als laatst de pompoen en de paksoy erbij.
Een derde gerecht was de vis zonder de kruiden met pompoen en paksoy. Vanochtend had Alena ook al dahli (soort aardappel) gekookt en deze werd nu geschild en in stukjes gesneden. Alena was vanochtend al druk bezig geweest want ze had vanochtend ook al LOLO (kokoscream) met suiker klaargemaakt waar stukken gekookte dahli en casave in zaten. Erg lekker!

eten bereiden...
Onderwijl dat we zo aan het koken waren kwamen er verschillende vrouwen en mannen langs want het hele dorp wist inmiddels dat ik samen met Alena aan het koken was. Er werd weer een katoenen doek op de grond gelegd waar de schalen met de gerechten en de borden werden opgezet. Twee andere bewoners (Benjamin en een andere jongen) aten ook mee zodat we met zijn zessen aten. We kregen bestek maar wilden net als zij ook met de handen eten.

lekker eten...
Na het eten gingen Alena en ik afwassen en daarna gingen we allemaal met een kussen onder ons hoofd/buik op de grond liggen en  en zo praatten we verder. Vaak slapen de mannen op zondagmiddag na het eten. De huizen waar ze in wonen zijn van de bewoners zelf maar de deuren staan altijd open zodat je er altijd in mag en dus ook altijd mee mag eten. Ik vroeg aan Benjamin of zijn vrouw ook gekookt had en of die niet zat te wachten. Ze had wel eten gekookt maar als hij niet thuis kwam ging zij gewoon eten, niets aan de hand. Ik vertelde dat de mannen in Nederland op tijd thuis moesten zijn voor het eten of dat ze anders even moesten bellen als ze later kwamen. Dat vonden ze maar raar, waarom zou je laten weten dat je later thuis kwam als het eten toch goed bleef!
Rond drie uur gingen we met zijn allen naar een ander huis waar ze oefenden met het zingen van kerk liederen. Nadat het zingen gingen Paul en ik terug naar onze boot. Het was inmiddels bijna vijf uur en de mannen gingen weer grog (kava) drinken.

27 juli 2013
Vanochtend zagen we één van de mannen uit het dorp het water in gaan om te speervissen. Langzaam kwam hij onze kant op snorkelen. Tegen de tijd dat hij (Aimen) bij onze boot aangekomen was had hij nog geen vis gevangen. We nodigden hem (of nodigde hij zichzelf?) uit om aan boord te komen. Het was inmiddels koffie tijd geworden en Aimen wilde graag een kop thee. Dit houd hier in een beetje thee met veel melk of eigenlijk warme melk. We zaten te praten over gisteravond en over het leven hier in het dorp waar alles even relax gaat. We vroegen ook hoe laat de kerk morgen was. Er was morgen alleen een kerkdienst om zeven uur. Daarna gaan een aantal bewoners naar een dorpje verderop om een gezamenlijke kerkdienst te houden (drie dorpjes). Alleen de jonge bewoners gaan er heen want het is ca anderhalf uur lopen over de heuvel en dan ook weer anderhalf uur terug. Terwijl we zo in de kuip zaten te praatten zagen we enkele motorbootjes uit de dorpen komen om te gaan vissen.

Nadat Aimen weg was maakte ik onze lunch klaar. We aten paksoy in kokoscream en rode currie. Na de lunch werd het siesta tijd want het was inmiddels weer een zonnige warme dag geworden.
Rond twee uur gingen we naar de kant en liepen we wat door het dorpje. De kinderen in het dorpje zijn inmiddels gewend aan de twee blanke mensen in het dorp. Er ankeren hier zelden jachten voor het strand en voor veel kinderen waren we de eerste blanken mensen die ze zagen. Wat gisteren natuurlijk veel grootte ogen zetten. Vandaag waren ze wat vertrouwder met ons en durfden ze meer naar ons toe te komen. We gingen langs bij Aimen en Alena (zijn vrouw) waar we gezellig verder praatten en papaya aten.

Aan het eind van de middag gingen we naar Eduard. Hij had het gisteren wat laat gemaakt en was vanochtend ook wat later opgestaan zodat hij nog op zijn land bezig was. De kinderen gingen hem halen want hij had gisteren een afspraak met Paul en de chief van het andere dorp op de heuvel gemaakt. Toen hij uiteindelijk terug was en zich had omgekleed moest hij eerst nog benzine verkopen. Hij verkoopt premix benzine uit drumvaten aan de bewoners. Het was inmiddels vijf uur toen we over een wandelpad de heuvel op liepen naar het dorpje aan de andere kant van de heuvel. Aangekomen in het andere dorp gingen we naar het dorpshuis. Er was geen chief maar wel mannen die kava stengels aan het schillen waren. We gingen in het dorpshuis zitten en de chief werd gehaald door één van de kinderen uit het dorp. De kava wortel is het sterkst en dat is wat we aan de chiefs aanbieden. De stengels die ze hier aan het schillen waren om daarna te drogen zijn minder sterk. Nadat de kava gedroogd is wordt zowel de wortel als de stengel gestampt en gemixt. Zo heb je minder sterke kava.

Kava schillen...
Omdat het wat lang duurde eer de chief er was mochten we eerst door het dorp wandelen. Het was een mooi dorp gebouwd op de heuvel tussen groene vegetatie met hoge bomen en met uitzicht over de Pacific. Vanaf de Pacific kun je dit dorp niet zien liggen.

grote dikke grillige boom...
 Er zijn twee paden die naar het strand gaan. Eén die we gelopen hebben en één naar een strandje dichterbij die wat steiler de heuvel af gaat. Overal zagen we kava te drogen liggen. We vroegen of de prijs niet naar beneden ging met zoveel aanbod van de kava. Dit is niet het geval want er wordt veel kava geëxporteerd naar o.a Amerika en Europa. Kava wordt o.a ook gebruikt in bepaalde medicijnen en de prijs was de laatste tijd alleen maar omhoog gegaan.

Toen we terug kwamen was de chief er niet maar de plaats vervangend chief. Er was al grog(kava) klaar zodat we er weer niet onderuit kwamen. We dronken een paar kommetjes mee maar hielden het toen voor gezien. Toen we terug wilden lopen kwamen we de chief tegen. Hij was niet naar ons toe gekomen omdat hij de hele middag had zitten wachten. Eduard mompelde dat hij wat laat was opgestaan en dat hij tot laat op zijn land bezig was geweest, mompel, mompel.
In het donker en met een zaklamp liepen we terug naar het dorp waar Eduard met vrienden verder kava ging drinken. We werden wel uitgenodigd maar we wilden graag terug naar de boot. In het donker en met de zaklamp over het water schijnend vonden we het pad door het koraal naar onze boot. Hier aten we nog wat brood voordat we gingen slapen.

26 juli 2013
DRAGAL BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 06.215 s  178 00.365 e)
Op vrijdag is er een marktje waar de plaatselijke bevolking hun producten (groente/fruit) verkopen. Het was een klein marktje waar ze casave/maniok, dahli (soort grote aardappel), zoete aardappels, kook bananen (smaak tussen aardappel en banaan), sperciebonen, aubergine, tarro bladen, paksoy, en andere groene bladen die ik niet bij naam ken verkochten. Verder was er vis en landkrab te koop. Helaas was er vandaag geen fruit. Ik kocht verschillende groentes.
Vervolgens liepen we de heuvel op naar het postkantoor want daar was een mogelijkheid om de Ipad te kunnen updaten. Ze hadden update telefoon/internet kaartjes maar aangezien wij geen telefoon hebben konden we op deze manier niet updaten. De vrouw van het postkantoor belde met Vodafone. We kunnen onze internet update via de website maar dan moeten we nog wel bites hebben en die hadden we niet meer! Nu kon het alleen nog via de telefoon. De vrouw van de winkel was zo vriendelijk om met haar telefoon ons internet te updaten nadat we bij haar de telefoon kaart hadden gekocht.
  
Het was inmiddels weer een mooie zonnige dag geworden met wind zodat we snel bij de bakker brood kochten. Vervolgens gingen we terug naar de boot waar ons anker op ging. Alleen op fok zeilden we tussen het koraal door de baai uit. Langs de noordkant van het eiland westwaarts. We zagen de groene heuvels met kleine dorpjes aan het strand en sommige dorpjes verder op de heuvel op. In ieder dorpje staat een groot gebouw dat de kerk is. We probeerden weer een vis te vangen maar helaas weer geen geluk.
Talaulia (een van de dorpjes)...
Op een gegeven moment zag Paul een dorpje met een mooie grote kerk. Ik vond het voornamelijk een leuk dorp omdat het zo aan het strand lag tussen de hoge palmbomen en er ook nog wat huisjes op de heuvel stonden. Dit alles dichtbij Kaap Washington (800 meter). Na enige tijd besloten we er heen te gaan. Omdat er geen rif voor hun kust ligt konden we er makkelijk heen zeilen en dus maakten we een slag en ankerden voor het plaatsje wat op de kaart aangegeven staat als Dagal.

Kaap Washington...
We lagen nog maar net of er kwam een boot (soort Fiji vissersboot) in de baai voor anker. Hij toeterde hard en daarna kwam er een stalen bijboot uit de boot. Vervolgens kwamen er houten planken en golfplaten uit de boot in de dinghy en ging deze naar de kant. Op de kant stonden mensen met hun groentes die aan boord gingen. We zaten dit zo een tijd te observeren maar toen werd het tijd om sevusevu (kava aanbieden bij de chief)te gaan doen. 

We werden weer hartelijk ontvangen door de bewoners en werden vervolgens naar het dorpshuis gebracht waar de chief was. Maar de chief was niet alleen het was zeer druk met allemaal mannen?! Het bleek dat ze vandaag het begin van het zaai/oogst seizoen vieren. Dit is één keer per jaar). Dit keer ging de man (Eduard) mee die ons door het dorp geleid had met de kava naar de chief om het aan te bieden. Alles ging zéér ceremonieel. We werden uitgenodigd om te blijven en dat deden we. De mannen dronken kava en daar kwamen we dit keer niet onderuit. We zaten met verschillende mannen (Paul sprak en ik zat erbij want het is hier wel een mannenwereld!) van het dorp te praatten. 

De vrouwen waren nog druk bezig in hun keukens al het eten voor te bereiden. Rond vier uur kwamen de vrouwen in mooie jurken en met grote pannen eten aan en gingen achteraan op de rieten matten zitten. Ik liep snel naar ze toe en ging bij ze zitten. Daar hoor ik! Eén van de vrouwen (Emilia) had ik toevallig gisteren in Vunisei ontmoet bij de kraampjes en we herkenden elkaar. We zaten gezellig te praten en ik werd aan veel vrouwen voorgesteld. Op een gegeven moment moest ik met Helena en Emilia mee naar een huis. Hier moest ik mijn kleren uit doen en kreeg een mooie traditionele jurk aan, kreeg parfum opgespoten en een kralen ketting om mijn hals. Zo nu hoorde ik er ook bij!

de vrouwen...
Terug in het dorpshuis was het inmiddels gezellig druk. Nu sprak eerst de chief en daarna de dominee in Fiji's. Aan het eind werden we hartelijk welkom geheten in het Engels. Er werd een kerk lied gezongen en na het bidden konden we beginnen met eten. 

Er werd een lang katoenen kleed op de grond gelegd waarop borden werden gezet en schalen met de verschillende gerechten. De jonge vrouwen, waaronder Emilia schepten de schalen vol met eten en andere jonge vrouwen zetten de schalen op het kleed. Helena (ongeveer mijn leeftijd) zat met een paar andere vrouwen van onze leeftijd de gekookte Dali en Casave in stukjes te snijden en op schalen te leggen. De oudere vrouwen zaten in kleermakerzit gezellig op de matten te praten en hielden hun kleinkinderen bezig. De mannen zaten nog steeds verderop in de zaal kava te drinken. De kinderen liepen zowel naar de moeders als de vaders maar verder zaten de mannen en vrouwen echt gescheiden. 

Als eerste gingen alle kinderen eten. Soms geholpen door hun moeder of oma. Toen de kinderen klaar waren werden de borden gewassen en de schalen opnieuw gevuld. Nu mochten de vrouwen en mannen eten. Ik had aan Helena gevraagd wat voor gerechten er allemaal gemaakt waren en wat zij gekookt had. Zij had LOLO gemaakt. Een soort aardappel in kokos saus, erg zoet maar ook erg lekker! Verder waren er schalen gekookte kip, kip met bami in currie, rund in bami, varken,schalen vis, schalen met dahli en casave alles even lekker! Morgen ga ik zeker wat recepten vragen!

eerst de kinderen eten...
Toen iedereen klaar was met eten gingen de jonge vrouwen die de hele tijd bezig waren geweest met opscheppen en serveren eten. Paul en ik zagen elkaar bijna de hele avond niet. Na het eten gingen Paul en ik naar voren om iedereen hartelijk te bedanken. We maakten hun duidelijk dat dit zéér speciaal voor ons was. 

Paul en ik kregen los van elkaar veel informatie o.a:
Het "feest van de zaai/oogst" is een gezamenlijk feest van de vier dorpjes in de buurt. Bijna alle bewoners van de vier dorpjes waren er ook. Deze dorpjes hebben ook gezamenlijk de boot die hier vanmiddag voor anker ging. Zo kunnen ze goedkoper naar Suva om spullen te kopen/verkopen. 

Ook hier was het overduidelijk dat de mannen de baas zijn. Toen de vrouwen klaar waren met alles mochten ze ook kava drinken. Waar ik natuurlijk aan mee deed (hihi). Alle vrouwen van alle dorpjes hadden eten gekookt maar ze wisten van elkaar niet wat ze maakten.

25 juli 2013
Toen we vanochtend buiten keken kwam er een andere ferrie aanvaren. We hadden al gehoord dat er hier iedere woensdag en donderdag ferries aanleggen bij de pier. Daarnaast zagen we een cruise boot binnen komen. O Nee, allemaal toeristen?!
bedrijvigheid bij de ferrie...
Toen we buiten in de kuip zaten te ontbijten kwam de cruise boot bij ons ankeren en lag de ferrie vast aan de pier. We zagen verschillende bootjes door de baai varen. Niet alleen van de bewoners hier in deze baai maar ook van vanuit andere baaien aan deze kant van het eiland kwamen hierheen om hun bestellingen bij de ferrie op te halen. Na ons ontbijt motorden we erheen en zagen de bedrijvigheid. Spullen die uit de ferrie werden geladen en spullen die erop gebracht werden. Dit alles even relax en vrolijk. Ook stonden er verschillende auto's op de pier. Toen we even later in het dorpje rond liepen zagen we veel kleine motorboten aan de zuidkant van Vunisei liggen. Het eiland is hier zo smal dat ze alleen over een heuveltje moeten lopen om bij de ferrie aan te komen. Alleen met de vele spullen is dit lastig. Vandaar dat de spullen met de auto gebracht worden. Er is vaak één boot per plaatsje wat alle spullen voor iedereen van dat dorp ophaalt zodat ze de kosten van de benzine kunnen delen.

Terwijl we verder door het dorpje liepen kwamen we langs het postkantoor, het ziekenhuis(je) en de middelbare school. Alle scholieren stonden in rijen buiten. We spraken een meester die vertelde dat er vandaag een informatie dag is die georganiseerd is door de regering in Suva.



informatie dag...
Nu begrepen we waarom er allemaal mensen uit Fiji (suva)op de cruise boot zaten en geen toeristen. Nadat we wat rond gelopen hadden liepen we naar de lagere school waar we verschillende stands zagen staan. Er waren stands van Digitel, ministerie van visserij, een stand om bewoners aan te moedigen volgend jaar te gaan stemmen (Fiji is nu nog geen democratisch land), een stand die informatie gaf hoe bewoners gezond konden eten , hoe ze verschillende groente en fruit moeten verbouwen en hoe ze kokosolie moeten maken etc. Maar ook was er een stand om grond en huizen te kopen. We dachten dat de mensen hier arm waren maar nu hoorden we dat de mensen van dit eiland behoorlijk welvarend zijn!?

Even terugkomend op het eerste dorpje (Matasawalevu) waar ieder huis een zonnepaneel had wat deels gesponsord was Japan en deels zelf betaald was door de bewoners. Na dit dorp hebben we geen enkel ander dorp meer gezien met zonnepanelen. Het plaatsje Kadavu wachte op een hydro installatie (deels van de regering) omdat ze daar een mooie waterval hebben. Hier op deze informatie dag stond een stand die energie uit stromend water promote en LED lampen.
We liepen naar de bakker om brood te kopen en daarna gingen we terug naar de boot. We wilden twee uur voor laag water terug zijn bij de boot anders wordt het lastig om over het binnen rif te komen. Het kan wel maar dan moeten we eerst ver lopen over het strand en een goed pad vinden tussen het koraal door. Het was inmiddels ook een warme dag geworden dus na de lunch hielden we siesta.

wachten tot hoog water wordt...
24 juli 2013
We weten nu waarom er halverwege de nacht op de boomstam (trom) geslagen wordt. Het is de bedoeling dat de kerkgangers gaan bidden, of thuis of in de kerk.

Vanochtend toen we naar buiten keken lag de ferry uit Suva al in de baai en ze waren druk bezig met uitladen. Terwijl we buiten in de kuip ontbeten sloegen we dit alles gade. Na de koffie gingen we met Brain en Terrie een wandeling maken naar de top van de berg. Terwijl we langs de waterkant liepen kwamen we (blijkbaar) in een volgend dorp waar we sevusevu moesten doen. Alle vier waren we hier niet op bedacht want er komen hier twee keer in de week vliegtuigen met toeristen en we hadden ook geen kava bij ons. Toen we ook nog vertelden dat we naar de top van de berg wilden wandelen ging alles helemaal moeilijk. Nu moesten we naar de eigenaren van het land om permissie te vragen. Dit gaat vaak ook gepaard met kava geven (sevusevu). 

We besloten toch naar de eigenaar van het land te gaan. Daar aangekomen wilde hij sevusevu doen. We vertelden dat we het nu niet bij ons hadden maar dat we na de wandeling Kava kwamen geven. Uiteindelijk was het goed en liep één van de eigenaars mee om het begin van het pad te wijzen. Toen we aan de wandeling wilden beginnen vertelde hij dat we naast de sevusevu ook geld moesten betalen. We kwamen uit Amerika en Nederland dus we konden best we honderd dollar betalen. Alle vier wilden we gelijk rechtsomkeer maken. We betalen geen geld voor een wandeling in de heuvels. Hij keek wat raar, het viel te proberen! Ook al betaalden we niet we mochten toch de wandeling gaan maken. Het werd een wandeling over een smal wandelpad met hier en daar steile hellingen. We liepen weer door de bekende vegetatie met veel klimop planten, palmbomen, bananenbomen, pandanus bomen en mooie bloemen die in bloei stonden. Natuurlijk passeerden we ook weer verschillende tuinjes. 


bloemen onderweg...


Op de top van de eerste heuvel hadden we prachtig uitzicht over Namalata baai met het plaatsje Vunisei en het Kadavu eiland. Ook zagen we de zuidkant van het eiland met het buiten rif. Toen we verder liepen naar de tweede top zagen we een adelaar boven ons vliegen. Op de hoogste top staat een telefoon/internet toren met veel zonnepanelen en een generator. Omdat er weinig zon was stond de generator hard te draaien. Helaas was de vegetatie hier zo hoog gegroeid dat we geen mooi uitzicht hadden. We liepen hetzelfde pad weer terug naar het dorpje waar Brain terug naar de boot ging om Kava te halen.

uitzicht over Namalata bay...

Rond twee uur zaten we in het huis van de landeigenaar om kava aan te bieden (sevusevu). Hij was blij dat we de kava kwamen geven. We stelden hem verschillende vragen. Hij vertelde dat als een vrouw met een man trouwt zij in het dorp van haar man gaat wonen. Mocht de man overlijden mag zij terug naar haar eigen dorp. Maar als zij kinderen heeft moeten de kinderen in het dorp waar ze geboren zijn blijven. Het dorp van haar man! Als weduwe of weduwnaar mag je wel opnieuw trouwen.  Er mag hier niet gescheiden worden. Maar in de grote stad Suva gebeurt dit toch.

Er was een jonge vrouw (40 jaar) afgelopen weekend in het dorp overleden. Morgen is de begrafenis en vanmiddag komt de familie van de vrouw al in het dorp aan. Daar waren ze al druk bezig om eten te bereiden voor de begrafenis. We  zagen een levend varken liggen bij de groenten en de aardappels dat waarschijnlijk geslacht gaat worden.
Terug aan boord zagen we aan het eind van de middag meerdere polyester motorboten aankomen; een stuk of zes met gescheiden of allemaal mannen of allemaal vrouwen erin.

23 juli 2013
Om half drie 's nachts begonnen ze al op de boomstam (trom) te slaan. Dit werd een uur later herhaald. We kunnen ons niet voorstellen dat men hier om half drie 's nachts naar de kerk gaat. Waarom er wel herhaaldelijk op de trom werd geslagen werd is niet duidelijk.

Om half tien gingen we met Brain en Terrie (Off Tempo) naar de kant. We liepen door een klein dorpje naar het postkantoor boven op de heuvel. Dit maal over een onverharde weg waar auto's overheen rijden. Hier ontmoetten we Mayumi en Yoshihisa (Japanse zeilers). Zij liggen met hun jacht Gaku aan de zuidkant van Vunisei in een baai. We liepen met zijn zessen naar een houten gebouw waar op vrijdag markt gehouden wordt. Daar dronken we koffie en zaten gezellig te praten. De anderen hadden elkaar in Nieuw Zeeland ontmoet en hadden gezamenlijke kennissen. We hoorden de verhalen aan en zaten gezellig mee te praten. 


gezellig koffie drinken...

Voor we het wisten was het half twee. We liepen door het dorpje naar de bakker waar we brood kochten. Daarna liepen langs het vliegveld en verder naar de plek waar Mayumi en Yoshihisa hun dinghy hadden liggen. Die lag ergens tussen de mangrove verstopt. Een half uurtje lopen vanaf het dorp. We zagen nu hun boot in de baai liggen. We liepen met Brain en Terrie terug naar het dorpje en onderweg zagen we veel papegaaien. Yes, we hebben de Kadavu papegaaien met hun bonte kleuren gehoord en gezien!


de Kadavu papegaai...
Rond half drie waren we terug bij de boot waar we onze computer pakten. We motorden gelijk door naar Off Tempo. Hier werd verschillende informatie aan elkaar uitgewisseld. Rond vijf uur waren we terug aan boord en begon ik met het avondeten. 

22 juli 2013
NAMALATA BAY BIJ VUNISEI BIJ KADAVU ISLAND ISLAND, FIJI (19 02.935 s  178 09.286 e)


route naar Namalata bay...
Het beloofde een mooie dag te worden zodat we om zeven uur al aan het wandelen waren, langs het winkeltje de heuvel op. Hier kwamen we de kinderen uit het dorp tegen die naar school gingen. Hun schooluniform bestaat uit een bloes met een sula (wikkelrok). We liepen even een stukje met ze op en daarna sloegen wij het pad in dat tussen de heuvels doorloopt naar de andere kant van het eiland. Het werd een mooie wandeling tussen de groene vegetatie en kleine akkertjes waar ze o,a taro, bananenbomen, kokosbomen en maniok verbouwen (zie foto). We zagen verschillende vogels waaronder zwaluw een reiger. We hoorden de parkieten die in Kadavu leven maar zagen ze helaas niet. Het moet een kleine vogel zijn met mooie kleuren. Hopelijk zien we ze nog.

tuin met groenten...

We kwamen langs enkele huizen waar de vrouwen druk bezig waren met het wassen van de kleren: maandag wasdag!


maandag wasdag...

 Na ca twee uur lopen kwamen we op de heuvel waar we uitzicht hadden over een baai aan de zuidkant van het eiland met daarachter het buitenrif. Daar hebben we al gevaren. We wandelden over hetzelfde pad weer terug en kwamen dezelfde man tegen die we op de heenweg ook ontmoet hadden. Hij kwam uit het dorpje aan de andere kant en was naar het winkeltje geweest om geld te halen. Alleen bij het winkeltje kunnen ze elektronisch geld opnemen. Ook haalde hij hier zijn post op die één keer in de week per ferry komt. Hij vertelde dat dit wandelpad het hoofdpad is dat door de regering is aangelegd en dat de kleine dorpjes met elkaar verbindt. Hij moet vier uur wandelen om zijn post en geld op te halen. Een andere manier is om met de boot te gaan maar dat kost 250 Fiji dollars (ca 60 euro) als je alleen gaat. Ga je met meerdere bewoners dan kun je deze kosten delen.

Rond half elf waren we terug bij het winkeltje waar we een blinker kochten die hier door een man in het dorp gemaakt wordt. Daarnaast kochten we bananen, papaya en Fiji snoepjes. Deze Fiji snoepjes kenden we nog van vorige keer. Het zijn gedroogde stukjes mango op een stukje hout met een rood iets erover, erg lekker! Maar je krijgt er wel rode tanden en een rode mond van (hihi).

De zon stond inmiddels volop te branden en het was zeer warm geworden. Ons anker ging omhoog en alleen op fok zeilden we rustig de baai uit. Om de oostkust en langs de noordkust westwaarts. Er stond ca vijftien knopen wind uit het zuiden maar soms blies de wind door de vallei en kregen we vlagen van twintig knopen. We zeilden langs verschillende riffen die nu goed te zien waren. Onderweg zagen we vliegende vissen en Masked Booby (lijken erg op Jan van Gent). Helaas vingen we geen vis. Aangekomen bij de doorgang tussen het rif van Namalata werd het bewolkt waardoor het rif minder goed herkenbaar werd. Maar nog altijd genoeg om er doorheen te kunnen varen. Aangekomen bij de ankerplek zagen we Off Tempo liggen. We hebben hen in Suva even ontmoet. We nodigden hen uit om wat te drinken en zo zaten we even later in de kuip gezellig te praten.

21 juli 2013
 Na de koffie/chocomel gingen we naar het winkeltje aan de kant. Het was laagwater zodat we achter de mangrove door naar het plaatsje konden wandelen. In het plaatsje aangekomen gingen liepen er veel kinderen om ons heen mee naar de kerk. We waren wat vroeg omdat we niet precies wisten hoe laat de kerk begon. Er was ons verteld tussen tien uur en half elf. Om tien uur sloeg één van de vrouwen op de houten boomstam om aan te geven dat de kerk bijna begon. Dat werd om kwart over tien en half elf nog een keer herhaald en toen begon de dienst. Het is maar een klein dorpje met drie kerken en er waren dan ook weinig mensen in de kerk. De dienst en het zingen waren weer in het Fiji's zodat we er niets van begrepen. Alleen het onze vader herkenden we. Maar ook dit keer werd er weer prachtig gezongen. 

het winkeltje...
wandelen naar de kerk...

Na de kerkdienst liepen we terug naar de boot waar we onze lunch aten, gebakken vis met papaya salade. De zon was inmiddels doorgekomen zodat we een tijdje buiten in de kuip zaten. Uiteindelijk werd het toch te warm en zijn we binnen een film gaan kijken

20 juli 2013
KAVALA BAAI BIJ KADAVU ISLAND IN DE KADAVU GROEP, FIJI (18 58.928 s  178.25.166 e)
Het heeft de hele nacht hard gewaaid en geregend. In de ochtend leek het er even op dat het een mooie dag wilde worden maar helaas. De buien bleven over komen en in de middag waaide het weer aardig hard in de baai. De wind blies hier tussen de heuvels door. Op Kadavu eiland hadden we geen of slecht internet en hier op Ono eiland hebben we goed internet. Nu we deze maand ons internet tegoed moeten opmaken en het toch slecht weer is besloten we dus hierheen te gaan. 

In de ochtend skypten we met mijn ouders en verder was ik de hele dag bezig om informatie over Japan te downloaden. Dit hadden we al eerder met het "Download pro" programma op de Ipad gedaan. Maar toen we een nieuwe update van Download Pro hadden gedaan stond deze vast. We konden niets anders doen dan dit programma opnieuw te installeren en hierbij is per vergissing alle informatie verloren gegaan. Paul was rustig dingen aan het lezen op de ipad. 

Overdag kamen er nog twee andere zeilboten de baai in en gingen voor anker. Ze lieten gewoon hun anker vallen zonder die er goed in te trekken?! Het wordt wel erg druk! Daarbij zag Paul dat de wind draaide. Hij bekeek de
weerberichten nog een keer en vroeg hoeveel ik nog moest downloaden. Ik had alweer heel veel informatie op de laptop en ik kon een andere keer wel verder gaan. 

De wind ging nog meer draaien en dan lagen we veel meer open voor de wind en de golven. En met zoveel boten in de baai die dan allemaal om hun anker gingen draaiden. Dat vonden wij geen prettig idee. We namen afscheid van Monique en Jan Bart en vertelden waar we heen gingen. Jan Bart had enkele vissen gevangen waar wij er één van kregen. Zij kregen een brood van ons. 

In de stromende regen haalden we ons anker op. In de baai stond toen ca zesentwintig knopen wind. Toen we eenmaal de baai uit waren nam de wind af tot ca twintig knopen wind. Alleen op een stukje fok zeiden we terug naar Kadavu eiland. Het regende zo hard dat toen we nog bij de kust van Ono eiland zeilden we Kadavu eiland niet konden zien en eenmaal in de buurt van Kadavu eiland zagen we Ono eiland niet meer door de regen. Over de marifoon hoorden we dat er al één boot in de baai van anker was gegaan! We ankerden weer op dezelfde  plek waar we eergisteren ook lagen. Nu liggen we weer rustig met één andere zeilboot naast ons. 

19 juli 2013
ONO ISLAND IN DE KADAVU GROEP, FIJI (18 53.250 s  178 27.763 e)
route Ono eiland...
Het had de hele nacht geregend en vanochtend was het bewolkt met buien. Na het Drifters net op de SSB ging ons anker op. We zeilend Kavala baai uit, noordwaarts naar Ono eiland. In het water tussen Kavala eiland en Ono eiland waaide het behoorlijk, ca twintig knopen met vlagen van zesentwintig knopen. Er stonden kleine witte koppen op het water. Gelukkig hebben we goede kaarten zodat we langs en tussen de koraal riffen zeilden. Al snel waren we in de luwte van het eiland. 

Aangekomen in de baai lagen er al acht andere zeilboten voor anker waaronder de Nederlandse boot Victory met Jan Bart en Monique aan boord. Ze zagen ons de baai in varen en het was een leuk weerzien. Er kwam een zeilster van een ander yacht bij Monique brood maken en ik vroeg of ik mee mocht kijken. Altijd handig om te zien hoe andere hun brood bakken. Nadat ons anker er in zat kwam Jan Bart me halen. Zo stond ik even later met Monique en vriendin in de keuken. 

Alle boten in de baai kennen elkaar al langere tijd en zijn allemaal aanwezig op het Drifters net. Nadat we het deeg gemaakt hadden ging de vrouw naar haar eigen boot en kwamen Jan Bart en Monique bij ons lunchen. Het werd een gezellige middag waar natuurlijk veel gepraat werd. Rond vier uur gingen ze terug naar hun eigen boot omdat Monique haar brood in de oven moest doen.  Het werd voor ons tijd om ons internet op te starten want hier in deze baai hebben we internet zodat we o.a foto's kunnen versturen.

18 juli 2013
Het was een bewolkte dag met regen en wind zodat we aan boord bleven. We lazen in de pilot op de computer over de Lau groep van Fijii en zochten dingen uit over Japan. Paul ging even naar de kant om te vragen hoe laat het brood morgen gebakken wordt. Het bleek dat ze alleen gisteren en vandaag brood bakten omdat het bevoorradingsschiper is. Paul kwam me snel halen en even later stonden we in de winkel. Het was er druk dus moesten we geduld hebben want alles gaat op zijn Fijies, zeeeer relaaaaaaaaxt! We kochten de laatste broden die gisteren gebakken waren. Terug aan boord aten we onze lunch en daarna keken we een film.

17 juli 2013
Meestal zijn we rond vijf uur wakker. Dan is het nog donker en lezen we een boek in bed tot ca zes uur. Dan wordt het licht en eten we ons ontbijt yoghurt met cornflakes (of muesli) in de kuip. Vervolgens ga ik met de voorbereidingen van de lunch bezig terwijl Paul de weerberichten en de emails binnenhaalt. Om zeven uur is er op de SSB het Rage off the air net (8173 Hz). Dit is een SSB net dat ver van ons weg uitgezonden wordt en dat we niet goed kunnen ontvangen. Alleen als er een relay is kunnen we het verstaan. Na dit net beluisterd te hebben gaan we in de kuip koffie/chocomel drinken. Om half negen is er op de SSB het Drifter net (8131 Hz) dat we heel goed kunnen ontvangen. We luisteren alleen en doen niet actief mee. Het zijn meestal jachten die elkaar al langer kennen.

Nadat we vandaag beide netjes hadden beluisterd gingen we naar het winkeltje aan de kant. Ook hier stonden we voor een toonbank met tralies ervoor en konden we de dingen in de winkel alleen maar zien staan. We liepen verder over de heuvel naar de andere kant waar een kleuterschool, een lagere school en een middelbare school staan. Daar aangekomen liepen we eerst naar de middelbare school waar we meteen in contact kwamen met de hoofdmeester. Er zijn op Kadavu vier middelbare scholen waarvan dit er één is. De kinderen blijven ook hier van zondagmiddag tot vrijdagmiddag. De school heeft een kok die voor alle kinderen kookt en de leraren/leraressen moeten zelf in hun eten voorzien.

Nadat we een tijdje in het kantoor van de bovenmester hadden zitten praten mochten we een kijkje nemen op het terrein. Zo kwamen we ook langs de meisjes slaapverblijven. Die zijn in twee huisjes verdeeld: de jongere groep en de oudere groep. De bedden staan naast elkaar en een deel ervan zijn ook stapelbedden. Boven de bedden hangen klamboes waarin de meisjes een mooie bloem hadden gestopt. We liepen langs de schoollokalen waar les werd gegeven. Nadat we de middelbare school bezocht hadden liepen we ook langs de lagere school en de kleuterschool. Er werd veel gezwaaid en Bula (hallo) geroepen.

de slaapzaal...
Rond twaalf uur waren we terug bij het winkeltje en we wilden graag brood kopen. Maar het brood was pas om twee uur klaar en dus gingen we terug naar de boot. Daar aangekomen aten we gebakken aardappels met salade. Daarna gingen we ieder achter een computer zitten om nog wat dingen uit te zoeken. Om twee uur gingen we naar de kant om brood te kopen. Het was heerlijk vers knapperig brood. Het leek erg op Frans stokbrood, HMMMM! De rest van de middag waren we binnen bezig want het was een bewolkte dag met hier en daar een bui en een temperatuur van vierentwintig graden.

Iets voor zessen aten we ons avond eten in de kuip omdat het dan nog licht is. Om zeven uur heeft Paul bijna dagelijks het netje met Richard uit Nieuw Zeeland. Ik lig dan al in bed een boek te lezen. We gaan vroeg slapen zodat we ook vroeg wakker zijn. Hierdoor kunnen we 's ochtends leuke dingen doen voor het echt warm wordt als de zon schijnt. Nu het vaak bewolkt weer is vinden wij de temperatuur lekker maar de bewoners van Kadavu vinden het maar koud! De leerlingen en leraren/leraressen hadden over hun uniformen dan ook dikke truien aan.

Zo hebben jullie een kijkje in onze dagindeling...


16 juli 2013
KAVALA BAY BIJ KADAVU ISAND, FIJI (18 58.929 s  178 25.174 e)
route naar Kavala bay...
Het had vannacht aardig gewaaid en de bodem bleek niet alleen uit zand te bestaan. We hadden de ketting aardig over de grond horen schrapen. Vanochtend waaide het nog steeds aardig en was de wind gedraaid naar het oosten waardoor we meer in de swell lagen. Om acht uur waren we op weg naar de vrouwen waar ik gisteren mee had gekookt. Aan de kant gekomen liepen we eerst langs de lokalen van de school. Er werd al volop les gegeven maar omdat de deuren opstonden konden we in alle lokalen een kijkje nemen.  De meeste leraren nodigde ons uit om binnen te komen.

Ik had de vrouwen belooft te komen helpen met koken dus moesten we verder. Bij de vrouwen en Sirell aangekomen lag Sirell nog te slapen en maakte Paul hem wakker. De vrouwen hadden de veertig kinderen uit hun dorp die hier op school zitten al ontbijt gegeven. Nu begonnen ze aan de lunch. Een grote pan rijst stond al op het vuur en de gele erwten stonden al in het water te weken. Als eerst mocht in de ui in kleine stukjes snijden en de gember en de knoflook schillen en fijn stampen. Daarna gingen we met zijn vieren (vrouw van Sirell, moeder en zus van Sirell en ik) twee pompoenen schillen en in kleine stukjes snijden. Paul en Sirell zaten in een andere kamer te praatten. Toen we bijna klaar waren kwamen de mannen en wilden ze weg. De wind was harder geworden en we lagen niet goed in deze baai. Sirell ging met ons mee een stuk zeilen naar de volgende baai. We kregen bananen en een papaya mee als dank voor onze hulp en de gezelligheid.
 
Toen we ons anker op wilden halen bleek de ketting om een stuk koraal te zitten en kregen we deze niet los. Het was weer een bewolkte dag zodat we de bodem niet goed konden zien. Sirell ging te water en gaf aanwijzingen hoe ik moest varen terwijl Paul op aanwijzing van Sirell de ankerketting omhoog haalden. Er stond inmiddels ca vijfentwintig a dertig knopen wind uit het oosten. Toen Sirell terug aan boord was zeilden we alleen op een stukje fok langs de kust tussen het koraal verder naar Kavala bay. Aan het eind van Kavala bay bij een klein winkeltje ging ons anker erin. We liggen nu tussen de hoge bergen. De oevers bestaan weer uit mangrove en de bodem uit modder van de rivieren die in deze baai uitkomen. Nu liggen we een stuk rustiger.
Na de lunch brachten we Sirell naar de kant. Hij wilde eerst even langs de basis school hier om zijn neefje te zien alvorens terug te wandelen naar het dorp. Een wandeling van ca anderhalf uur voor hem maar niet voor ons (hihi). Terug aan boord gingen we onderuit met een boek.

15 juli 2013
TILIVA BIJ KADAVU ISAND, FIJI (18 57.939 s  178 27.390 e)


route naar Tiliva...
Om negen uur ging ons anker op en motorden langs een klein binnen rif tegen de wind in. Toen we een bezeilbare koers kregen ging de motor uit en zeilden we alleen op fok tussen de koraal riffen terug richting Naigoro. Het was nog steeds een beetje bewolkt maar achter de wolken scheen de zon! Vandaag zagen we de riffen en de ondieptes zeer duidelijk. We zeilden langs de baai van Naigoro en verder tussen het eiland Kadavu en Ono. Halverwege deze kant van Kadavu ligt het plaatsje Tiliva waar we ankerden. De anker grond bestaat uit zand met hier en daar wat koraal.

Het was inmiddels lunchtijd geworden en daarna gingen we naar de kant. Daar kwamen toen er een paar bewoners aangelopen. We vroegen waar Sirell woonde en werden vervolgens door een jongen naar het huis gebracht waar ze
deze week verblijven. Daar aangekomen was de moeder, zijn vrouw en een tante van Sirell in huis. Sirell zelf was in de heuvels in de tuin aan het werk.

Nadat we met de vrouwen hadden gesproken werden we door de jongen naar de tuin gebracht waar Sirell bezig was. Dit was een wandeling van ca 20 minuten door de heuvels. Sirell was blij verrast ons te zien. Hij was net klaar en had een heel stel pompoenen bij zich. Ik deed er twee in mij rugzak, Paul droeg er één, de jongen die ons naar Sirell had gebracht droeg er één en zo liepen we terug naar het dorp.

Nu werd het tijd voor de vrouwen om het eten klaar te maken. De mannen (Paul en Sirell) gingen in een andere kamer praten terwijl ik in de keuken de vrouwen hielp met het bereiden van het eten. Twee grote pompoenen werden geschild en in kleine stukjes gesneden. Daarna mocht ik gember, knoflook en zout stampen met een stamper en de ui klein snijden. De vrouw van Sirell mixte curry en een mix van andere kruiden door elkaar. In een grote pan bakte ze in olie de uien en de gestampte gember en knoflook. Vervolgens gingen de blokjes pompoen er door en werd dit alles op een hout vuur gaar gekookt. 's Ochtends hadden ze de cassave al gekookt. De moeder en tante waren alvast deeg aan het maken om brood te bakken voor de volgende ochtend. Alles ging even rustig en relaxt en ondertussen werd er gezellig gepraat. Rond drie uur ging de lagere school uit en werd het druk in de keuken met kinderen. Nadat het deeg gerezen was maakten we kleine bolletjes die we op de bodem van een grote pan legden. Vervolgens ging de pan op het houtvuur. Even later kwam de moeder van Sirell terug met een ijzeren golfplaat met vuur erop. Dit werd op de deksel van de grote pan gelegd en zo hadden ze een soort oven. Na enige tijd haalden ze de pan van het vuur en was de eerste lading brood klaar. Nog twee pannen te gaan!

eten bereiden met de vrouwen,,,
vuur onder en boven de pan...

Paul en Sirell waren ondertussen terug gekomen. Zij hadden wat door het dorpje gewandeld en ook rustig zitten praten.  Het werd tijd om naar de chief te gaan en de kava (sevusevu) te geven. Toen kwam er wel een verrassing want Sirell had ervoor gezorgd dat we met zijn vieren (Chief, Sirell, Paul en ik) kava gingen drinken. Sirell pakte de traditionele kava schaal en de fijngestampte kava. Daarna deed hij een deel van de fijngestampte kava in een doek en in de kom. Nu schonk hij er water bij en mixte de kava in het water. Na enige tijd was het klaar en konden we drinken. Een klein kommetje van de kokosnoot werd gevuld met kava en aan Paul gegeven. Sirell klapte vijf keer in zijn handen en toen mocht Paul het kommetje leeg drinken. Toen het kommetje leeg was moesten we allemaal vijf maal in onze handen klappen. En zo kreeg ieder een kommetje kava. Er werd weer wat gepraat en na een poosje gingen de kommetjes met kava weer langs met het traditionele hand geklap erbij. 

Kava bereiding...
Rond vijf uur wilden we terug naar de boot voor het donker werd! Het was nu laag water zodat we eerst een stuk met ons Giebeltje moesten wandelen voor we genoeg water hadden om te varen. Gelukkig hadden we in Nieuw Zeeland wieltjes voor ons Giebeltje gekocht zodat we deze niet hoefden te tillen. Het was weer een geslaagde dag!

14 juli 2013
Gisteren hadden we van één van de bewoners gehoord dat de kerk om tien uur begon. Dus motorden we vanochtend rond negen uur naar de school. Daar spraken we de lerares en even later werden we (Paul, ik en de lerares) uitgenodigd bij de hoofdmeester en zijn vrouw om te ontbijten. Hij had een in de grond uitgegraven oven (lovo) waarin hij Taro had klaar gemaakt. Vanochtend vroeg had de meester in een kuil in de grond een vuur gemaakt. In het vuur had hij stenen gelegd. Nadat het vuur uit was en het hout nog aan het smeulen was (met daarop de stenen) legde hij op de hete stenen de wortels en de kommetjes kokosnoten met de Taro pakjes erin. Daarna werd het smeulend vuur afgedekt met grote bananen bladen. Dit heeft hij zo ca een uur laten garen. Een echt traditioneel ontbijt! 

Onder het eten zaten we gezellig te praatten over hun school, het dorpje en onze reis. Rond kwart over tien gingen we naar de kerk. De vrouwen zaten aan de linkerkant van de kerk en de mannen aan de rechterkant. De vrouwen droegen jurken of lange rokken en de mannen een overhemd met een rok. De liederen werden zonder instrumenten prachtig gezongen. Helaas voor ons was de kerkdienst in het Fiji, we begrepen er niets van. Na de kerkdienst spraken we nog even met enkele bewoners voordat we met de leraren terug liepen naar de school. Het was inmiddels twaalf uur geweest en tijd om te rusten. We werden uitgenodigd bij twee andere leraren die dit weekend weg waren geweest. Nadat we een tijd met hun hadden zitten praatten werd het tijd om te gaan. 

Het was bijna twee uur na hoogwater geworden en als we zonder problemen over het binnenrif wilden varen, moesten we weg. We namen afscheid en rond twee uur waren we terug aan boord. Het was een leuke dag geweest. Het was al drie dagen achter elkaar bewolkt en regenachtig en de bevolking hier vond het maar koud! Overdag is het ca drieentwintig graden en 's nachts twintig graden. Het zou fijn zijn als morgen de zon tevoorschijn kwam! 

13 juli 2013
Van Monique en Jan Bart (Victory) hadden we gehoord dat dichtbij de ankerplek een winkeltje was. Het plaatsje Kadavu ligt verderop aan het einde van de baai. Om acht uur (twee uur voor hoogwater) motorden we over een binnenrif naar het winkeltje waar we ons Giebeltje op de kant trokken. Bij het winkeltje aangekomen bleek er inderdaad een wandelpad naar het dorp te gaan. We liepen over een modderig pad (vannacht heeft het geregend) door een groene vegetatie heuvel op en heuvel af naar het dorpje. Eerst kwamen we bij een school aan maar omdat het zaterdag was, was er geen school. Wel spraken we een lerares. Dit is de lagere school voor de kinderen uit Kadavu en omstreken. Ze hebben hier honderd veertig leerlingen. Iedere leraar heeft meerdere klassen.

dorpje Kadavu...
We liepen verder naar en door het dorp en onderweg vroegen we naar het huis van de Chief. De Chief zat nog te ontbijten maar we mochten binnen komen. We gaven de Kava en zaten verder gezellig te praatten. Toen we na een uur weg gingen liepen we verder door het dorpje. Het is een leuk dorp aan het eind van de baai tussen de mangroves. Er loopt ook nog een riviertje door het dorp die ook nog eens mangrove als oevers heeft. Het dorpje leek soms wel een beetje schuil te gaan tussen de mangroves. We zagen op verschillende plekken boomstammen over het riviertje waar de dorpsbewoners overheen liepen. De meeste huizen zijn weer van golfplaten gemaakt maar zo hier en daar zagen we toch weer de traditionele hutjes die van riet gemaakt zijn. Toen we terug naar de school liepen zagen we net twee kinderen in een bootje aan komen. Met stokken trokken ze zich voort door het water/modder. 

Bij de school vroegen we aan de hoofdmeester of we een doek mochten uitleggen, geen probleem. We hebben namelijk een groot licht driehoek nylon doek gekocht (500 cm  bij 500 cm). Eigenlijk is het zeil bedoeld om over een terras te spannen. Nu legden we dit doek uit en maten de afstanden die we nodig hadden. We vouwden de hoeken terug en spelden dit vast aan het doek. Nu is het doek min of meer dubbel. Toen alles goed was gespeld vouwden we het weer op en deden het terug in de tas. We liepen over hetzelfde pad terug naar het winkeltje, ca dertig minuten wandelen. Bij het winkeltje aangekomen vertelde iemand dat er in de volgende baai een resort is. Ook daar konden we naar toe wandelen. Nadat we bij het winkeltje een pak crackers hadden gekocht liepen we verder langs de waterkant naar het resort. Eerst moesten we een riviertje over steken daarna liepen we over een modderig pad dat soms langs een steile afgrond naar zee ging. 

Na een uurtje wandelen kwamen we bij het resort. Er was maar één bediende aanwezig. Alle gasten waren duiken en kwamen rond lunchtijd terug. We wandelden hetzelfde pad weer terug naar onze dinghy. Het was inmiddels twee uur na hoogwater zodat we over het rif weer terug konden motoren naar de boot. We aten de lunch in de kuip en daarna naaiden we met de naaimachine alles wat we gespeld hadden. Vervolgens maakten we de voor en achter kant vast aan plastiek buizen die we hadden gekocht. De voorkant bevestigden we boven de buiskap aan het zonnepaneel. Achter hebben we de bakstagen om de buis gerold en strak aan getrokken. Nu staat ons zonnetent mooi strak op de Giebateau!

nieuwe zonnetent...
12 juli 2013
KADAVU BIJ KADAVU ISAND, FIJI (19 02.751 s  178 23.156 e)

route door/langs het rif naar Kadavu...
 In de ochtend gingen we even bij Jan Bart en Monique langs om gedag te zeggen. Wie weet zien we ze nog ergens?!Op de terugweg sloeg de motor van ons Giebeltje uit en wilde niet meer starten. We roeiden terug en aan boord haalden we de carburateur uit elkaar. Het bleek dat er een vuiltje in de sproeier zat. Gelukkig was het probleem snel opgelost. Daarna ging ons anker op en motorden we de baai uit. Het was bewolkt met soms grote regenbuien waardoor we het rif soms niet makkelijk konden zien. Bovendien misten de palen die de route aangaven ook nog al eens. Ik stond op de uitkijk met mijn polaroid zonnebril op. Paul keek voornamelijk op de computer waar we open CPN met de Google kaarten erover hadden meelopen. Daarnaast liep ook de Garmen hand GPS met kaarten mee. We motorden vandaag best door nauwe doorgangen in het rif en doordat de zon meer niet dan wel scheen was het aanzienlijk moeilijker om het rif te herkennen. De Google kaarten waren zeer nauwkeurig en zijn een zeer grote aanwinst voor ons!


Googlekaart...
Onderweg zagen we weer mooie zandstranden met palmbomen, verschillende vogels zoals de stern en de petrol en ook een groep kleine spinner dolfijnen. Rond het middaguur ging ons anker er bij het plaatsje Kadavu in. Wij hadden van Jan Bart en Monique lekkere stukken tonijn gekregen (die ze zelf hadden gevangen). Die maakte ik klaar voor de lunch samen met salade en gebakken aardappels en dat aten we samen op in de kuip. Terwijl we zaten te eten kwam er een man in een boot aan en vroeg of we groenten van hem wilden kopen. Hij had een grote pompoen die we van hem kochten voor nog geen drie euro.

Na de lunch keken we hoe een vrouw in een traditionele  boomstam/kano kwam aan peddelen en ging vissen. Bij laagwater zagen we verschillende vrouwen in het water lopen die aan het vissen waren met een net tussen hen in. Even verderop zagen we hoe vrouwen bezig waren kokkels te zoeken op het strand. Een zeer vermakelijke middag dus! Omdat het bewolkt bleef met buien zijn we niet naar de kant gegaan om kava (sevusevu) aan de chief van het dorp te brengen. Dit gaan we morgen doen.


vissende vrouw...

11 juli 2013
Toen we vanochtend om zeven uur op de kant kwamen zagen we Sirell. Hij was bezig om het hout dat hij gisteren gekapt had naar en in zijn boot te dragen. Wij kwamen in gesprek en hielpen hem even met zijn bezigheid. Daarna spraken we af dat we elkaar om elf uur hier weer zouden ontmoeten.

Wij liepen over het wandelpad door de vallei naar de volgende baai waar het plaatsje Langalevu ligt. Tijdens onze wandeling zagen we weer dat de groene vegetatie volop wordt overgroeid door de klimop. Dit hadden we ook al in Samoa en Tonga gezien. De klimop is zeer snel groeiend en als je dit niet op tijd kapt wordt de vegetatie uiteindelijk geheel verstikt. Zelfs de hoge palmbomen/koksbomen ontkomen hier niet aan.

Nadat we de vallei door waren gewandeld kwamen we aan bij een strand met palmbomen. Nu liepen we langs het strand. Soms moesten we over boomstammen lopen om over een beekje te komen dat uitmondt in de zee.


één van de bruggen,,,
In Langalevu zagen we nog enkele traditionele huisjes gemaakt van rieten matten en daken. Voor één van de huisjes zagen we de grote boomstam waar op zondag op getrommeld wordt om aan te geven dat de kerkdienst begint. Er was een klein winkeltje waar we wat crackers en drie groene papaya's kochten. Hier kan ik weer salade van maken!

het winkeltje...

Nadat we het dorpje waren gepasseerd liepen we verder een steile heuvel op. Nu kwamen we in de volgende baai waar een resort is. Dit bestaat uit allemaal traditionele huisjes. Bij één van de huisjes waren ze de oude rieten matten aan het verwijderen. We kwamen in gesprek met de werklieden. Na vier jaar moeten de muren en daken van riet weer vernieuwd worden anders gaan ze lekken en dat willen de bewoners uiteraard niet!
traditionele hut...
We liepen dezelfde route weer terug naar ons Giebeltje waar Sirell ook net aan kwam aanwandelen. Sirell ging met ons mee naar de boot waar we wat dronken. Hij vertelde dat hij aankomende zondag voor een week naar het dorpje even verderop moet. Hier is een basisschool met ca veertig kinderen vanuit de hele omgeving. Volgende week moet hij en zijn familie een week lang het eten voor de kinderen maken (ontbijt, lunch en diner). Wij vroegen of hij het leuk vond als we langs zouden komen, dat vond hij héél leuk! We keken op de kaart of we daar met de boot konden komen en of we daar kunnen ankeren, wordt vervolgd. 
Nadat we Sirell naar de kant hadden gebracht werd het tijd om achter de computer te gaan zitten. We hadden van Monique en Jan Bart een harddisc vol met films gekregen en een map met nieuwe pilots en informatie over Fiji. Ook hadden we Google Earth kaarten van de hele Pacific gekregen. Deze kaarten kunnen we over open CPN of Mac Sea mee laten lopen. Nu zien we ons zelf over de Google Earth kaart en de navigatie kaarten varen. We weten dan waar de riffen en ondieptes zitten. Dit is voornamelijk zeer prettig als we tegen de zon in moeten varen en de detail kaarten niet zo goed zijn.


10 juli 2013
Een rustig dagje aan boord. Alle winter kleren waren gewassen en droog zodat ik ze kon opruimen. Daarnaast heb ik alle administratie mappen is door gekeken en weggegooid wat weg kon. Paul zat in de kuip en deed wat kleine klusjes buiten. Na de lunch gingen we onderuit met een boek en rond drie uur gingen we naar Jan Bart en Monique waar we de rest van de middag weer gezellig zaten te praatten.

9 juli 2013
Om half acht gingen we naar de kant. Dit keer niet helemaal naar het dorpje maar naar een hut (palen met een rieten dak) halverwege. Het was nu hoogwater zodat we ons Giebeltje makkelijk onder de rieten dak konden trekken. Daarna wandelden we naar het huis van Sirell. Samen met Sirell liepen over een wandelpad de heuvels in vanwaar we mooie uitzichten hadden over het dorpje de baai en het rif.


uitzicht over Naigoro baai...
Halverwege de heuvels liepen we tussen de dennebomen door. Deze bomen hebben ze geplant zodat ze het hout later kunnen gebruiken. Opeens zagen we een paar palen langs het pad staan. Een klein gebied was afgezet. Hier blijken een paar speciale bomen te staan die allen hier in Kadavu en alleen op deze plek groeien. De boom stond in bloei en inderdaad hingen er prachtige witte bloemen aan. Ergens verderop op het eiland staat eenzelfde boom alleen met rode bloemen.  We liepen over de top de andere kant van de heuvels af. Nu liepen we meer in de bush en na ongeveer een uur te hebben gewandeld kwamen we bij een huisje aan. Bij dit huisje hebben verschillende bewoners waaronder Sirell hun tuin. Dit dal bied de beste grond om Kava te verbouwen. Sirell vertelde dat als zijn kava drie a vier jaar oud was hij de wortels verkocht. Maar de buren naast hem hadden we kava planten van zes a zeven jaar en die brachten veel meer geld op. Hij liet ons zien hoe hij van de oude kava plant weer nieuwe kava stekte. Tussen zijn kava planten had hij nog Taro, boomvrucht, papaya en gember. Kasava groeit hier niet goed dat groeit beter in de vallei bij het dorp.
We wandelden terug naar het dorp en ondertussen vertelde hij dat er even iets verderop een resort is. Met het resort hebben ze een afspraak dat zij niet vissen/duiken in de Naigoro passage. Ter compensatie krijgt het dorp vijf fiji dollar van elke gevulde duikfles. Hij had gisteren avond in de baai nog met een vriend gedoken met een speer guns. Samen hadden ze wel voor tweehonderd Fiji dollas aan vis bij elkaar geschoten. Die had hij vanochtend vroeg aan de kade even verderop verkocht.

Rond elf uur waren we terug in het dorp "Matasawalevu" en begon het net warm te worden.
Ca een jaar geleden hebben de japanners zonnenpanelen aan dit dorp gegeven(gedoneerd). Nu heeft ieder huis een eigen zonnepaneel, een accu en een omvormer. Ieder huis heeft nu dus elektra en licht. Voorheen hadden ze één generator voor het hele dorp. Sirell vertelde dat de regering van alle generators af willen en alle dorpjes in Fiji willen voorzien van zonnenpanelen. We zullen de vorderingen hiervan zelf zien als we verder door Fiji zeilen!
Rond het middag uur waren we terug aan boord. Terwijl we zaten te lunchen in de kuip zagen we nog twee andere zeilboten de baai in komen. Een daarvan was de nederlandse zeilboot "Victory". Halverwege de middag kwamen Jan Bart en Monique langs. We nodigden ze uit in de boot en zo zaten we de rest van de middag gezellig nederlands te praten.


8 juli 2013
Er is gisteren avond nog een yacht in de baai voor anker gegaan. Vanochtend zagen we dat zij rond zeven uur al naar de kant gingen. Na de koffie verkleedde ik me en trok de wikkelrok aan. Rond acht uur motorden we naar het einde van de baai waar het dorpje Matasawalevu ligt. Hier aangekomen maakten we ons Giebeltje aan een mooie kade vast. Aan de kade lagen al verschillende kleine open bootjes met buitenboord motoren van de bewoners zelf.  We liepen het dorpje in en vroegen aan de eerste man die we zagen waar de chief was. De chief was er vandaag niet maar zijn waarnemer wel en daar werden we heen gebracht. Aangekomen bij het huis van de waarnemend chief bleek de waarnemend chief een jonge man te zijn van dertig jaar met de naam Sirell. We liepen met hem terug naar het dorpshuis waar we gingen zitten op de grond. Nu konden we de sevusevu (kava) overhandigen en kwamen we in gesprek. Er komen hier niet zoveel toeristen ca twaalf jachten per jaar. Er is hier geen weg naar toe alleen een klein wandelpad door groene vegetatie. Verder gaat alles per boot (kleine motorboten aan de kade). Op maandag werken alle mannen in het dorp. Ze maaien het gras en maken alles schoon. De rest van de week gaan ze naar hun tuinen in de heuvels waar ze hun eigen groeten, fruit en kava verbouwen. Grotendeels voor eigen gebruik maar ook voor de verkoop. Verder vissen de mannen met speer guns en de vrouwen met netten. Op zondag is het een rust dag en gaan ze drie maal naar de Methodistisch kerk. Nadat we zo hadden zitten praten werd het tijd voor Sirell om te helpen met het gras maaien. Vandaag is het maandag en dus waren de mannen in het dorp bezig. Wij mochten door het dorp lopen en verder de heuvels in. Als eerst liepen we door het dorp. De huizen bestaan vaak uit één grote ruimte gemaakt van golfplaten. Deze huizen hebben open ramen en deuren. Soms is de ruimte met geweven matten verdeeld zodat er enkele slaapkamers zijn. De keuken is altijd naast het huis en de plek voor de vrouwen!

Het dorpje is deels op een heuvel gebouwd en aangekomen bij de kerk hadden we een prachtig uitzicht over de baai met het buiten rif. We liepen aan de andere kant de heuvel af en kwamen bij de kleuterschool. Er waren ca twaalf kinderen in de leeftijd van twee toot en met vijf jaar die net op het punt stonden verschillende liedjes te gaan zingen in het engels en Fiji's. We gingen naar binnen om te luisteren. Toch weer leuk om dit zo me te maken! Nadat we het schooltje hadden bezocht liepen we verder het dorpje door tot we aan de andere kant van het dorpje waren aangekomen. Nu liepen we langs een klein riviertje verder waar we grote hokken met verschillende varkens en biggen zagen. We vervolgde ons pad door over een boomstam over het water te lopen en liepen vervolgens door een groene vegetatie verder door. Nu kwamen we aan bij de tuinen van de bewoners waar we Taro, kasava boomvruchten, papaya, mango, kava en andere vegetatie zagen. We liepen nog iets verder maar keerden even verderop om. Terug bij het dorp werden we door Sirell uitgenodigd om thee te komen drinken. Het was inmiddels één uur en dus pauze. Zijn schoonzuster had brood (soort oliebol) gemaakt wat we bij de thee kregen. We zaten met Sirell in de woonkamer te praten terwijl de vrouwen en kinderen buiten in de keuken zaten. Er kwam nog een man bij zitten en zo zaten we gezellig te praten. We konden nog niet naar de boot want het was inmiddels laag water geworden. Drie uur voor laag water tot drie uur na laag water kunnen we het dorp niet binnen of verlaten vanwege een ondiepte voor de ingang en het droogvallen bij de kade. Ja, ons giebeltje lag in de modder! We maakten met Sirell nog een wandeling en rond vier uur waren we terug en konden we naar de boot. Het was een mooie dag geweest!


7 juli 2013
Vanochtend hebben we de bladen van de windmolen verwisseld. De zwarte bladen die we in koude en winderige streken gebruiken maken meer lawaai. Nu we terug zijn in de tropen hebben we deze verwisseld voor de blauwe bladen die aanmerkelijk stiller zijn. Daarna is Paul te water gegaan om te kijken of de anodes nog goed waren of dat ze vervangen moesten worden. Ze waren nog goed!
Na de koffie werd het bewolkt en begon het te regenen.  Nu gingen we naar binnen. Ik keek welke eilanden we in de Lau groep mogen bezoeken en zocht de positie op. Vorige keer dat we in Fiji waren mochten we niet naar deze eilanden groep. Het is pas sinds een paar jaar dat zeiljachten bepaalde eilanden in deze groep mogen bezoeken. Dit gaan we later ook doen! Omdat de Gamin geen goede details van deze eilanden heeft was Paul bezig op de laptop. Hij verbond de muis GPS aan de laptop en zorgde erg voor dat dit werkte met Open CPN op de laptop. Nu hebben we ook goede detail kaarten voor de Lau groep!  Tijdens de lunch was het droog en zonnig zodat we in de kuip lunchten. In de middag betrok het en kwamen de buien weer over zodat we binnen een film hebben gekeken. 


6 juli 2013
NAIGORO HARBOUR BIJ KADAVU ISAND, FIJI (18 45.326 s  178 31.195 e)
Er lagen nog twee andere zeilboten op deze ankerplek. Beide jachten lagen ook in Savu toen wij er waren en met de zeilers hebben we gedanst op de barbeque avond. Vanochtend werden we uitgenodigd om bij Mike en Karen  (yacht: Beau Soleil) te komen koffie drinken. We hoorden van Karen dat als we willen snorkelen bij het Astrolabe rif of willen ankeren bij de kleine eilandjes in deze lagoon we bij de chief van dit eiland Kava moeten brengen en toestemming moeten vragen. Dit hadden we ook al gelezen in het informatie boekje dat we hadden gekregen van de customs toen we aankwamen in Suva. Het werd een gezellige ochtend met wederzijds mooie verhalen.
Om half twaalf ging ons anker op en zeilen we vol tuig aan de wind verder de lagoon door. Langs de groene heuvelachtige eilandjes Yaukuvelevu, Yaukuvelailai, Bullya en tussen de koraal riffen door naar de oostkust van het grotere eiland Ono. Op de meeste van deze kleine eilandjes staan hier en daar aan de kust een paar huisjes (keine dorpjes).
Aangekomen bij de oostkust van Ono haalden we ons grootzeil weg. Nu zeilden we alleen op fok door smalle doorgangen tussen de  koraal rifjes en het buiten rif en het eiland Ono door. De zon stond de hele tijd achter ons zodat we alle ondieptes goed zagen. Ik had wel mijn polaroid zonnebril weer op want daardoor zie ik de ondieptes véél beter. Eenmaal aangekomen bij de oostkant van het hoofd eiland Kadavu zeilden we alleen op een klein stukje fok door het binnen rif. Dit omdat de zo nu precies van voren kwam en het daardoor een stuk moeilijker wordt de koraal kopjes goed te onderscheiden. Eenmaal in de Naigoro baai zagen we dat alle oevers begroeid waren met mangrove. In de pilot staat dat we moesten ankeren in 20 meter voor een zandstrand, welk zandstrand?
We gooiden ons anker net achter het rif erin. Zo hebben we mooi uitzicht over het binnen rif en het buiten rif maar ook over de groene heuvels van het eiland. Aan het eind van de baai staan een paar huisjes.
Nadat we klaar waren met alles gingen we naar binnen om happy hour te vieren (hihi). Buiten brand de zon te hard!


5 juli 2013
DRAVUNI EILAND IN DE KADAVU GROEP, FIJI (18 45.326 s  178 31.195 e)
Om zeven uur ging ons anker op en motorden we de lagoon van Suva uit. We hoopten dat als we eenmaal buiten het rif waren we konden zeilen, maar helaas! Pas rond tien uur kwam de wind met ca twaalf knopen uit het oost/zuidoost opzetten en konden we vol tuig zeilen. Bij Savu was het nog bewolkt geweest maar nu op open zee hadden we zonnig weer met hier en daar een wolkje. We zagen veel vliegende vissen in en boven het water en ook zagen we vogels o.a de tropic bird (soort stern met een lange staart). Rond drie uur zeilden we om het kleine bovenste rif heen. Daarna zeilden we door D'Urville channel. Dit is de doorgang tussen het bovenste rif en het rif om de eilanden van de Kadavu groep. We zeilden door de Usbone pass de lagoon in. Nu werd het water vlak water en hadden we geen golven meer. Ik deed mij polaroid zonnebril weer op zodat ik de ondieptes in de lagoon beter kon zien. We zeilden langs Vanuakula eiland naar Dravuni eiland. Beide eilanden zijn vulkanisch met een mooie groene vegetatie van o.a palmbomen en met witte stranden. Rond vier uur ging ons anker erin en de barbeque aan. We hadden gisteren een bevroren kip gekocht die we nu op de barbeque klaar maakten.


4 juli 2013
Nadat ik de was had uitgespoeld en opgehangen gingen we naar de kant om vervolgens met de bus naar Suva te gaan. Vandaag gaan we ons bezig houden om een cruising permit te krijgen. We stapten bij het busstation uit en moesten naar 'I Taukei affairs board" in de queen Elizabeth drive 87. We hadden al gekeken hoe we moesten lopen en dus vervolgde we onze weg door het centrum langs de oude gebouwen (bibliotheek etc) waar we gisteren ook gewandeld hadden. We dachten dat het daar in de buurt was maar FOUT! We moesten nog een heel eind doorlopen, langs het regeringsgebouw en verder langs de waterkant de stad uit. Eindelijk wist iemand ons te vertellen in welk gebouw we moesten zijn en omdat het al bijna twaalf uur was hadden we een beetje haast gekregen. Gelukkig waren we op tijd (voor de luch pauze) en werden we geholpen. Nu hebben we voor bijna alle eilanden een cruising permit.
Daarna reden we met de bus terug naar het centrum waar we ergens wat aten. Na het eten kochten we nog meer verse groente en Kava (als gift voor het hoofd van de dorpjes) op de markt. Nu moesten we alleen nog naar de customs op de King werf ( achter het busstation) om een coastal clearance te bemachtigen. Bij customs aangekomen mocht ik weer wat papieren in vullen en na een half uur had ik het coastal document in mijn handen. We mogen vier maanden in Fiji varen  maar moeten iedere week (voor ons op vrijdag) mailen naar yachtsreport@frca.org.fj waar we zijn. Met alle boodschappen namen we de bus terug naar de yachtclub waar ik de groente en nog meer was spoelde. Terug aan boord legde ik de groentes te droog en de was te hangen. Paul ging bezig met de computer/ipad.


3 juli 2013
Rond negen uur liepen we naar Suva. Toen we het haven terrein afliepen zagen we aan de overkant een gebouw met een hoge muur en op die muur rollen prikkeldraad. Het leek alleen wel een gevangenis. Dit leek alleen niet zo maar was ook zo! Er stond een bord dat hier de criminelen van het hele land worden opgesloten. Naast de haven staan huizen waar de gevangenen in oranje pakken aan het werk waren.
We liepen verder langs de grote weg tot we bij Kings werf aankwamen. Hier gingen we naar het kantoor van Biosecurity waar we Sera (meisje wat ons gisteren geholpen heeft) ontmoetten. Het pakje (LED Lamp) wat van Australie naar Nieuw Zeeland is opgestuurd is eindelijk (na twee maanden) aangekomen bij Kate in great barrier island. Zij wil het nu naar ons doorsturen maar daarvoor hebben we een adres nodig. Dit vroegen we dus aan Sera en die vond het geen probleem dat we haar adres gebruikten.
Nu werden we echte toeristen en liepen over de toeristen markt waar ze souvenirs verkopen. Daarna liepen we naar de Municipal markt waar ze verse groente, fruit en kava verkopen. Een grote markt zoals we die vorige keer ook in Levuka hebben gezien. We liepen verder door de winkelstraat tot we bij de vismarkt aankwamen. Hier liepen we de vismarkt op tot we bij de baai aankwamen. Helaas was het nog steeds bewolkt zodat de toppen van de groene heuvels aan de overkant van de baai in de wolken lagen. We liepen verder over de boulevair tot we bij de Suva Handmarkt aankwamen. Hier waren vrouwen bezig het het weven van tassen, manden en tapijten. Verder waren de kraampjes ruim voorzien van houtsnijwerk, gebakken aardewerk potten en andere dingen die ze maken. Nadat we dit gezien hadden liepen we het park door en vervolgde onze weg door de winkelstraat waar de Old Town Hall (1904) en de bibliotheek (1909)staan. Met natuurlijk nog wat andere oude gebouwen. Het was bijna lunch tijd en dus keerden we om om terug naar het centrum van de stad te wandelen. Nu liepen we langs de grote katholieke kerk uit 1902. Als lunch bestelden we rijst met kip in zoet zuur en rijst met kip en cashewnoten. Toen we het eten kregen hadden we samen aan één bord genoeg zodat we de andere als doggy bag meenamen. Na de lunch gingen we naar de film "the Heat". Na afloop van de film liepen we naar de Municipal markt om wat verse groente en fruit te kopen en daarna werd het tijd om terug te gaan naar de boot. Aangekomen bij de yacht club spoelde ik de was en de groente en fruit af onder de kraam. Aan boord liet ik alles drogen en was het alweer tijd voor het avond eten en het nieuws.


2 juli 2013
We zijn gisteren aangekomen op het grootste eiland van Fiji "Viti Levu" en liggen nu bij de hoofdplaats Suva.
Savu ligt op een heuvelachtige peninsula tussen Laucala baai en Suva harbour. Suva is een multi culture stad met daarbij ook de grootse stad en haven in de zuid Pacific met ca 247.000 inwoners. In deze stad bevinden zich de Universiteit van de zuid Pacific en de Nationale universiteit van Fiji. De enige twee universiteiten in de zuid pacific. Dit houd in dat de studenten afkomstig zijn van diverse landen in de pacific zoals Frans Polynesia, Cook, Samoa, Tonga, Vanuatu etc.
Vanochtend om negen uur gingen we naar de kant. We namen de bus naar Suva en stapten bij het busstation in het centrum uit.  Wel weer even wennen na meer dan twee jaar in Nieuw Zeeland en Australie te hebben doorgebracht. Het verkeer rijdt weer kris kras lange elkaar heen, bussen zijn soms oud en overladen en nationaliteiten die vooral uit Hindoes en Fijiers bestaan. Tussen de auto's door staken we de straat over en liepen naar de bank om geld te pinnen. Omdat we nu dichtbij Kings Werf waren "waar het kantoor van Biosecurity is" liepen we daarheen om te betalen. Nadat we betaald hadden vroegen we waar het kantoor van Health is en waar het toeristen bureau is. Omdat het voor haar wat lastig was uit te leggen hoe we moesten lopen besloot ze met ons mee te wandelen naar het toeristen bureau. Terwijl we naar het toeristen bureau liepen kwamen we in gesprek en bleek ze oorspronkelijk van het eiland Gau te komen. Een eiland waar wij heen willen. Ze vertelde ook dat er vanaf 16 augustus hier in Savu een week lang feest is. Even onthouden! Nadat we alle informatie van het toeristen bureau hadden gekregen liepen we naar de Amy staat waar het kantoor van "Healt" is. Hier moeten we de andere rekening van gisteren betalen. Als eerst liepen we naar de derde verdieping omdat daar administratie stond. Daar aangekomen bleek het op de tweede verdieping te zijn. Daar aangekomen werden we naar de begane grond gestuurd. Nu hadden we op bijna alle verdiepingen bij de balies gestaan om te vragen of we daar konden betalen. Maar aangekomen op de begane grond werden we naar de eerste verdieping gestuurd. Nu hadden we echt alle verdiepingen gehad! Aangekomen bij de balie van de eerste etage bleek dat we toch naar de derde etage moesten om te betalen. Dit keer liep er iemand met ons mee. Hij (en wij erachter aan) liepen naar een kantoor achter de balie en inderdaad konden we hier onze rekening eindelijk betalen. Wat ons verbaasde was dat de man van de balie een half uur eerder ook naar dit kantoor was gelopen om te iets te vragen of te zeggen!?! Maar we hebben betaald! Nu we de rekeningen hebben betaald liepen we het centrum weer in waar we bij Vodafone een wifi kaart voor de ipad kochten en ergens een pizza aten. Het eten is hier zo goedkoop dat ik er haast niet voor kan koken! Ik had gisteren gelezen dat de bioscoop op dinsdag goedkoper is en dus besloten we naar de film "World War A-2D" te gaan. Op normale dagen kost de film zes en halve fiji dollar (2,60 euro)en nu was het vijf Fiji dollar (2,00 euro) Hihi. De bioscoop hier deed niet onder aan de bioscopen in eurpa. Ook zijn er hier 3D films te zien.
Nadat we de film gezien hadden liepen we naar het busstation en namen de bus van de onderneming "Shores" terug naar de yacht club. Terug aan boord aten we een boterham en daarna keken we televisie. Jawel ook hier hebben we televisie, een australische zender, een nieuw zeelandse zender, CNN en Fiji televisie. Fiji televisie wordt ook engels gesproken. Nu kunnen we het nieuws blijven volgen. Aan het eind van de avond skypte we gezellig nog even met mijn ouders.


1 juli 2013
SAVU op het eiland VITI LEVI in FIJI (18 07.311 s  178 25.444 e)

Gisteren avond net voor het donker werd, deden we het derde rif in het grootzeil en haalden we de fok weg. Dit omdat we anders midden in de nacht in Savu zouden aankomen. Het werd een donkere nacht met veel squalls(buien waar ook veel wind in zit). We zeilden langs de Kadavu eilanden groep (zuidelijkste eilanden groep van Fiji)en het bijbehorende Great Astolabe rif. Helaas zagen we niets van het eiland en het rif behalve enkele lichten op de kant. Even later zagen we voor ons een licht aan de horizon verschijnen, de stad hoofdstad Suva! Desondanks onze zeil mindering gingen we nog te hard zodat we rond drie uur ook het laatste stukje grootzeil weg haalden. Alleen op mast en giek liepen we nog steeds twee a drie knopen. Rond zes uur werd het weer licht en rolden we een klein stukje fok uit. We zagen de contouren van het eiland Viti Levu maar omdat het zo bewolkt en grauwe was zagen we niet het hele eiland. Terwijl we dichter bij kwamen kwamen konden we het vulkanische eiland steeds beter zien. na negen dagen en nachten zagen we ook weer andere boten om ons heen. Waaronder een oud vissersschip. Deze boten zouden in Europa en Nieuw Zeeland niet meer mogen varen. Even voordat we door het rif heen zeilden hesen we de gasten vlag van Fiji en de gele (quarantaine) vlag en riepen we Port control Suva op. Die verwezen ons naar de Royal Suva Yacht Club. Nadat we de Royal yacht club hadden opgeroepen kregen we te horen dat we dichtbij de yacht club voor anker moesten gaan. We zeilden door de baai waar veel schepen en vissersboten lagen en gingen voor anker bij de Yacht club. Na precies negen dagen en 1179 mijl te hebben gevaren. Toen we nog maar net lagen werden we opgeroepen dat de Ambtenaren rond twee uur in de middag kwamen. We ruimden de boot op, bliezen ons Giebeltje op en daarna gingen we douche. Paul keek of de televisie het deed en warempel we hebben televisie! Daarna gingen we in de kuip zitten wachten tot de ambtenaren kwamen.
Rond twee uur werd de vrouw van Health aan bood gebracht. Zij keek of de boot schoon was en vroeg of wij gezond waren. Daarna vulde ze een formulier in en toen was ze klaar. Alles bij elkaar nog geen vijftien minuten. Kosten; 220 fiji dollar (90,00 euro). Omdat we geen Fiji dollars aan boord hebben mogen we dit morgen op kantoor komen betalen. Even nadat ze weg was kwam de man die de vrouw van Health gebracht had terug met de mededeling dat de rest van het papier werk aan de kant werd gedaan. Dus gingen we met ons Giebeltje naar de kant waar de vrouwen van Immigratie, Custom en Bio culture al op ons stonden te wachten. We gingen zitten bij de Royal Suva yacht club en binnen dertig minuten was al het papier werk gedaan. Nu bleek dat we de Royal Suva yacht club 60 dollar moesten betalen omdat zij geregeld hadden dat alle ambtenaren gekomen waren?! Voor een klein bedrag werden we gelijk lid zodat we ons Giebeltje hier achter kunnen laten terwijl wij de komende dagen hier wat rond gaan kijken. Ik mocht wat extra geld pinnen zodat we gelijk ook wat cash geld op zak hebben. Terwijl we wat rond liepen bij de Yacht club spraken we andere zeilers en bleek er vanavond een BBQ was. We gingen terug naar de boot om alle spullen terug te brengen en rond zeven uur waren we terug bij de Yacht club voor de BBQ. Het werd een gezellige avond met veel praten en veel dansen. Voor we het wisten was het half twaalf.


WE HEBBEN NIEUW ZEELAND VERLATEN EN ZIJN AANGEKOMEN IN MELANESIE  (BLACK EILAND).

GEOGRAFIE:
FIJI bestaat uit ca 332 eilanden. Deze varieren van kleine tollen(kleine eilandjes van koraal en lime stone) tot grote vulkanische eilanden.

HISTORIE FIJI...
De bewoners van Tonga noemde de eilanden Fiji maar de bewoners zelf noemden hun eilanden groep Viti. Over de 35 eeuwen heen
bestond er een cultuur uit een mix van Polynesiërs, Melanesiër, en Micronesiers die hier gingen wonen. De bewoners of ook wel Lapita genoemd leefden de eerste jaren langs de kust van vis en ca vijfhonderd voor christus begonnen ze ook aan landbouw te doen en werd kannibalisme gewoon.
Abel Tasman passeerde in 1643 door de archipel. James Cook was er kortstondig in 1774, na de muiterij op de Bounty in 1789 reisde kapitein Blight in zijn Sloop door Fiji.
Rond 1830 kwamen de walvisvaarders en zij waren op zoek naar een havenplaats. De koning van Tonga adviseerde hen bij de chef van het kleine eiland Bau aan te kloppen. Een dochter van de koning was namelijk in Bau getrouwd. De chef Cakobau liet zich de geschenken van de walvisvaarders welgevallen, en schonk hun in ruil ervoor eilanden die hij eigenlijk niet bezat. De bewoners van de geschonken eilanden wilden niets weten van de walvisvaarders. Cakobau kreeg van zijn vriend "de koning van Tonga" westerse wapens om die eilandbewoners een lesje te leren en zo veroverde hij langzaam de eilanden tot hij heel Fiji
onder controle had op het eiland Ovalau na. In deze tijd werd juist op het eiland Ovalau het plaatsje Levuka gebouwd dat later uitgroeide tot één van de belangrijkste havens van de Pacific. Na enige tijd werd Cakobau tot koning van Fiji uitgeroepen. Al gauw verkeerde hij in financiële nood en goed drie jaar later overhandigde hij zijn territorium aan de Britse koning.
Fiji werd op 10 oktober 1874 een Britse kolonie. Onrust, epidemieën en ziektes braken uit zodat de populatie van de eilanden afnam. De Britse kolonie was bang voor een oorlog zodat ze de chef vroegen om orde te houden. De chef onderhandelde eerst met de Britten en zo kwamen ze tot de afspraak dat het land nooit aan andere buitenlanders verkocht mocht worden. De Britse regering maakte van veel land suiker- en katoenplantages en verwachtte dat de Fijiërs daar op zouden gaan werken. De chefs hielden dit tegen waardoor er omstreeks 1879 - 1916 ca zeshonderdduizend arbeiders uit India als contract arbeiders werden aangetrokken om op de plantages te werken. De Indiërs hadden een werk contract voor vijf jaar maar na deze vijf jaar bleven veel van hen en haalden hun familie over. 10 oktober 1970 werd Fiji onafhankelijk. De Indiërs konden geen land kopen en huurden de plantages van de Fijiërs of ze begonnen winkels en restaurants. COUPS... De Fijiërs wilden eigenlijk dat alle Indiërs hun land zouden verlaten maar dat deden zij niet. Daarentegen kregen die Indiërs steeds meer invloed en kregen zelfs zetels in de regering. Een maand na de verkiezingen werd op 14 mei 1987 de eerste coup gepleegd door luitenant kolonel Sitiveni Rabuka. Hij nam het gekozen kabinet met zijn leger over. Hij wilde dat de inheemse Fijiërs de macht/invloed hielden en dat de Indische Fijiers minder macht/invloed zouden krijgen. Op 19 mei 2000 was er na de verkiezingen weer een coup omdat ze vonden dat de Indische Fijiërs weer te veel macht/invloed kregen.



30 juni 2013
Het was een donkere nacht waar rond twaalf uur de maan achter de wolken te voorschijn kwam zodat we beter zicht kregen. We zeilden halve tot ruime wind de nacht door. Rond zes uur  werd het licht en werd het weer een bewolkte dag. Maar desondanks  wordt de wind steeds warmer. Nadat we de grib files hadden bekeken besloten we niet naar Levuka te gaan maar naar Savu. Dit omdat Levuka met harde oosten wind open licht voor de golven en de wind. We mailden yachtsreport@frca.orgfj (custom),yachtinfo@biosecurityfiji.com en healthquarantinefiji@gmail.com dat we onze plannen hadden gewijzigd i.v.m de harde oosten wind die eraan komt. Nu maar hopen dat we geen problemen krijgen, wordt morgen vervolgd....
In de negen dagen dat we onderweg zijn hebben we geen boot gezien, ook niet op de AIS radar die 32 mijl om ons hen kijkt.
We zagen vandaag  meer vogels rond de boot wat betekend dat we dichter bij land komen. Dat klopt om 18.00 moeten we nog achtenzestig mijl naar Suva....


29 juni 2013
Nadat het donker was geworden nam de wind af en draaide naar het zuiden. De swell stond er nog wel steeds zodat de zeilen begonnen te klapperen. We haalden het grootzeil weg en met de fok op de spinakerboom en deels ingerold dobber/zeilden we verder. Niet zo erg want voor ons zagen we onweer. Toen het licht werd kregen we ca acht a tien knopen wind uit het zuid oosten. Nu konden we het grootzeil met twee reven hijsen ( anders klappert het teveel) en de spinakerboom werd uit de fok gehaald. Halve wind zeilden we verder! Yes, nu zeilden we weer! Het werd een warme bewolkte dag en de wind nam toe tot ca twaalf knopen. We lazen, sliepen en aten.


28 juni 2013
In de nacht bleven we met drie reven in het grootzeil en de werkfok op halve wind door zeilen. De wind die nu uit het westen kwam was afgenomen tot tien knopen maar de golven kwamen uit verschillende richtingen. Als we meer zeil hadden opgezet was alles alleen maar gaan klapperen. Rond zes uur werd het licht en haalden we het derde rif uit het grootzeil en wisselden we de werkfok in voor de rolfok. De golven waren veel minder en kwamen nu nog van één kant af. Zo zeilden we met ca twaalf knopen halve wind wind de rest van de dag en avond verder. Het was een bewolkte dag waarin we sliepen, een boek lazen, eten kookten met als extra een lekkere eiersalade (met de kruiden die mijn ouders hadden opgestuurd) en keken we om ons heen of we nog iets zagen. Sinds ons vertrek uit Nieuw Zeeland hebben we geen andere boten meer gezien. De eerste paar dagen van onze reis hadden we we nog enkele albatrossen en stormvogels gezien. Gisteren zag Paul rond de mast een Fregat vogel. We komen in warme gebieden. Ook al was het bewolkt toch was het buiten vierentwintig graden. Ook de temperatuur van het zeewater is weer een aantal graden gestegen (vanaf nieuw zeeland is het zeewater met acht graden gestegen).
Op zich kunnen we harder zeilen door vol tuig te zetten maar dat doen we niet omdat we dan in het weekend aankomen en dat willen we niet! Dan moeten we de custom/immigratie/quarantaine Health en quarantaine food over uren betalen!

27 juni 2013
De wind was aangetrokken tot ca vijfentwintig a dertig knopen. We zeilden scherp aan de wind om niet al te hard gaan. Want als we harder dan vijf knopen zeilden denderden we van de golven af, BENGGG! Dit hield in dat als de wind iets aantrok in buien we wat op moesten oploeven en als de wind weer wat af nam we iets moesten afvallen. Op de weer informatie zagen we dat het zo de hele dag nog door ging. We twijfelden of we wel of niet een stop zouden maken bij het Minerva rif. We maakten een slag om enkele uren over de andere boeg aan de wind door te zeilen. Zo hadden we meer tijd om te beslissen of we wel of niet naar het Minerva rif gingen. Het was een grauwe grijze dag met veel regen. Dan weer oploeven dan weer afvallen. Rond het middag uur haalden we een nieuwe grib file binnen en besloten we in één keer naar fiji te zeilen. We maakten weer een slag en zeilden aan de wind over de andere boeg verder. Rond zes 's avonds zagen we onweer. Het laatste deel van de depressie! Na de bliksem telden we de secondes om te zien hoever het weg was. Op zich ver genoeg! Rond acht uur draaide de wind naar het westen en nam af! We maakten een slag en zeilden nu op doel af. Het onweer hield nog een uur aan maar ging steeds verder van ons weg. De depressie is voorbij! Even voor half tien kwam de maan weer op en zo zeilden we rustig de nacht verder door.

26 juni 2013
De man wordt vanaf nu iedere nacht iets kleiner en komt later op. Onder een heldere hemel zeilden we aan de wind met vol tuig de nacht door. Rond zes uur in de ochtend trok de wind iets aan zodat we twee reven in het grootzeil zetten. Even later werd het licht. Om negen uur hadden we 603 mijl afgelegd en zijn we over de helft van deze reis aangekomen. Even later trok de wind aan tot twintig a vijfentwintig knopen uit het oosten met in regenbuien dertig knopen. Nu rolden we de rolfok in en hesen de werkfok. Zo zeilden we de hele dag lekker door. De depressie die we gisteren op de weerkaarten zagen gaat grotendeels onder ons door maar we krijgen hier wel een staartje van mee. Rond zes uur nam de wind iets meer toe en bouwden de golven zich weer op. We besloten we het derde rif in het grootzeil te zetten. Zo gaan we de nacht in. We hebben geen haast want we willen niet in het weekend in Fiji aankomen. Inmiddels is de temperatuur ook opgelopen naar ca twintig graden en houden we het boven luik open. Nu met de vaste buiskap kan dit, Joepie!

25 juni 2013
Het was een heldere nacht met volle maan en veel sterren. In de loop van de nacht werd de wind steeds minder tot uiteindelijk de zeilen te veel gingen klapperen door de swell. Toen haalden we de zeilen weg en motorden we verder de nacht door. Vroeg in de ochtend haalden we de weer informatie binnen en zagen we dat we midden in het hoog zaten. We willen snel naar het noorden omdat er een depressie vanaf noord Australie aankomt die in zuid oostelijke richting net boven Nieuw Zeeland langs gaat. Om negen uur hadden we na drie dagen 463 mijl afgelegd. De watertemperatuur is vanaf Nieuw Zeeland tot nu met drie graden gestegen. Het werd een zonnige dag waarbij we lang moesten motoren. Pas rond het middag uur kwam er wat wind en konden we soms zeilen en als de wind weer wegviel motor/zeilen. We snapten niet waarom we geen wind goede passaat wind kregen. We hadden verwacht nu in de passaat wind terecht te komen. We haalden een gib file binnen en zagen hierop dat het hoge luchtdruk gebied groter was geworden en dat we nog steeds midden in dit hoog zaten. De zon ging onder en de maan en de sterren kwamen te voorschijn. Uiteindelijk kregen we 's avonds rond acht uur tien knopen wind uit het oosten en zeilden we aan de wind met vol tuig de nacht in.


24 juni 2013
Vroeg in de avond hadden we weer volle maan en tussen de wolkenvelden met buien zagen we enkele sterren. De wind trok aan tot vijfendertig knopen en in de buien zelfs meer zodat we het grootzeil geheel weg haalden. Alleen op een deels ingerolde en uitgeboomde fok zeilden we verder. De golven bouwden zich ook op tot ca zes meter met witte koppen. Al ruime wind zeilden we de nacht door. We surften van meerdere golven af maar werden ook door enkele golven opzij gezet. Alleen met een klein stukje fok zeilden we nog met een snelheid van gemiddeld zeven knopen. Toen we vroeg in de ochtend onze weer informatie binnenhaalden zagen we dat we vannacht twee kou fronten over ons heen hadden gekregen, vandaar de vele wind!
Toen het licht begon te worden nam de wind af tot ca vijftien a twintig knopen en waren de hoge golven met witte koppen snel verdwenen. Het grootzeil werd weer gehesen (met twee reven erin) en de fok werd weer geheel bijgezet. Nu alles aan de andere kant als voorheen zodat we over de andere boeg voor de wind verder zeilden. Om negen uur hadden we tot 333 mijl afgelegd!
Overdag scheen de zon waardoor het gelijk een stukje warmer werd. Ook het zeewater is met een één graad gestegen. We dronken koffie in de kuip en verder lazen we weer veel.
Ik ben me aan het inlezen over Fiji. Ik lees de hoofdstukken over Fiji uit de boeken: De gelukkige eilanden van Paul Throux, De andere kant van de wereld van Rudi Rotthier en natuurlijk de lonely planet om te zien wat we dit keer in Fiji willen bezoeken. We zijn in 2010 ook al in Fiji geweest en willen nu andere eilanden bezoeken. Rond zes uur werd het donker en gaan we rustig onze derde nacht in.

23 juni 2013
Gisteren avond was de maan al vroeg opgekomen en deze bleef bijna de hele nacht bij ons zodat we goed zicht hadden. Tussen de wolken door zagen we soms ook nog sterren. Met nog steeds ca twintig knopen uit het zuid westen zeilden we snel door. De golven bouwden zich op tot ca drie a vier meter zodat we er aardig vanaf surften. We behaalden vannacht een maximale snelheid van 13.4 knopen. Om negen uur 's ochtends(24 uur) hadden we 171 mijl afgelegd, Niet slecht!
In de ochtend trok de wind aan tot vijfentwintig a dertig knopen en in buien meer zodat we een derde rif staken. In buien werd de fok meer ingerold en als de bui voorbij was werd de fok weer wat uitgerold. We varen nog steeds steeds met de fok uitgeboomd aan de ene kant en het grootzeil met nu drie reven aan de andere kant.
We liepen onze wachtjes, ik maakte eten en verder lazen we veel. De marifoon bleef vandaag stil en we zagen ook geen andere boten meer.

22 juni 2013
Nadat we met Ruud, Natalie en Jill geskyped hadden gingen we naar de kant om ons uit te klaren bij customs. Ik had de papieren aan boord al ingevuld zodat we binnen vijf minuten later klaar waren. We zagen dat er nog drie andere boten waren die ook gingen vertrekken. Zij lagen netjes aan de Q steiger.
Terug aan boord hesen we ons Giebeltje in de kuip. We lieten hem leeg lopen zodat we hem konden opbergen in de kuip. Daarna ging ons anker op en zeilden we de Bay Of Island uit open oceaan op. We verlaten Nieuw Zeeland voor de tweede keer, op naar de warmte!
We zeilden met ca twintig knopen ruime wind zodat we de fok uitgeboomd hadden aan de ene kant en het grootzeil met twee reven aan de andere kant. De zon scheen soms door de wolken heen maar het bleef fris met die koude zuiden wind. Over de marifoon hoorden we twee mannen praten van de andere twee boten die ook waren uitgeklaard. Nu hoorden we dat ook zij op weg zijn naar  Fiji. Rond half zes begon het donker te worden en zagen we de volle maan al aan de hemel staan. Nu de zon weg is werd het gelijk een stuk frisser zodat we binnen de olielamp weer aanstaken. We gaan de eerste nacht in.